II GSK 1131/12

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 15 listopada 2011 r., po rozpoznaniu sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2010 r. cofającą licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego, oddalił skargę

I

Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd pierwszej instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia.

Decyzją z dnia [...] października 2010 r. Burmistrz Miasta [...] cofnął [...] (dalej: skarżący) licencję [...] z dnia [...] lipca 2003 roku na wykonywanie transportu drogowego taksówką, oraz zobowiązał skarżącego do zwrotu licencji.

Skarżący w odwołaniu zarzucił, że decyzji została wydana z naruszeniem przepisów ustawy o transporcie drogowym, które nie przewidują utraty tzw. dobrej reputacji w przypadku skazania za przestępstwo z art. 157 § 2 Kodeksu Karnego.

Decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy wyjaśnił, że licencję na wykonywanie transportu drogowego taksówką cofa się, jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymogów uprawniających do wykonywania działalności gospodarczej objętej licencją. Zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 z późn. zm; dalej: u.t.d) licencji udziela się przedsiębiorcy, jeżeli zatrudnieni przez niego kierowcy oraz sam przedsiębiorca wykonujący przewozy nie byli skazani za przestępstwa, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 4, a ponadto za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu oraz przeciwko wolności seksualnej i obyczajności. Organ odwoławczy podzielił argumentację organu I instancji i wskazał, że przestępstwo z art. 157 § 2 k.k., za które skazano skarżącego, jest przestępstwem przeciwko życiu i zdrowiu. Popełnienie tego przestępstwa wyklucza możliwość udzielenia licencji, a tym samym stanowi podstawę do cofnięcia wydanej licencji.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację wyrażoną w decyzji.

Wyrokiem z dnia 15 listopada 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, uznając ją za niezasadną.

Sąd pierwszej instancji wskazał, że materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji są przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym. Zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) powołanej ustawy, licencję cofa się, jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego. W myśl art. 15 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym cofnięcie licencji w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 2 lit. a), b), d) oraz lit. e) poprzedza się pisemnym ostrzeżeniem przedsiębiorcy, że w przypadku ponownego stwierdzenia naruszenia tych przepisów wszczyna się postępowanie w sprawie cofnięcia licencji. Przepisu nie stosuje się, gdy posiadacz licencji przestał spełniać wymagania, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a) ustawy. Stosownie do art. 15 ust. 4 ustawy przedsiębiorca jest obowiązany zwrócić dokumenty, o których mowa w art. 11, organowi, który udzielił licencji.

Sąd pierwszej instancji podkreślił, iż przepis art. 5 ust. 3 ustawy, określający wymogi, których spełnienie jest warunkiem uzyskania licencji transportowej, na wstępie zawiera istotną klauzulę: "z zastrzeżeniem art. 6". Oznacza to, że gdy chodzi o licencje "taksówkowe" określone w art. 6 ustawy, wymogi z art. 5 ust. 3 ustawy są zmodyfikowane, a wymóg dobrej reputacji jest zaostrzony, gdyż oprócz wskazanych w tym przepisie przestępstw, uzyskanie licencji jest wyłączone także w przypadku skazania przedsiębiorcy (lub zatrudnionego przez niego kierowcy) za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu oraz wolności seksualnej i obyczajności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zaznaczył, że spełnienie wymogu dobrej reputacji ma znaczenie prewencyjne i ma zapobiegać uzyskaniu licencji transportowej przez osoby, które nie gwarantują uczciwego i bezpiecznego wykonywania transportu drogowego.

Sąd pierwszej instancji wskazał, iż faktem bezspornym jest że [...] został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 2009 r., utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] lipca 2010 r., za przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu tj. za dokonanie czynu z art. 157 § 2 Kodeksu karnego. W ocenie Sąd, organ administracji zobowiązany był do zastosowania art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy wobec wystąpienia przesłanek uzasadniających cofnięcie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką zaznaczając przy tym, że przepisy w tym przedmiocie mają charakter bezwzględny i wymagają obligatoryjnego zastosowania, wyłączając tym samym możliwości uznaniowego rozpatrzenia sprawy.

Sąd pierwszej instancji zgodził się również ze stanowiskiem organu administracyjnego, iż w przypadku wykonywania transportu drogowego taksówką, sam fakt popełnienia przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu jest wystarczającą i samodzielną podstawą cofnięcia licencji bez względu na spełnienie wymogu "dobrej reputacji".

II

Skargę kasacyjną złożył [...], reprezentowany przez pełnomocnika, zaskarżając wyrok w całości i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sparwy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił :

1) naruszenie art. 15 ust. 1 pkt 2 lit a oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym, poprzez błędną wykładnię polegającą na tym, że skazanie za przestępstwo z art. 157 § 2 Kodeksu Karnego powoduje utratę tzw. dobrej reputacji;

2) naruszenie art. 11 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. D 2002 r., Nr 153, poz. 1270 z późn zm.) w zw z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a poprzez jego niewłaściwe zastosowanie tj: nie wyjaśnienie w sposób jasny i oczywisty stanu faktycznego poprzez przyjęcie, że skarżący stanowi zagrożenie dla pasażerów taksówki.

W uzasadnieniu zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną w razie prawomocnego skazania za przestępstwa inne niż wymienione w art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a) u.t.d. (w tym za przestępstwa określone w art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b u.t.d.) tryb postępowania przewidziany w art. 15 ust. 2 u.t.d. nie został wyłączony. Dopiero stwierdzenie naruszeń wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 2 u.t.d. po pisemnym ostrzeżeniu skutkuje wszczęciem postępowania w sprawie cofnięcia licencji.

III

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu.

Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania, która – co należy podkreślić – w niniejszej sprawie nie zachodzi.

Wobec takiej regulacji postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, a uzasadnione jest odniesienie się do poszczególnych zarzutów przedstawionych w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych.

Na wstępie zaznaczyć należy, iż błędny jest pogląd Kasatora, że cofnięcie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką z powodu skazania prawomocnym wyrokiem za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu, musi być poprzedzone ostrzeżeniem, o którym mowa w art. 15 ust. 2 u.t.d.

Nie ulega wątpliwości, iż zgodnie z art. 5 ust. 3 u.t.d. uzyskanie licencji na transport drogowy uzależnione jest od szeregu wymogów przewidzianych w ustawie. Jednym z nich jest spełnienie wymogu dobrej reputacji i wymogu tego nie spełnia osoba która została skazana za przestępstwa wymienione w tym przepisie (karne skarbowe, przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, mieniu, obrotowi gospodarczemu, wiarygodności dokumentów, ochronie środowiska lub warunkom pracy i płacy albo innym przepisom dotyczącym wykonywania zawodu). Przepis powyższy określający wymogi, których spełnienie jest warunkiem uzyskania licencji transportowej, na wstępie zawiera istotną klauzulę: "z zastrzeżeniem art. 6". Oznacza to, że gdy chodzi o licencje "taksówkowe" określone w art. 6 u.t.d., wymogi z art. 5 ust. 3 u.t.d. są zmodyfikowane, gdyż oprócz wskazanych wyżej przestępstw wymienionych w art. 5 ust. 3 pkt 1 u.t.d., uzyskanie licencji jest wyłączone także w przypadku skazania przedsiębiorcy (lub zatrudnionego przez niego kierowcy) za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu oraz wolności seksualnej i obyczajności. Przedsiębiorca, który wymogu tego nie spełnia, nie może uzyskać licencji na taksówkę. Jest oczywiste, że spełnienie wymogów przewidzianych w wyżej wskazanych przepisach ma znaczenie prewencyjne i ma zapobiegać uzyskaniu licencji transportowej przez osoby, które nie gwarantują uczciwego i bezpiecznego wykonywania transportu drogowego. Poszerzenie wymogów w stosunku do taksówkarzy jest oczywiście uzasadnione koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa pasażerom.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 2) lit. a) u.t.d. licencję (każdą) cofa się (obligatoryjnie), jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu. Zgodnie z art. 15 ust. 2 cofnięcie licencji m.in. z przyczyn wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2) lit. a) u.t.d. (niespełnianie wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu) poprzedza się pisemnym ostrzeżeniem. Ostrzeżenia tego nie stosuje się, jeżeli niespełnienie wymagań polega na zaprzestaniu spełniania wymogu z art. 5 ust. 3 pkt 1) lit. a) u.t.d. (niekaralność za określone przestępstwa). Przypomnieć jednak należy, że art. 5 ust. 3 u.t.d. zawiera część wstępną, której treść należy uwzględniać przy wykładni wszystkich zawartych w tym ustępie warunków licencyjnych, a ta część wstępna zawiera odesłanie do art. 6 u.t.d. ("z zastrzeżeniem art. 6 u.t.d."), które to odesłanie prowadzi do uzupełnienia warunków licencyjnych "taksówkowych" o wymogi zawarte w art. 6 u.t.d. Art. 5 ust. 3 u.t.d. należy więc, jeżeli chodzi o tę licencje, interpretować zawsze łącznie z art. 6 u.t.d. ("z zastrzeżeniem art. 6 u.t.d."). Stąd wyłączenie wymogu ostrzeżenia o możliwości cofnięcia licencji z powodu niespełnienia warunków z art. 5 ust. 3 pkt 1) lit. a) u.t.d. obejmuje także niespełnienie warunków licencyjnych z art. 6 ust. 1 pkt 2) lit. b) u.t.d.

Zdaniem Naczelnego Sąd Administracyjnego, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, że Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się naruszenia prawa materialnego i prawidłowo uznał, że wymóg pisemnego ostrzeżenia z art. 15 ust. 2 u.t.d. nie odnosi się do sytuacji, w której przedsiębiorca posiadający licencję na taksówkę popełnił przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu za, które został skazany prawomocnym wyrokiem sądu. Sąd pierwszej instancji nie naruszył też prawa materialnego uznając, że poprzez skazanie przedsiębiorcy wykonującego transport drogowy taksówką za przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu zaistniały warunki do obligatoryjnego cofnięcia licencji na taksówkę na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 2) lit. a) u.t.d. w związku z art. 5 ust. 3 pkt 1) lit. a) i art. 6 ust. 1 u.t.d.

Za bezzasadny także należy uznać zarzut naruszenia art. 11 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a poprzez nie wyjaśnienie w sposób jasny i oczywisty stanu faktycznego w związku z nie wzięciem pod uwagę uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 2012 roku. Stosownie do powołanego przepisu ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Jednakże moc wiążącą dla sądu administracyjnego mają jedynie ustalenia co do popełnienia przestępstwa, zawarte w prawomocnym wyroku skazującym.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi kasacyjnej za nieusprawiedliwione i działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.