II SA/Sz 666/13
Wyrok
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
2013-09-26Nietezowane
Artykuły przypisane do orzeczenia
Kup dostęp i zobacz, do jakich przepisów odnosi się orzeczenie. Znajdź inne potrzebne orzeczenia.
Skład sądu
Arkadiusz Windak
Danuta Strzelecka-Kuligowska /przewodniczący/
Stefan Kłosowski /sprawozdawca/Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.),, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 września 2013 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
Decyzją [...] . Prezydent Miasta przyznał P. K. dodatek mieszkaniowy na okres od 01.04.2012 r. do 30.09.2012 r. w wysokości [...] ł. miesięcznie.
Postanowieniem z dnia [...] r. ww. organ z urzędu wznowił postępowanie w sprawie przyznania P. K. dodatku mieszkaniowego, stwierdzając, że w dniu 8 października 2012 r. referat dodatków mieszkaniowych [...] Centrum Świadczeń uzyskał informację, że w dniu [...] r. P. K. otrzymał od rodziców M. i J. K. darowiznę lokalu przy ul. [...] i garażu, których łączną wartość określono na kwotę
[...] zł. Wnioskodawca składając wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie wykazał powyższej darowizny. W tej sytuacji zaistniała wskazana w art. 145 § 1 pkt 5 kpa przesłanka wznowienia postępowania, tj. wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który ją wydał.
Następnie decyzją Nr [...] r. organ uchylił swoją decyzję przyznającą P. K.
zam. [...] dodatek mieszkaniowy na okres od 1 kwietnia 2012 do 30 września 2012 w wysokości [...] zł. miesięcznie i odmówił przyznania mu dodatku mieszkaniowego.
W wyniku wniesionego przez P. K. odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją nr [...] r. uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] r. ponownie uchylił swoją decyzję nr [...] r. w sprawie przyznania P. K. dodatku mieszkaniowego na okres od 1 kwietnia 2012 do 30 września 2012 w wysokości [...] zł. miesięcznie i odmówił przyznania P. K. dodatku mieszkaniowego.
Uzasadniając swoje stanowisko organ I instancji przywołał opisane na wstępie okoliczności związane z przyznaniem P. K. dodatku mieszkaniowego wskazując, że w dniu 8 października 2012. uzyskał informację, że w dniu [...] r. na podstawie aktu notarialnego repertorium A nr [..] P. K. otrzymał od rodziców M. i J. K. przedmiotowy lokal i garaż, których wartość określono na kwotę [...] zł. Powyższa darowizna stanowiła w danym okresie dochód P. K., zatem dochód jego gospodarstwa domowego w deklarowanym okresie wyniósł [...] zł.
W świetle przepisów prawa dodatek mieszkaniowy przysługuje, jeżeli średni miesięczny dochód na członka gospodarstwa domowego w okresie trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku przekracza 175% najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym lub 125% emerytury
w gospodarstwie wieloosobowym, a kwota nadwyżki jest większa od kwoty dodatku.
W przedmiotowej sprawie kwota nadwyżki przekracza kwotę dodatku. W związku
z powyższym dodatek mieszkaniowy za wskazany okres wnioskodawcy nie przysługuje.
Nadto organ I instancji wyjaśnił, iż akt notarialny P. K. przedstawił na wezwanie organu w dniu 8 października 2012 r.
Od powyższej decyzji organu I instancji P. K. złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie. Wskazał w nim, iż uważa tę decyzję za niesprawiedliwą zwłaszcza, że w jej uzasadnieniu zasugerowano jakoby ukrył on darowiznę mieszkania. Odwołujący podkreśla, że jego dochody nie zmieniły się w wyniku darowizny mieszkania. Darowizna mieszkania nie jest przychodem. Składając wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego w dniu 22 marca 2012r. przedłożył wszystkie wymagane dokumenty, także akt notarialny darowizny mieszkania, co zostało odręcznie odnotowane przez pracownika SCŚ A. J. na dokumencie wystawionym przez Spółdzielnię Mieszkaniową, znajdującym się w aktach sprawy. Nie było zatem podstaw do wznowienia postępowania w sprawie. W dalszej części odwołania odwołujący przedstawia interpretację przepisu art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej i uważa, iż powyższy przepis winien być zastosowany w jego przypadku. Organ winien w szczególności ustalić, czy nadal utrzymuje się trudna sytuacja życiowa połączona z brakiem możliwości jej samodzielnego przezwyciężenia (art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej). Takich ustaleń organ I instancji nie dokonał.
Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 151 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013r. poz. 267 dalej: K.p.a.) w związku z art. 2- 6 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 z późn. zm.), utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, uznając podniesione w odwołaniu argumenty za bezzasadne.
W ocenie organu odwoławczego z art. 145 § 1 pkt 5, K.p.a. jednoznacznie wynika,
iż w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.
Przyznany P. K. decyzją z dnia [...] r. dodatek mieszkaniowy został wyliczony na podstawie danych, wynikających z wniosku
o dodatek mieszkaniowy i deklaracji o dochodach złożonych w organie I instancji w dniu 22 marca 2012 r. W deklaracji o dochodach wnioskodawca podał, iż dochody jego gospodarstwa domowego w okresie od grudnia 2011 r. do lutego 2012r. wyniosły [...] zł. W dniu 8 października 2012r. organ I instancji powziął informację, że wnioskodawca zajmowany lokal mieszkalny otrzymał w formie darowizny od rodziców, na podstawie aktu notarialnego repertorium A nr [....] z dnia [...] r.
W tej sytuacji organ I instancji zasadnie wznowił postępowanie w sprawie przyznania P. K. dodatku mieszkaniowego.
Jak wynika z materiału dowodowego sprawy we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego znajduje się adnotacja, iż tytuł prawny do lokalu wynika z aktu notarialnego [...] z dnia [...] r. Adnotację tę sporządziła A. J. - starszy referent ds. członkowskich w Spółdzielni Mieszkaniowej , tj. zarządca domu, w którym położony jest lokal nr [...] . Zarządca potwierdza jedynie czy wnioskodawca posiada tytuł prawny do lokalu. Z żadnego przepisu nie wynika, że akt notarialny jest wymaganym dokumentem przy składaniu wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, dlatego nie można uznać twierdzenia odwołującego, że przedkładał on akt notarialny w [...] Centrum Świadczeń przy składaniu wniosku o dodatek mieszkaniowy. Z żadnego dokumentu znajdującego się w aktach sprawy ta okoliczność nie wynika.
Zdaniem organu odwoławczego, definicja dochodu została uregulowana w art. 3 ust 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zgodnie z tym przepisem za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007r.".
W świetle cytowanego przepisu darowizna mieszkania na rzecz odwołującego jest przychodem składającym się na dochód, w oparciu o który ustala się prawo do dodatku mieszkaniowego.
Zdaniem Kolegium nie sposób podzielić stanowiska odwołującego,
iż darowizny lokalu mieszkalnego nie można wliczyć do dochodu, gdyż pojęcie dochodu obejmuje jedynie uzyskane z różnych źródeł kwoty pieniężne. Wskazany przepis za dochód uznaje wszelkie przychody, a jednocześnie zawiera zamknięty katalog składników majątkowych, których nie wlicza się do dochodu. W orzecznictwie podkreśla się, że katalog ten obejmuje świadczenia o charakterze socjalnym sensu largo (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 października 2009 r., sygn. akt I OPS 8/09, ONSA/WSA 2010/2/21). Wprawdzie w owym katalogu nie ujęto darowizny, jednakże można uznać, że chodzi o każdą darowiznę, zarówno w formie pieniężnej, jak i w postaci świadczenia w naturze. Co do tego ostatniego rodzaju świadczeń art. 3 ust. 3 czyni wyjątek postanawiając, że do dochodu nie wlicza się świadczeń w naturze z pomocy społecznej. Tym samym - a contrario - wszelkie inne świadczenia w naturze, nie pochodzące z pomocy społecznej, muszą być zaliczone w poczet dochodu. Chybione jest przy tym odwoływanie się przez P. K. do ustawy o pomocy społecznej. Przyznanie świadczeń z pomocy społecznej następuje w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, która formułuje własną definicję dochodu. W art. 8 ust. 4 pkt 4 ustawa ta wyraźnie stanowi, że do dochodu nie wlicza się wartości świadczenia w naturze, ale już bez takiego ograniczenia jakie zawiera art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, a mianowicie, że mają to być świadczenia w naturze z pomocy społecznej. Tak więc obie wymienione ustawy operują odrębnymi pojęciami dochodu, które w omawianej kwestii się nie pokrywają.
Zdaniem SKO w ramach wykładni systemowej można jeszcze przywołać ustawę z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t. Dz. U.
Nr 51 z 2010 r. poz. 307, ze zm.), która w art. 2 ust. 1 pkt 3 stanowi , że jej przepisów nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn. Z zapisu tego wynika, że darowizny są przychodem, a jedynie nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym, jeżeli wchodzą w zakres przepisów od spadków i darowizn. Na gruncie przepisów, zamieszczonych w ustawie z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (j.t. Dz. U. Nr 93 z 2009 r., poz. 768), przychód określony jest mianem "nabycie", które może dotyczyć rzeczy lub praw majątkowych, przy czym do rzeczy zalicza się też pieniądze (art. 4 ust. 1 pkt 5), co pokrywa się z pojęciem darowizny zdefiniowanym w art. 888 i n. Kodeksu cywilnego. Tak więc spójny w rozpatrywanym zakresie system prawa potwierdza stanowisko organów orzekających w ramach kontrolowanego postępowania administracyjnego, że darowizna mieszkania na rzecz odwołującego jest przychodem składającym się na dochód, w oparciu o który ustala się prawo do dodatku mieszkaniowego. Poza wyodrębnieniem świadczeń w naturze z pomocy społecznej przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie dają podstaw do dalszego różnicowania pozostałych świadczeń w naturze, w tym darowizn niepieniężnych, czy to ze względów podmiotowych lub przedmiotowych, czy też ze względów słusznościowych albo celowościowych. Dlatego też każda darowizna nabyta przez osobę ubiegającą się o dodatek w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku, stanowi przychód w rozumieniu art. 3 ust. 3 tej ustawy. Z kolei ustalenie średniego miesięcznego dochodu na jednego członka gospodarstwa domowego w ramach art. 3 ust. 1 ustawy następuje przez zsumowanie dochodów poszczególnych członków tego gospodarstwa i podzielenie tej sumy przez liczbę tych członków. Tak też skonstruowana jest deklaracja o wysokości dochodów, stanowiąca załącznik nr 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych ( Dz. U. Nr 156, poz. 1817, ze zm.) w której należy podać źródła dochodu i wysokość dochodu oddzielnie w odniesieniu do wnioskodawcy i kolejnych członków gospodarstwa domowego. Wyliczenia dokonane przez organy orzekające odpowiadają tym i pozostałym regułom określonym w przepisach o dodatkach mieszkaniowych. Stanowisko takie zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 22 lutego 2011 r. Sygn. akt IV SA/G1356/10. To zaś oznacza, iż dochód gospodarstwa domowego P. K. nie był ustalony prawidłowo. Do dochodu bowiem winna być doliczona kwota darowizny mieszkania.
W świetle art. 151 § 1 pkt 2 Kpa organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania, określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.
Organ I instancji zasadnie zatem uchylił swoją dotychczasową decyzję i wydał nową decyzję odmawiającą przyznania P. K. dodatku mieszkaniowego, przyjmując do wyliczenia wysokości dodatku dochód w wysokości [...] zł., czyli faktycznie taki jaki istniał w dniu składania wniosku.
15 % z tego dochodu stanowi kwotę [...] zł. i takie właśnie wydatki na mieszkanie powinien ponieść odwołujący. Natomiast łączna kwota wydatków przypadająca na powierzchnię normatywną wynosi [...] zł. Skoro więc łączna kwota wydatków na mieszkanie jest niższa od wydatków jakie powinien ponieść P. K. to w świetle cyt. wyżej przepisu prawa nie przysługuje mu dodatek mieszkaniowy.
Powyższą decyzję P. K. zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie i uwzględnienie jego odwołania oraz zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył zarzuty i argumenty przytoczone
w odwołaniu.
Odwołując się do definicji dochodu zawartej w art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej skarżący podkreśla, iż w świetle powyższego przepisu darowizna mieszkania nie jest przychodem, lecz jest przysporzeniem majątkowym, które może być uznane za swoiste świadczenie w naturze w rozumieniu art. 8 ust. 4 ww. ustawy.
Z przedmiotowego przysporzenia obdarowany czerpie korzyść w postaci własnego lokum, zaspokajającego jego i jego rodziny potrzeby mieszkaniowe, ale jednocześnie nie wprowadza ono żadnych zmian w faktycznych dochodach.
Organ powinien zatem ustalić, czy nadal utrzymuje się trudna sytuacja życiowa połączona z brakiem możliwości jej samodzielnego przezwyciężenia (art. 2 ust.1 ustawy o pomocy społecznej).
Skarżący podtrzymuje też twierdzenie, iż do wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego przedłożył wszelkie wymagane dokumenty, w tym akt notarialny,
z którego wynikała darowizna mieszkania.
Niezależnie do nieporozumienia, co do tego kto dokonywał adnotacji na tym akcie (organ I instancji wskazał, iż nie był to jego pracownik lecz pracownik Spółdzielni Mieszkaniowej) akt ten – zdaniem skarżącego - był organowi przedkładany zatem w sprawie nie występuje przesłanka wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2012r. poz. 270 ze zm.) dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego aktu prawa oraz trafności ich wykładni. W przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd, zgodnie z dyspozycją art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., eliminuje zaskarżony akt z obrotu prawnego
Zgodnie z art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.
Analizując przebieg postępowania w mniejszej sprawie oraz wydaną w jego efekcie decyzję, będącą przedmiotem skargi, a także argumenty i zarzuty skargi Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z nie wszystkimi jej argumentami można się zgodzić.
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest wydana w trybie art. 151 § 1 pkt 2 Kpa, tj. w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego, decyzja uchylająca decyzję o przyznaniu skarżącemu dodatku mieszkaniowego (wydaną przez organ w dniu 8 lutego 2012 r.) za okres od 1 kwietnia 2012r. do 30 września 2012r. i odmawiająca przyznania dodatku mieszkaniowego za ten okres z powodu uzyskania przez organ informacji, iż skarżący uzyskał darowiznę mieszkania, która to darowizna jest dochodem mającym wpływ na kryterium dochodowe uprawniające do dodatku mieszkaniowego określone w art. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
W szczególności nietrafne i bezpodstawne jest odwoływanie się skarżącego do definicji i dochodu zawartej w art. 8 ustawy pomocy społecznej. Organ odwoławczy trafnie bowiem argumentuje, że podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie były przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267), która w art. 3 ust. 3 zawiera własną definicję dochodu. Zgodnie z jego treścią za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r.
W niniejszej sprawie spór sprowadza się zatem do kwestii, czy darowizna mieszkania, w wyniku której strona uzyskała do niego tytuł prawny, uprawiający do ubiegania się o dodatek mieszkaniowy w oparciu o przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych, stanowi dochód, o którym mowa w art. 3 ust. 3 tej ustawy.
W ocenie Sądu zaprezentowane w zaskarżonej decyzji stanowisko organów obu instancji w powyższej kwestii nie jest trafne.
Darowizna mieszkania, (w tym wypadku od rodziców) stanowi niewątpliwie przysporzenie majątkowe. Nie każde jednak takie przysporzenie może być uznane za przychód i dochód w rozumieniu cytowanego wyżej przepisu art. 3 ust. 3 ustawy
o dodatkach mieszkaniowych.
Jego wykładni nie można bowiem dokonywać w oderwaniu od celu, któremu służy, a szczególności celu, któremu służy instytucja dodatków mieszkaniowych.
Celem tym jest niewątpliwie wsparcie osób będących w trudnej sytuacji materialnej, których przez to nie stać na ponoszenie kosztów związanych
z mieszkaniem, które jest podstawową potrzebą. Uprawnienie do tej formy wsparcia oparte jest o kryterium dochodowe gospodarstwa domowego, a nie o kryterium majątkowe. Zdolność do regulowania należności związanych z kosztami mieszkania zależy od zasobów finansowych, opartych na przypływach pieniężnych, a nie stanu majątkowego.
Z tego względu okoliczności uzyskania prawa do mieszkania (w tym np. uzyskanie przychodu w postaci kredytu na jego zakup), nie powinny być brane pod uwagę przy ocenie sytuacji dochodowej rodziny ubiegającej się o dodatek mieszkaniowy, choć nie wynika to wprost z cytowanego wyżej przepisu.
Analiza tego przepisu w kontekście celu ustawy o dodatkach mieszkaniowych wskazuje, iż za dochód w jego rozumieniu uznawać należy jedynie takie uzyskiwane przez stronę świadczenia, zarówno pieniężne jak i w naturze (np. wszelkiego rodzaju deputaty), które zasilają budżet gospodarstwa domowego wpływając na jego sytuację dochodową, a tym samym zdolność finansową do poniesienia kosztów mieszkania. Darowizna mieszkania od osób najbliższych, mimo, iż stanowi przysporzenie majątkowe, na budżet gospodarstwa domowego w sensie jego wysokości nie wpływa. Nie zwiększa bowiem jego siły nabywczej i możliwości konsumpcyjnych, a te niewątpliwie miał na myśli ustawodawca określając kryterium dochodowe uprawniające do dodatku mieszkaniowego.
W tym stanie rzeczy, niezależnie od kwestii, czy fakt darowizny mieszkania znany był organowi w dacie wydania decyzji o przyznaniu dodatku mieszkaniowego czy też stanowił okoliczność mu nieznaną, to nie powinno to mieć znaczenia dla ustalenia prawa do dodatku mieszkaniowego. Okoliczność ta nie posiada bowiem znaczenia prawnego dla ustalenia prawa do takiego dodatku.
Reasumując uznać należy, iż w rozpatrywanej sprawie upatrując w darowiźnie mieszkania dochód w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, organ dopuścił się naruszenia tego przepisu, a przez to bezzasadnie wznowił postępowanie w sprawie przyznania skarżącemu prawa do tego dodatku za okres od
1 kwietnia do 30 września 2012r. oraz w jego wyniku wydał zaskarżoną decyzję, odmawiającą przyznania skarżącemu prawa do dodatku mieszkaniowego za wskazany okres.
W tym stanie rzeczy Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c uchylił decyzje organów obu instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien uwzględnić powyższe stanowisko Sądu i usunąć wskazane naruszenie.
Orzeczenie w pkt II oparto na przepisie art. 152 P.p.s.a.
Nietezowane
Artykuły przypisane do orzeczenia
Skład sądu
Arkadiusz WindakDanuta Strzelecka-Kuligowska /przewodniczący/
Stefan Kłosowski /sprawozdawca/
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.),, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 września 2013 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
Decyzją [...] . Prezydent Miasta przyznał P. K. dodatek mieszkaniowy na okres od 01.04.2012 r. do 30.09.2012 r. w wysokości [...] ł. miesięcznie.
Postanowieniem z dnia [...] r. ww. organ z urzędu wznowił postępowanie w sprawie przyznania P. K. dodatku mieszkaniowego, stwierdzając, że w dniu 8 października 2012 r. referat dodatków mieszkaniowych [...] Centrum Świadczeń uzyskał informację, że w dniu [...] r. P. K. otrzymał od rodziców M. i J. K. darowiznę lokalu przy ul. [...] i garażu, których łączną wartość określono na kwotę
[...] zł. Wnioskodawca składając wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie wykazał powyższej darowizny. W tej sytuacji zaistniała wskazana w art. 145 § 1 pkt 5 kpa przesłanka wznowienia postępowania, tj. wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który ją wydał.
Następnie decyzją Nr [...] r. organ uchylił swoją decyzję przyznającą P. K.
zam. [...] dodatek mieszkaniowy na okres od 1 kwietnia 2012 do 30 września 2012 w wysokości [...] zł. miesięcznie i odmówił przyznania mu dodatku mieszkaniowego.
W wyniku wniesionego przez P. K. odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją nr [...] r. uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] r. ponownie uchylił swoją decyzję nr [...] r. w sprawie przyznania P. K. dodatku mieszkaniowego na okres od 1 kwietnia 2012 do 30 września 2012 w wysokości [...] zł. miesięcznie i odmówił przyznania P. K. dodatku mieszkaniowego.
Uzasadniając swoje stanowisko organ I instancji przywołał opisane na wstępie okoliczności związane z przyznaniem P. K. dodatku mieszkaniowego wskazując, że w dniu 8 października 2012. uzyskał informację, że w dniu [...] r. na podstawie aktu notarialnego repertorium A nr [..] P. K. otrzymał od rodziców M. i J. K. przedmiotowy lokal i garaż, których wartość określono na kwotę [...] zł. Powyższa darowizna stanowiła w danym okresie dochód P. K., zatem dochód jego gospodarstwa domowego w deklarowanym okresie wyniósł [...] zł.
W świetle przepisów prawa dodatek mieszkaniowy przysługuje, jeżeli średni miesięczny dochód na członka gospodarstwa domowego w okresie trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku przekracza 175% najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym lub 125% emerytury
w gospodarstwie wieloosobowym, a kwota nadwyżki jest większa od kwoty dodatku.
W przedmiotowej sprawie kwota nadwyżki przekracza kwotę dodatku. W związku
z powyższym dodatek mieszkaniowy za wskazany okres wnioskodawcy nie przysługuje.
Nadto organ I instancji wyjaśnił, iż akt notarialny P. K. przedstawił na wezwanie organu w dniu 8 października 2012 r.
Od powyższej decyzji organu I instancji P. K. złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie. Wskazał w nim, iż uważa tę decyzję za niesprawiedliwą zwłaszcza, że w jej uzasadnieniu zasugerowano jakoby ukrył on darowiznę mieszkania. Odwołujący podkreśla, że jego dochody nie zmieniły się w wyniku darowizny mieszkania. Darowizna mieszkania nie jest przychodem. Składając wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego w dniu 22 marca 2012r. przedłożył wszystkie wymagane dokumenty, także akt notarialny darowizny mieszkania, co zostało odręcznie odnotowane przez pracownika SCŚ A. J. na dokumencie wystawionym przez Spółdzielnię Mieszkaniową, znajdującym się w aktach sprawy. Nie było zatem podstaw do wznowienia postępowania w sprawie. W dalszej części odwołania odwołujący przedstawia interpretację przepisu art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej i uważa, iż powyższy przepis winien być zastosowany w jego przypadku. Organ winien w szczególności ustalić, czy nadal utrzymuje się trudna sytuacja życiowa połączona z brakiem możliwości jej samodzielnego przezwyciężenia (art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej). Takich ustaleń organ I instancji nie dokonał.
Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 151 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013r. poz. 267 dalej: K.p.a.) w związku z art. 2- 6 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 z późn. zm.), utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, uznając podniesione w odwołaniu argumenty za bezzasadne.
W ocenie organu odwoławczego z art. 145 § 1 pkt 5, K.p.a. jednoznacznie wynika,
iż w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.
Przyznany P. K. decyzją z dnia [...] r. dodatek mieszkaniowy został wyliczony na podstawie danych, wynikających z wniosku
o dodatek mieszkaniowy i deklaracji o dochodach złożonych w organie I instancji w dniu 22 marca 2012 r. W deklaracji o dochodach wnioskodawca podał, iż dochody jego gospodarstwa domowego w okresie od grudnia 2011 r. do lutego 2012r. wyniosły [...] zł. W dniu 8 października 2012r. organ I instancji powziął informację, że wnioskodawca zajmowany lokal mieszkalny otrzymał w formie darowizny od rodziców, na podstawie aktu notarialnego repertorium A nr [....] z dnia [...] r.
W tej sytuacji organ I instancji zasadnie wznowił postępowanie w sprawie przyznania P. K. dodatku mieszkaniowego.
Jak wynika z materiału dowodowego sprawy we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego znajduje się adnotacja, iż tytuł prawny do lokalu wynika z aktu notarialnego [...] z dnia [...] r. Adnotację tę sporządziła A. J. - starszy referent ds. członkowskich w Spółdzielni Mieszkaniowej , tj. zarządca domu, w którym położony jest lokal nr [...] . Zarządca potwierdza jedynie czy wnioskodawca posiada tytuł prawny do lokalu. Z żadnego przepisu nie wynika, że akt notarialny jest wymaganym dokumentem przy składaniu wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, dlatego nie można uznać twierdzenia odwołującego, że przedkładał on akt notarialny w [...] Centrum Świadczeń przy składaniu wniosku o dodatek mieszkaniowy. Z żadnego dokumentu znajdującego się w aktach sprawy ta okoliczność nie wynika.
Zdaniem organu odwoławczego, definicja dochodu została uregulowana w art. 3 ust 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zgodnie z tym przepisem za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007r.".
W świetle cytowanego przepisu darowizna mieszkania na rzecz odwołującego jest przychodem składającym się na dochód, w oparciu o który ustala się prawo do dodatku mieszkaniowego.
Zdaniem Kolegium nie sposób podzielić stanowiska odwołującego,
iż darowizny lokalu mieszkalnego nie można wliczyć do dochodu, gdyż pojęcie dochodu obejmuje jedynie uzyskane z różnych źródeł kwoty pieniężne. Wskazany przepis za dochód uznaje wszelkie przychody, a jednocześnie zawiera zamknięty katalog składników majątkowych, których nie wlicza się do dochodu. W orzecznictwie podkreśla się, że katalog ten obejmuje świadczenia o charakterze socjalnym sensu largo (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 października 2009 r., sygn. akt I OPS 8/09, ONSA/WSA 2010/2/21). Wprawdzie w owym katalogu nie ujęto darowizny, jednakże można uznać, że chodzi o każdą darowiznę, zarówno w formie pieniężnej, jak i w postaci świadczenia w naturze. Co do tego ostatniego rodzaju świadczeń art. 3 ust. 3 czyni wyjątek postanawiając, że do dochodu nie wlicza się świadczeń w naturze z pomocy społecznej. Tym samym - a contrario - wszelkie inne świadczenia w naturze, nie pochodzące z pomocy społecznej, muszą być zaliczone w poczet dochodu. Chybione jest przy tym odwoływanie się przez P. K. do ustawy o pomocy społecznej. Przyznanie świadczeń z pomocy społecznej następuje w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, która formułuje własną definicję dochodu. W art. 8 ust. 4 pkt 4 ustawa ta wyraźnie stanowi, że do dochodu nie wlicza się wartości świadczenia w naturze, ale już bez takiego ograniczenia jakie zawiera art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, a mianowicie, że mają to być świadczenia w naturze z pomocy społecznej. Tak więc obie wymienione ustawy operują odrębnymi pojęciami dochodu, które w omawianej kwestii się nie pokrywają.
Zdaniem SKO w ramach wykładni systemowej można jeszcze przywołać ustawę z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t. Dz. U.
Nr 51 z 2010 r. poz. 307, ze zm.), która w art. 2 ust. 1 pkt 3 stanowi , że jej przepisów nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn. Z zapisu tego wynika, że darowizny są przychodem, a jedynie nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym, jeżeli wchodzą w zakres przepisów od spadków i darowizn. Na gruncie przepisów, zamieszczonych w ustawie z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (j.t. Dz. U. Nr 93 z 2009 r., poz. 768), przychód określony jest mianem "nabycie", które może dotyczyć rzeczy lub praw majątkowych, przy czym do rzeczy zalicza się też pieniądze (art. 4 ust. 1 pkt 5), co pokrywa się z pojęciem darowizny zdefiniowanym w art. 888 i n. Kodeksu cywilnego. Tak więc spójny w rozpatrywanym zakresie system prawa potwierdza stanowisko organów orzekających w ramach kontrolowanego postępowania administracyjnego, że darowizna mieszkania na rzecz odwołującego jest przychodem składającym się na dochód, w oparciu o który ustala się prawo do dodatku mieszkaniowego. Poza wyodrębnieniem świadczeń w naturze z pomocy społecznej przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie dają podstaw do dalszego różnicowania pozostałych świadczeń w naturze, w tym darowizn niepieniężnych, czy to ze względów podmiotowych lub przedmiotowych, czy też ze względów słusznościowych albo celowościowych. Dlatego też każda darowizna nabyta przez osobę ubiegającą się o dodatek w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku, stanowi przychód w rozumieniu art. 3 ust. 3 tej ustawy. Z kolei ustalenie średniego miesięcznego dochodu na jednego członka gospodarstwa domowego w ramach art. 3 ust. 1 ustawy następuje przez zsumowanie dochodów poszczególnych członków tego gospodarstwa i podzielenie tej sumy przez liczbę tych członków. Tak też skonstruowana jest deklaracja o wysokości dochodów, stanowiąca załącznik nr 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych ( Dz. U. Nr 156, poz. 1817, ze zm.) w której należy podać źródła dochodu i wysokość dochodu oddzielnie w odniesieniu do wnioskodawcy i kolejnych członków gospodarstwa domowego. Wyliczenia dokonane przez organy orzekające odpowiadają tym i pozostałym regułom określonym w przepisach o dodatkach mieszkaniowych. Stanowisko takie zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 22 lutego 2011 r. Sygn. akt IV SA/G1356/10. To zaś oznacza, iż dochód gospodarstwa domowego P. K. nie był ustalony prawidłowo. Do dochodu bowiem winna być doliczona kwota darowizny mieszkania.
W świetle art. 151 § 1 pkt 2 Kpa organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania, określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.
Organ I instancji zasadnie zatem uchylił swoją dotychczasową decyzję i wydał nową decyzję odmawiającą przyznania P. K. dodatku mieszkaniowego, przyjmując do wyliczenia wysokości dodatku dochód w wysokości [...] zł., czyli faktycznie taki jaki istniał w dniu składania wniosku.
15 % z tego dochodu stanowi kwotę [...] zł. i takie właśnie wydatki na mieszkanie powinien ponieść odwołujący. Natomiast łączna kwota wydatków przypadająca na powierzchnię normatywną wynosi [...] zł. Skoro więc łączna kwota wydatków na mieszkanie jest niższa od wydatków jakie powinien ponieść P. K. to w świetle cyt. wyżej przepisu prawa nie przysługuje mu dodatek mieszkaniowy.
Powyższą decyzję P. K. zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie i uwzględnienie jego odwołania oraz zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył zarzuty i argumenty przytoczone
w odwołaniu.
Odwołując się do definicji dochodu zawartej w art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej skarżący podkreśla, iż w świetle powyższego przepisu darowizna mieszkania nie jest przychodem, lecz jest przysporzeniem majątkowym, które może być uznane za swoiste świadczenie w naturze w rozumieniu art. 8 ust. 4 ww. ustawy.
Z przedmiotowego przysporzenia obdarowany czerpie korzyść w postaci własnego lokum, zaspokajającego jego i jego rodziny potrzeby mieszkaniowe, ale jednocześnie nie wprowadza ono żadnych zmian w faktycznych dochodach.
Organ powinien zatem ustalić, czy nadal utrzymuje się trudna sytuacja życiowa połączona z brakiem możliwości jej samodzielnego przezwyciężenia (art. 2 ust.1 ustawy o pomocy społecznej).
Skarżący podtrzymuje też twierdzenie, iż do wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego przedłożył wszelkie wymagane dokumenty, w tym akt notarialny,
z którego wynikała darowizna mieszkania.
Niezależnie do nieporozumienia, co do tego kto dokonywał adnotacji na tym akcie (organ I instancji wskazał, iż nie był to jego pracownik lecz pracownik Spółdzielni Mieszkaniowej) akt ten – zdaniem skarżącego - był organowi przedkładany zatem w sprawie nie występuje przesłanka wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2012r. poz. 270 ze zm.) dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego aktu prawa oraz trafności ich wykładni. W przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd, zgodnie z dyspozycją art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., eliminuje zaskarżony akt z obrotu prawnego
Zgodnie z art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.
Analizując przebieg postępowania w mniejszej sprawie oraz wydaną w jego efekcie decyzję, będącą przedmiotem skargi, a także argumenty i zarzuty skargi Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z nie wszystkimi jej argumentami można się zgodzić.
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest wydana w trybie art. 151 § 1 pkt 2 Kpa, tj. w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego, decyzja uchylająca decyzję o przyznaniu skarżącemu dodatku mieszkaniowego (wydaną przez organ w dniu 8 lutego 2012 r.) za okres od 1 kwietnia 2012r. do 30 września 2012r. i odmawiająca przyznania dodatku mieszkaniowego za ten okres z powodu uzyskania przez organ informacji, iż skarżący uzyskał darowiznę mieszkania, która to darowizna jest dochodem mającym wpływ na kryterium dochodowe uprawniające do dodatku mieszkaniowego określone w art. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
W szczególności nietrafne i bezpodstawne jest odwoływanie się skarżącego do definicji i dochodu zawartej w art. 8 ustawy pomocy społecznej. Organ odwoławczy trafnie bowiem argumentuje, że podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie były przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267), która w art. 3 ust. 3 zawiera własną definicję dochodu. Zgodnie z jego treścią za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r.
W niniejszej sprawie spór sprowadza się zatem do kwestii, czy darowizna mieszkania, w wyniku której strona uzyskała do niego tytuł prawny, uprawiający do ubiegania się o dodatek mieszkaniowy w oparciu o przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych, stanowi dochód, o którym mowa w art. 3 ust. 3 tej ustawy.
W ocenie Sądu zaprezentowane w zaskarżonej decyzji stanowisko organów obu instancji w powyższej kwestii nie jest trafne.
Darowizna mieszkania, (w tym wypadku od rodziców) stanowi niewątpliwie przysporzenie majątkowe. Nie każde jednak takie przysporzenie może być uznane za przychód i dochód w rozumieniu cytowanego wyżej przepisu art. 3 ust. 3 ustawy
o dodatkach mieszkaniowych.
Jego wykładni nie można bowiem dokonywać w oderwaniu od celu, któremu służy, a szczególności celu, któremu służy instytucja dodatków mieszkaniowych.
Celem tym jest niewątpliwie wsparcie osób będących w trudnej sytuacji materialnej, których przez to nie stać na ponoszenie kosztów związanych
z mieszkaniem, które jest podstawową potrzebą. Uprawnienie do tej formy wsparcia oparte jest o kryterium dochodowe gospodarstwa domowego, a nie o kryterium majątkowe. Zdolność do regulowania należności związanych z kosztami mieszkania zależy od zasobów finansowych, opartych na przypływach pieniężnych, a nie stanu majątkowego.
Z tego względu okoliczności uzyskania prawa do mieszkania (w tym np. uzyskanie przychodu w postaci kredytu na jego zakup), nie powinny być brane pod uwagę przy ocenie sytuacji dochodowej rodziny ubiegającej się o dodatek mieszkaniowy, choć nie wynika to wprost z cytowanego wyżej przepisu.
Analiza tego przepisu w kontekście celu ustawy o dodatkach mieszkaniowych wskazuje, iż za dochód w jego rozumieniu uznawać należy jedynie takie uzyskiwane przez stronę świadczenia, zarówno pieniężne jak i w naturze (np. wszelkiego rodzaju deputaty), które zasilają budżet gospodarstwa domowego wpływając na jego sytuację dochodową, a tym samym zdolność finansową do poniesienia kosztów mieszkania. Darowizna mieszkania od osób najbliższych, mimo, iż stanowi przysporzenie majątkowe, na budżet gospodarstwa domowego w sensie jego wysokości nie wpływa. Nie zwiększa bowiem jego siły nabywczej i możliwości konsumpcyjnych, a te niewątpliwie miał na myśli ustawodawca określając kryterium dochodowe uprawniające do dodatku mieszkaniowego.
W tym stanie rzeczy, niezależnie od kwestii, czy fakt darowizny mieszkania znany był organowi w dacie wydania decyzji o przyznaniu dodatku mieszkaniowego czy też stanowił okoliczność mu nieznaną, to nie powinno to mieć znaczenia dla ustalenia prawa do dodatku mieszkaniowego. Okoliczność ta nie posiada bowiem znaczenia prawnego dla ustalenia prawa do takiego dodatku.
Reasumując uznać należy, iż w rozpatrywanej sprawie upatrując w darowiźnie mieszkania dochód w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, organ dopuścił się naruszenia tego przepisu, a przez to bezzasadnie wznowił postępowanie w sprawie przyznania skarżącemu prawa do tego dodatku za okres od
1 kwietnia do 30 września 2012r. oraz w jego wyniku wydał zaskarżoną decyzję, odmawiającą przyznania skarżącemu prawa do dodatku mieszkaniowego za wskazany okres.
W tym stanie rzeczy Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c uchylił decyzje organów obu instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien uwzględnić powyższe stanowisko Sądu i usunąć wskazane naruszenie.
Orzeczenie w pkt II oparto na przepisie art. 152 P.p.s.a.
