VII SA/Wa 2569/12
Wyrok
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
2013-04-29Nietezowane
Artykuły przypisane do orzeczenia
Kup dostęp i zobacz, do jakich przepisów odnosi się orzeczenie. Znajdź inne potrzebne orzeczenia.
Skład sądu
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka /przewodniczący sprawozdawca/Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), , Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2013 r. sprawy ze skarg G. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] marca 2012 r., Nr [...], Wojewoda [...], na podstawie art. 157 § 1 i 2 oraz art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", odmówił stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2008 r., Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej inwestorowi – B. R. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, budynku usługowego oraz trzech szamb szczelnych na terenie działki nr ew. [...] we wsi [...], gmina [...].
W uzasadnieniu swojej decyzji organ I instancji wskazał, że w dniu [...] października 2008 r. do Starosty [...] wpłynął wniosek z dnia [...] września 2008 r. B. R. o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, szamba szczelnego oraz budynku usługowego na działce nr ew. [...] gmina [...]. Starosta [...] decyzją Nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na realizację przedmiotowej inwestycji.
W dniu [...] kwietnia 2009 r. do Wojewody [...] wpłynął wniosek z dnia [...] marca 2009 r. G. J. o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Starosty [...], w którym domagała się uznania jej za stronę przedmiotowego postępowania oraz stwierdzenia nieważności ww. decyzji Starosty [...].
Wojewoda [...] pismem z dnia [...] maja 2009 r. zawiadomił o wszczęciu, na ww. wniosek G. J., postępowania administracyjnego, a następnie postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r., Nr [...], zawiesił z urzędu postępowanie nieważnościowe do czasu zakończenia postępowania wznowionego przez Starostę [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 r., Nr [...], w sprawie przedmiotowej ostatecznej decyzji Starosty [...] Nr [...]. Zawieszone postępowanie zostało podjęte postanowieniem z dnia [...] grudnia [...] r., Nr [...], po wydaniu przez Starostę [...] decyzji z dnia [...] września 2009 r., Nr [...], odmawiającej uchylenia ww. ostatecznej decyzji Nr [...].
Decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., Nr [...], Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji Starosty [...]. Od powyższej decyzji G. J. wniosła odwołanie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który decyzją z dnia [...] maja 2010 r., znak: [...], uchylił decyzję Nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Wojewodę [...].
Wojewoda [...], ponownie rozpatrując sprawę, uznał G. J. za stronę przedmiotowego postępowania . Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku, w trybie art. 64 § 2 K.p.a., o odpis Księgi wieczystej i wypis z rejestru gruntów. Uzupełnienie dokumentów nastąpiło przy piśmie z dnia [...] grudnia 2011 r., które wpłynęło do urzędu w dniu [...] grudnia 2011 r.
Organ I instancji wskazał, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że decyzja Starosty [...] Nr [...], nie narusza w sposób rażący przepisów art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. nr 256, poz. 1118 ze zm.), zwanej dalej "Prawem budowlanym". W ocenie organu, inwestor przy wniosku o pozwolenie na budowę złożył prawidłowo wypełnione oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością inwestycyjną (dz. nr ew. [...]) na cele budowlane. Decyzja o warunkach zabudowy nie była wymagana, gdyż dla tego terenu w dacie wydania kwestionowanej decyzji obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] lutego 2007 r., w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi [...] w granicach administracyjnych, [...], opublikowanego w Dz.Urz. Województwa [...] Nr [...] poz. [...], z wyłączeniem terenów objętych granicami miejscowych planów: uchwała Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] listopada 2000 r., uchwała Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2001 r., uchwała Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] września 2002 r.
Z analizy dokumentacji technicznej oraz wyjaśnień złożonych przez projektanta i inwestora, zawartych w piśmie z dnia [...] lutego 2012 r., jak wskazał organ I instanji, wynika, że zatwierdzony projekt dotyczy usług świadczonych bezpośrednio na rzecz ludzi. W miejskim planie zagospodarowania przestrzennego użyto sformułowania "oraz inne usługi" nie precyzując, o jakie usługi chodzi. Bezsprzecznie usługi dot. klimatyzacji i wentylacji są usługami świadczonymi bezpośrednio na rzecz ludzi. Z projektu budowlanego wynika, że parametry i cechy przedsięwzięcia odpowiadają warunkom określonym w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Montaż elementów wentylacyjnych na terenie działki inwestycyjnej nie jest tożsamy z pojęciem "produkcja".
Niefortunne użycie nazwy "Hala produkcyjna" nie jest równoznaczne z produkcyjnym charakterem świadczonych usług. Uchybienie, polegające na użyciu przez projektanta niewłaściwej nazwy, zdaniem organu I instancji, nie stanowi rażącego naruszenia prawa.
Dodatkowo projektant w piśmie z dnia [...] lutego 2012 r. potwierdził, że budynek nie został zaprojektowany jako obiekt produkcyjny. Ponadto badana decyzja nie narusza przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie(Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem", obowiązujących w dniu wydania kwestionowanej decyzji z dnia [...] listopada 2008 r.
Ponadto organ I instancji wskazał, że budynek usługowy, w którym będą przebywać ludzie, posiada wentylację nie wpływającą destrukcyjnie na otoczenie, nie emituje ponadnormatywnych zanieczyszczeń do otoczenia i nie musi posiadać żadnych urządzeń redukujących zanieczyszczenia.
Projekt budowlany jest kompletny, zawiera wymagane prawem: opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia. Wykonała go osoba posiadająca odpowiednie uprawnienia budowlane.
W ocenie organu I instancji oznacza to zgodność zatwierdzonego projektu budowlanego z art. 35 Prawa budowlanego. W związku z powyższym organ uznał, że decyzja Starosty [...] Nr [...] została wydana po spełnieniu przez Inwestora warunków określonych w art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
Organ I instancji wskazał, że kwestionowana decyzja Starosty [...] Nr [...] nie jest dotknięta wadą rażącego naruszenia przepisów obowiązujących w dacie jej wydania, zwłaszcza przepisów Prawa budowlanego oraz aktów wykonawczych, w tym ww. rozporządzenia, a nadto decyzja ta nie jest obarczona żadną z pozostałych wad wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a.
Organ wojewódzki nie doszukał się prawdopodobieństwa trwałego zniekształcenia rzeźby terenu, ani zmiany stosunków wodnych, mających związek z działką G. J.. Wskazał, że projektowane "oczko wodne" jest zbiornikiem wody deszczowej. Poziom powierzchni utwardzonych i poziom zbiornika wody deszczowej znajdują się poniżej poziomu działki G. J.. Rzędne terenu na działce nr ew. [...] to 110,6 n.p.m, a rzędne terenu działki [...] - 110,8 n.p.m. Tak więc, zdaniem organu, projektowane oczko wodne jak również cała projektowana inwestycja nie ma wpływu na gospodarkę wodną działki nr ew. [...]. Naturalny spływ wód opadowych z przyczyn zależnych od ukształtowania terenu odbywać się będzie w kierunku przeciwnym do działki G. J..
W ocenie organu I instancji, nie ma również obaw, że hałas i drgania, powstałe w projektowanym pomieszczeniu montażowym, będą odczuwalne w istniejącym budynku mieszkalnym należącym do G. J., gdyż odległość ww. budynków wynosi ponad 50 m.
Zarzut dotyczący oddziaływania "drenu rozsączającego" na działkę sąsiednią jest bezzasadny. Zdaniem organu I instancji, projekt nie przewiduje budowy przydomowej oczyszczalni z drenem rozsączającym, a jedynie dwa szamba szczelne o pojemności 2x10 m3. Ich lokalizacja w odległości 22 m od granicy pozwala uznać, że działka sąsiednia znajduje się w obszarze oddziaływania, jednak jest zgodna z § 36 ww. rozporządzenia. Zarzut dotyczący poprawek w projekcie budowlanym również jest bezzasadny. Jak wskazał organ I instancji, dopuszczalne są uzupełnienia dokumentacji projektowej, dokonywane przez projektanta lub inwestorów, przed wydaniem pozwolenia na budowę, co miało miejsce w rozpatrywanej sprawie. Poprawki błędów pisarskich w projekcie budowlanym zostały dokonane przez projektanta w dniu [...] listopada 2008 r., a projekt został zatwierdzony dnia [...] listopada 2008 r. W badanej sprawie nie został naruszony przepis § 273 ust. 3 ww. rozporządzenia, gdyż istniejący budynek mieszkalny G. J. znajduje się ok. 30 m od granicy z działką inwestycyjną.
Bezzasadny, w ocenie organu I instancji, jest również zarzut dot. nieprzestrzegania zasad ochrony środowiska poprzez wykonywanie prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu oraz zakaz zmian stosunków wodnych. Realizacja projektowanej inwestycji nie polega na trwałym zniekształceniu rzeźby terenu, a budowa "oczka wodnego" o pow. poniżej 30 m2 nie wymaga pozwolenia wodnoprawnego, co oznacza, że nie ma istotnego wpływu na gospodarkę wodno- ściekową.
Odwołanie od ww. decyzji złożyła G. J., podnosząc, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania administracyjnego. Odwołująca się wniosła o uchylenie decyzji Wojewody [...] Nr [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że G. J. jest właścicielką działki nr [...], położonej w [...], sąsiadującej bezpośrednio z działką inwestycyjną nr [...].
Z projektu zagospodarowania terenu wynika, że inwestycja obejmuje budowę budynku usługowego, budynku mieszkalnego jednorodzinnego, szamba
szczelnego (2 x 10 m3), sześciu miejsc parkingowych, oczka wodnego (zbiornika wody deszczowej), umieszczenie dwóch sztuk śmietnika.
Odległość najbliższej ściany budynku usługowego o wysokości 5,10 m od granicy działki nr [...] wynosi ok. 10 m, zaś budynek mieszkalny jednorodzinny o wysokości 8,66 m został zaprojektowany w odległości ok. 22 m od granicy działki nr [...]. Dwa zbiorniki o pojemności 10 m na szambo znajdują się w odległości ok. 12 m oraz 22 m od granicy działki skarżącej, zaś śmietniki - w odległości ok. 6 m i 22 m od tej granicy. Ponadto inwestycja obejmuje sześć miejsc parkingowych, zaprojektowanych w odległości ok. 9 m od granicy nieruchomości wnioskodawcym. Oczko wodne znajduje się zaś w odległości 7,5 m od tej granicy.
Mając na uwadze usytuowanie planowanych obiektów, jak również elementy takie jak wysokość, charakter inwestycji, organ odwoławczy stwierdził, że projektowana inwestycja nie ogranicza zagospodarowania ww. działki nr ew. [...].
W szczególności ewentualne ograniczenie nie wynika z przepisu § 12 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym jeżeli z innych przepisów określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy; § 13 ww. rozporządzenia dotyczącego zapewnienia naturalnego oświetlenia; § 19 ust. 2 pkt 2 ww. rozporządzenia, stanowiącego, że odległość wydzielonych miejsc postojowych lub otwartego garażu wielopoziomowego dla samochodów osobowych od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż 6 m - w przypadku 5-60 stanowisk włącznie; § 23 ust. 1 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe powinna wynosić co najmniej 10 m od okien i drzwi budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi oraz co najmniej 3 m od granicy z sąsiednia działką przy czym stosownie do ust. 3, w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej dopuszcza się zmniejszenie odległości określonych w ust. 1 od okien i drzwi do 3 m, od granicy działki do 2 m, a także sytuowanie zadaszonych osłon lub pomieszczeń na granicy działek, jeżeli stykają się one z podobnymi urządzeniami na działce sąsiedniej bądź też przy linii rozgraniczającej od strony ulicy, § 36 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia, stanowiącego, że odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe, dołów ustępów nieskanalizowanych o liczbie miejsc nie większej niż 4 i podobnych urządzeń sanitarno-gospodarczych
o pojemności do 10 m3 powinna wynosić w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej co najmniej: 1) od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi - 5 m, przy czym nie dotyczy to dołów ustępowych w zabudowie jednorodzinnej, 2) od granicy działki sąsiedniej, drogi (ulicy) lub ciągu pieszego - 2 m. Brak jest natomiast regulacji dotyczących sytuowania oczek wodnych (zbiorników wody deszczowej).
Organ II insatncji wskazał nadto, że sam fakt graniczenia nieruchomości
z działką inwestycyjną nie oznacza, że znajduje się ona w obszarze oddziaływania inwestycji, a tym samym jej właściciel posiada przymioty strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, jak również w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę. Tylko ograniczenie w zagospodarowaniu nieruchomości wynikające z konkretnego przepisu prawa daje podstawę do uczestniczenia w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym.
Powyższe, zdaniem organu owoławczego, prowadzi do stwierdzenia, że działka nr [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Tym samym brak podstaw do przyznania G.J. przymiotu strony w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2008 r., Nr [...].
Podsumowując, organ II instacji stwierdził, że wnioskodawczyni nie jest stroną wskazanego postępowania, a w konsekwencji powoduje to konieczność uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012 r., Nr [...], i umorzenia postępowania organu I instancji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła G. J., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie prawa i jej interesu prawnego oraz interesu społecznego, a nadto naruszenie przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi podała, że jako właścicielka nieruchomości (działki nr ew. [...] o urządzonej księdze wieczystej [...]), znajdującej się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji, jest stroną w postępowaniu dotyczącym decyzji Starosty [...] Nr [...]. Skarżąca wniosła o uznanie jej za stronę postępowania w rozumieniu art. 28 K.p.a. i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ w niniejszej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uznał, że działka nr ew. [...], położona we wsi [...], gmina [...], należąca do skarżącej, nie mieści się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji, która została zlokalizowana na działce sąsiedniej nr [...]. W tym zakresie organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylając decyzję organu I instancji i umarzając postępowanie administracyjne, z tego względu, że skarżąca nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2008 r., Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej inwestorowi – B.R. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, budynku usługowego oraz trzech szamb szczelnych na terenie działki nr ew. [...], z tej przyczyny, że realizacja przedmiotowej inwestycji nie ma wpływu na naruszenie interesu prawnego G. J. związanego z wykonywaniem przysługującego jej prawa własności do działki nr [...], w tym w sposobie jej zagospodarowania.
W tym miejscu należy zwrócić uwagę na kontekst sprawy, a mianowicie to, że mamy do czynienia z postępowaniem o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. A zatem przedmiotem ustaleń mogą być tylko konkretne rozwiązania projektowe zawarte w projekcie budowlanym, tzn. czy te przyjęte rozwiązania projektowe są gwarantem tego, że m.in. w budynku usługowym możliwe jest prowadzenie działalności usługowej nieuciążliwej oraz to, czy inne elementy zagospodarowania terenu na działce nr [...] nie powodują żadnych ograniczeń w prawach skarżącej do jej działki. Nie chodzi więc tu o to w jaki sposób faktycznie wykonywana jest ta działalności na działce inwestora, tylko to czy projekt budowlany w pełni gwarantuje nieuciążliwość wykonywanej w tym konkretnym budynku usługowym działalności gospodarczej oraz czy inne elementy zagospodarowania terenu nie przekraczają wszystkich maksymalnych wymogów w zakresie zachowania odpowiednich odległości, nasłonecznienia, immisji, warunków wodnych i innych. Przeprowadzenie takich ustaleń niewątpliwie wymagało wszczęcia postępowania nieważnościowego celem przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Ustalenia te miały posłużyć temu, czy z wnioskiem o stwierdzenie nieważności wystąpiła strona, która legitymuje się interesem prawnym, a co za tym idzie, czy możliwe jest rozpoznanie takiego wniosku pod względem merytorycznym, tj. rozważenia czy decyzja o pozwoleniu na budowę jest obarczona kwalifikowanymi wadami, o jakich mowa w art. 156 § 1 K.p.a. A zatem tak ukształtowany sposób przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego na obecnym etapie postępowania wynikał z tego, że przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę winien być analizowany na podstawie art. 28 K.p.a., w związku z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który wprowadza określone modyfikacje wobec ww. przepisu K.p.a. w zakresie sposobu ustalenia interesu prawnego konkretnego podmiotu. W przypadku ustalenia, że wnioskodawca nie jest stroną, organ nadzorczy winien umorzy postępowanie nieważnościowe, tak jak to uczynił w niniejszej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.
Zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W niniejszej sprawie z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, budynku usługowego oraz trzech szamb szczelnych na terenie działki nr ew. [...], wystąpiła G. J. - właścicielka sąsiedniej (bezpośrednio przyległej) działki nr ew. [...]. Jednak dla ustalenia interesu prawnego G. J. w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę nie wystarczy wskazanie, że jest ona właścicielką ww. działki (nawet jeżeli jest to działka bezpośrednio sąsiadująca), ponieważ zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, konieczne jest wykazanie, że działka ta znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji. W tym miejscu wskazania wymaga, że powyższe wykazanie winno polegać na wskazaniu przez wnioskodawcę naruszenia w tym zakresie jego interesu prawnego, co jest równoznaczne ze wskazaniem konkretnego przepisu prawa materialnego, którego naruszenie będzie związane z realizacją przedsięwzięcia objętego pozwoleniem na budowę. Nie chodzi tu więc o przepisy wyłącznie prawa administracyjnego (budowlanego), ponieważ powołać w tym zakresie można też przepisy innych gałęzi prawa, w tym np. prawa cywilnego - art. 140 K.c. Jest to jeden z poglądów jaki występuje w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym wypowiedziano stanowisko, że art. 140 K.c. może stanowić źródło dla uwzględnienia interesu prawnego wnioskodawcy. Nie chodzi tu więc o to czy w wyniku realizacji inwestycji dojdzie do powstawania takich uciążliwości jak: zwiększenie hałasu, ruchu samochodowego, zanieczyszczenia powietrza, ale czy powstanie tych uciążliwości związane będzie z naruszeniem konkretnych przepisów prawa. Ważne w tego rodzaju sprawach jest natomiast ustalenie stopnia uciążliwości obiektu budowlanego dla sąsiednich nieruchomości, co z kolei winno zdecydować o tym, czy działka skarżącej zalicza się do "obszaru oddziaływania obiektu", a więc terenu wyznaczonego w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu (por. art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego). W zależności od charakteru inwestycji może ona powodować z uwagi na jej usytuowanie, gabaryty, a także immisje ograniczenia w zagospodarowaniu sąsiedniego terenu. Ponadto w związku z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego istotne też były ustalenia stopnia uciążliwości wykonywanej działalności usługowej w projektowanym budynku usługowym. Taka powinność wynikała w niniejszej sprawie z dołączonych do akt sprawy zapisów wypisu z Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy [...], gdzie jednoznacznie wskazano na ochronę takich elementów środowiska jak gleba, wody powierzchniowe, powietrze, w tym w zakresie przekroczenia standardów jakości środowiska oraz to, że uciążliwość akustyczna winna zamykać się w granicach terenu inwestycji oraz nie powinna przekraczać norm dopuszczalnych w tym zakresie.
W trakcie trwającego postępowania nieważnościowego G. J. winna była zatem wykazać, że zaprojektowana w budynku usługowym działalność gospodarcza lub sposób zagospodarowania terenu na działce inwestora powodować będzie ww. naruszenia. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca w tym zakresie nie wskazała, że doszło do naruszenia konkretnych normy prawa materialnego, które miałyby nastąpić w związku z realizacją ww. inwestycji a mających wpływ na naruszenie jej interesu prawnego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo zatem wskazał, że w zasadzie realizacja każdej inwestycji niesie ze sobą powstanie jakichś uciążliwości dla działek sąsiednich. Nie oznacza to jednak, że w każdy przypadku mamy do czynienia z naruszeniem interesu prawnego właścicieli sąsiednich nieruchomości. Twierdzenia skarżącej w tym zakresie są w zasadzie gołosłowne. Z projektu budowlanego wynika bowiem, że w budynku usługowym będzie prowadzona działalność polegająca na sprzedaży elektronarzędzi oraz montażu kanałów i oprzyrządowania do instalacji wentylacji i klimatyzacji na 7 stanowiskach pracy - stołach montażowych oraz dokonywane będzie magazynowanie przygotowanych i uzbrojonych fragmentów przewodów wentylacyjnych. Skarżąca w trakcie trwającego postępowania nie wykazała, czy rzeczywiście prowadzenie takiej działalności na sąsiedniej nieruchomości będzie powodowało ponadnormatywne oddziaływanie na jej nieruchomość. Skarżąca nie wskazała w wyniku zastosowania jakiego procesu technologicznego przy ww. działalności miałyby powstawać ponadnormatywne uciążliwości dla terenu jej nieruchomości w zakresie hałasu, czy zanieczyszczenia powietrza. Z charakteru przewidzianej dla budynku usługowego działalności gospodarczej nie wynika, że w wyniku prowadzonej tam działalności miałoby odbywać się z zastosowaniem substancji mających wpływ na zanieczyszczenie powietrza. Jeżeli takowe są stosowane faktycznie to okoliczność ta nie ma wpływu na ocenę oddziaływania jakie zostało przewidziane w projekcie budowlanym, a tym samym na istnienie interesu prawnego po stronie skarżącej. Skarżąca winna mieć na względzie, że inwestor może prowadzić w obiekcie działalność zgodnie z tą i na warunkach jakie zostały przewidziane w projekcie budowlanym, a więc bez zastosowania substancji mających wpływ na zanieczyszczenie powietrza lub innych elementów środowiska. Ponadto z twierdzeń skarżącej nie wynika by w związku z możliwością prowadzenia ruchu samochodowego na terenie działki nr [...] powodowało przekroczenie norm w zakresie hałasu. W tym zakresie choć skarżąca przywoła treść § 11, § 309, § 323-326 ww. rozporządzenia to nie wykazała czy w ogóle dochodzi do przekroczenia dopuszczalnych norm (hałas, drgania). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo zatem w tym zakresie nie dopatrzył się żadnych nieprawidłowości, na których istnienie wskazywała skarżąca.
Z projektu budowlanego nie wynika by swoim zakresem obejmował jakiekolwiek podwyższenie terenu działki nr [...], które mogłoby powodować zmianę istniejącego obecnie nachylenia terenu, który jak przyznała sama skarżąca w trakcie postępowania jest ze spadkiem z jej działki w kierunku działki inwestora. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej z projektu budowlanego nie wynika by teren działki nr [...] miał zostać podwyższony o ok. 50-80 cm.
W tym miejscu należy wskazać, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo ocenił, że planowane zagospodarowanie terenu działki nr [...] nie ma żadnego wpływu na kwestię negatywnego oddziaływania na działkę skarżącej nr [...]. Z akt sprawy wynika, że w niniejszej sprawie nie może być mowy o jakimkolwiek niedochowaniu odpowiednich odległości względem granicy działki nr [...] oraz problematyki zacieniania, które to kwestie wynikają z przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, również w kontekście planowanej na działce nr [...] potencjalnej zabudowy. Projektowane usytuowanie takich elementów zagospodarowania działki nr [...] jak budynku usługowego, budynku jednorodzinnego, dwóch śmietników, dwóch szamb, parkingu sześciostanowiskowego, oczka wodnego, utwardzenia terenu (dróg dojazdowych do budynków) - nie powoduje przekroczenia normy w zakresie odległości przyjętych w odpowiednich przepisach ww. rozporządzenia, tj. § 12 ust. 1 pkt 1, § 23 ust.1, § 36 ust. 1 i 2, § 19 ust. 2 pkt 2 (w zakresie oczka wodnego brak regulacji). Organy administracyjne w tym zakresie dokonały prawidłowych ustaleń. W tym miejscu wskazania wymaga, że w niniejszej sprawie nie może mieć zastosowania § 36 ust. 3 ww. rozporządzenia, ponieważ w niniejszej sprawie projekt budowlany nie przewiduje realizacji jakiegokolwiek zbiornika na nieczystości ciekłe o pojemności powyżej 10 m3. Przedmiotem projektu są dwa zbiorniki o pojemności 10 m3 każdy, które zostały zaprojektowane od siebie w znacznej odległości z dwóch różnych stron działki nr [...], oddzielone od siebie projektowanym budynkiem usługowym. Z tomu I projektu budowlanego dotyczącego budynku jednorodzinnego wynika, że projekt ten przewiduje budowę jednego szamba na potrzeby odprowadzania nieczystości ciekłych z tego budynku. Z tomu II projektu budowlanego dotyczącego budynku usługowego wynika, że budynek ten będzie posiadał podłączenie do projektowanego szamba o pojemności 10 m3. Wbrew twierdzeniom skarżącej, okoliczności sprawy wykluczają zatem zastosowanie w niniejszej sprawie ust. 3 § 36 ww. rozporządzenia. Z akt sprawy nie wynika więc by inwestor w oparciu projekt budowlany mógł zrealizować trzecie szambo. Rozbieżności w tym zakresie pomiędzy decyzją o pozwoleniu na budowę (która mówi o trzech szambach) a projektem (który mówi o dwóch szambach) nie mają jednak wpływu na istnienie interesu prawnego skarżącej, ponieważ nawet jeżeliby przyjąć potencjalną możliwość budowy trzeciego szamba to i tak winno ono zostać zrealizowane zgodnie z § 36 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia. Projekt w tym zakresie nie przewiduje realizacji trzeciego szamba z naruszeniem § 36 ust. 1 i 2.
W zakresie dotyczącym odprowadzenia wód opadowych, z projektu budowlanego wynika, że planowania inwestycja posiada zaprojektowane odprowadzenie wód opadowych z budynków usługowego i jednorodzinnego za pomocą orynnowania wyłącznie na teren działki inwestora, a zaprojektowana kanalizacja deszczowa skierowana jest do projektowanego oczka wodnego, a nie na teren działki skarżącej. Ponadto projektowane utwardzenie terenu nie przewiduje spadku w stronę działki skarżącej. A więc z uwagi na przyjęte rozwiązania projektowe oraz istniejące pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] ze spadkiem w stronę działki nr [...] nie może być mowy o odprowadzaniu wód opadowych z poszczególnych elementów zagospodarowania terenu również z zaprojektowanego oczka wodnego na teren działki skarżącej. Nie może więc tu być mowy o takiej zmianie stosunków wodnych na gruncie, która miałaby wpływ na zalewanie wodami opadowymi działki skarżącej, ponieważ istniejący naturalny spadek terenu na działkach nr [...] i [...] takowe oddziaływanie wyklucza. Projekt budowlany nie narusza zatem w tym zakresie § 29 ww. rozporządzenia oraz zakazu jaki został sformułowany w § 3 ust. 1 pkt 5 i 6 rozporządzenia Nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2006 r. w sprawie B.-R. z [...] [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz.Urz.Woj. [...] z 2006 r. nr [...], poz. [...]); jak również nie doszło do naruszenia § 8 pkt 6 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, art. 29 ust. 1, art. 39 ust. 1 pkt 3 lit. a i b Prawa wodnego, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. d Prawa budowlanego, art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b Prawa budowlanego, art. 5 ust. 9 Prawa budowlanego, art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 23 ust. 1 i art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody.
W tym miejscu wskazania wymaga, że w ogóle trudno jest odnieść się Sądowi do zarzutu skarżącej dotyczącego naruszenia § 273 ust. 2 i 3 ww. rozporządzenia, ponieważ projekt budowlany dla budynku jednorodzinnego, jak i usługowego przewiduje ogrzewanie kotłem gazowym. Ww. przepisy dotyczą zachowania odległości zbiornika naziemnego na olej opałowy, którego realizacji rozwiązania projektowe nie przewidują.
Z powyższego wywodu wynika, że działka nr [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji, ponieważ projektowana inwestycja nie ogranicza prawa skarżącej do zagospodarowania jej działki o powierzchni prawie 3 ha w sposób zgodny z przepisami prawa. Natomiast jeżeli inwestor w niniejszej sprawie faktycznie dokonał odstępstw od projektu budowlanego lub prowadzi działalność gospodarczą niezgodną ze sposobem jej prowadzenia zawartym w projekcie to skarżąca winna wystąpić z wnioskami do właściwych organów administracji publicznej, tj. do właściwych: Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (w zakresie odstąpienia od projektu lub przewidzianego sposobu użytkowania), Inspektora Ochrony Środowiska (w zakresie naruszenia wymagań ochrony środowiska) i Starosty (naruszenie stosunków wodnych). Natomiast w zakresie ewentualnego fałszerstwa projektu budowlanego, skarżąca winna powiadomić właściwą prokuraturę.
Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Nietezowane
Artykuły przypisane do orzeczenia
Skład sądu
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka /przewodniczący sprawozdawca/Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), , Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2013 r. sprawy ze skarg G. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] marca 2012 r., Nr [...], Wojewoda [...], na podstawie art. 157 § 1 i 2 oraz art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", odmówił stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2008 r., Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej inwestorowi – B. R. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, budynku usługowego oraz trzech szamb szczelnych na terenie działki nr ew. [...] we wsi [...], gmina [...].
W uzasadnieniu swojej decyzji organ I instancji wskazał, że w dniu [...] października 2008 r. do Starosty [...] wpłynął wniosek z dnia [...] września 2008 r. B. R. o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, szamba szczelnego oraz budynku usługowego na działce nr ew. [...] gmina [...]. Starosta [...] decyzją Nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na realizację przedmiotowej inwestycji.
W dniu [...] kwietnia 2009 r. do Wojewody [...] wpłynął wniosek z dnia [...] marca 2009 r. G. J. o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Starosty [...], w którym domagała się uznania jej za stronę przedmiotowego postępowania oraz stwierdzenia nieważności ww. decyzji Starosty [...].
Wojewoda [...] pismem z dnia [...] maja 2009 r. zawiadomił o wszczęciu, na ww. wniosek G. J., postępowania administracyjnego, a następnie postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r., Nr [...], zawiesił z urzędu postępowanie nieważnościowe do czasu zakończenia postępowania wznowionego przez Starostę [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 r., Nr [...], w sprawie przedmiotowej ostatecznej decyzji Starosty [...] Nr [...]. Zawieszone postępowanie zostało podjęte postanowieniem z dnia [...] grudnia [...] r., Nr [...], po wydaniu przez Starostę [...] decyzji z dnia [...] września 2009 r., Nr [...], odmawiającej uchylenia ww. ostatecznej decyzji Nr [...].
Decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., Nr [...], Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji Starosty [...]. Od powyższej decyzji G. J. wniosła odwołanie do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który decyzją z dnia [...] maja 2010 r., znak: [...], uchylił decyzję Nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Wojewodę [...].
Wojewoda [...], ponownie rozpatrując sprawę, uznał G. J. za stronę przedmiotowego postępowania . Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku, w trybie art. 64 § 2 K.p.a., o odpis Księgi wieczystej i wypis z rejestru gruntów. Uzupełnienie dokumentów nastąpiło przy piśmie z dnia [...] grudnia 2011 r., które wpłynęło do urzędu w dniu [...] grudnia 2011 r.
Organ I instancji wskazał, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że decyzja Starosty [...] Nr [...], nie narusza w sposób rażący przepisów art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. nr 256, poz. 1118 ze zm.), zwanej dalej "Prawem budowlanym". W ocenie organu, inwestor przy wniosku o pozwolenie na budowę złożył prawidłowo wypełnione oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością inwestycyjną (dz. nr ew. [...]) na cele budowlane. Decyzja o warunkach zabudowy nie była wymagana, gdyż dla tego terenu w dacie wydania kwestionowanej decyzji obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] lutego 2007 r., w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi [...] w granicach administracyjnych, [...], opublikowanego w Dz.Urz. Województwa [...] Nr [...] poz. [...], z wyłączeniem terenów objętych granicami miejscowych planów: uchwała Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] listopada 2000 r., uchwała Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2001 r., uchwała Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] września 2002 r.
Z analizy dokumentacji technicznej oraz wyjaśnień złożonych przez projektanta i inwestora, zawartych w piśmie z dnia [...] lutego 2012 r., jak wskazał organ I instanji, wynika, że zatwierdzony projekt dotyczy usług świadczonych bezpośrednio na rzecz ludzi. W miejskim planie zagospodarowania przestrzennego użyto sformułowania "oraz inne usługi" nie precyzując, o jakie usługi chodzi. Bezsprzecznie usługi dot. klimatyzacji i wentylacji są usługami świadczonymi bezpośrednio na rzecz ludzi. Z projektu budowlanego wynika, że parametry i cechy przedsięwzięcia odpowiadają warunkom określonym w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Montaż elementów wentylacyjnych na terenie działki inwestycyjnej nie jest tożsamy z pojęciem "produkcja".
Niefortunne użycie nazwy "Hala produkcyjna" nie jest równoznaczne z produkcyjnym charakterem świadczonych usług. Uchybienie, polegające na użyciu przez projektanta niewłaściwej nazwy, zdaniem organu I instancji, nie stanowi rażącego naruszenia prawa.
Dodatkowo projektant w piśmie z dnia [...] lutego 2012 r. potwierdził, że budynek nie został zaprojektowany jako obiekt produkcyjny. Ponadto badana decyzja nie narusza przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie(Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem", obowiązujących w dniu wydania kwestionowanej decyzji z dnia [...] listopada 2008 r.
Ponadto organ I instancji wskazał, że budynek usługowy, w którym będą przebywać ludzie, posiada wentylację nie wpływającą destrukcyjnie na otoczenie, nie emituje ponadnormatywnych zanieczyszczeń do otoczenia i nie musi posiadać żadnych urządzeń redukujących zanieczyszczenia.
Projekt budowlany jest kompletny, zawiera wymagane prawem: opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia. Wykonała go osoba posiadająca odpowiednie uprawnienia budowlane.
W ocenie organu I instancji oznacza to zgodność zatwierdzonego projektu budowlanego z art. 35 Prawa budowlanego. W związku z powyższym organ uznał, że decyzja Starosty [...] Nr [...] została wydana po spełnieniu przez Inwestora warunków określonych w art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
Organ I instancji wskazał, że kwestionowana decyzja Starosty [...] Nr [...] nie jest dotknięta wadą rażącego naruszenia przepisów obowiązujących w dacie jej wydania, zwłaszcza przepisów Prawa budowlanego oraz aktów wykonawczych, w tym ww. rozporządzenia, a nadto decyzja ta nie jest obarczona żadną z pozostałych wad wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a.
Organ wojewódzki nie doszukał się prawdopodobieństwa trwałego zniekształcenia rzeźby terenu, ani zmiany stosunków wodnych, mających związek z działką G. J.. Wskazał, że projektowane "oczko wodne" jest zbiornikiem wody deszczowej. Poziom powierzchni utwardzonych i poziom zbiornika wody deszczowej znajdują się poniżej poziomu działki G. J.. Rzędne terenu na działce nr ew. [...] to 110,6 n.p.m, a rzędne terenu działki [...] - 110,8 n.p.m. Tak więc, zdaniem organu, projektowane oczko wodne jak również cała projektowana inwestycja nie ma wpływu na gospodarkę wodną działki nr ew. [...]. Naturalny spływ wód opadowych z przyczyn zależnych od ukształtowania terenu odbywać się będzie w kierunku przeciwnym do działki G. J..
W ocenie organu I instancji, nie ma również obaw, że hałas i drgania, powstałe w projektowanym pomieszczeniu montażowym, będą odczuwalne w istniejącym budynku mieszkalnym należącym do G. J., gdyż odległość ww. budynków wynosi ponad 50 m.
Zarzut dotyczący oddziaływania "drenu rozsączającego" na działkę sąsiednią jest bezzasadny. Zdaniem organu I instancji, projekt nie przewiduje budowy przydomowej oczyszczalni z drenem rozsączającym, a jedynie dwa szamba szczelne o pojemności 2x10 m3. Ich lokalizacja w odległości 22 m od granicy pozwala uznać, że działka sąsiednia znajduje się w obszarze oddziaływania, jednak jest zgodna z § 36 ww. rozporządzenia. Zarzut dotyczący poprawek w projekcie budowlanym również jest bezzasadny. Jak wskazał organ I instancji, dopuszczalne są uzupełnienia dokumentacji projektowej, dokonywane przez projektanta lub inwestorów, przed wydaniem pozwolenia na budowę, co miało miejsce w rozpatrywanej sprawie. Poprawki błędów pisarskich w projekcie budowlanym zostały dokonane przez projektanta w dniu [...] listopada 2008 r., a projekt został zatwierdzony dnia [...] listopada 2008 r. W badanej sprawie nie został naruszony przepis § 273 ust. 3 ww. rozporządzenia, gdyż istniejący budynek mieszkalny G. J. znajduje się ok. 30 m od granicy z działką inwestycyjną.
Bezzasadny, w ocenie organu I instancji, jest również zarzut dot. nieprzestrzegania zasad ochrony środowiska poprzez wykonywanie prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu oraz zakaz zmian stosunków wodnych. Realizacja projektowanej inwestycji nie polega na trwałym zniekształceniu rzeźby terenu, a budowa "oczka wodnego" o pow. poniżej 30 m2 nie wymaga pozwolenia wodnoprawnego, co oznacza, że nie ma istotnego wpływu na gospodarkę wodno- ściekową.
Odwołanie od ww. decyzji złożyła G. J., podnosząc, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania administracyjnego. Odwołująca się wniosła o uchylenie decyzji Wojewody [...] Nr [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że G. J. jest właścicielką działki nr [...], położonej w [...], sąsiadującej bezpośrednio z działką inwestycyjną nr [...].
Z projektu zagospodarowania terenu wynika, że inwestycja obejmuje budowę budynku usługowego, budynku mieszkalnego jednorodzinnego, szamba
szczelnego (2 x 10 m3), sześciu miejsc parkingowych, oczka wodnego (zbiornika wody deszczowej), umieszczenie dwóch sztuk śmietnika.
Odległość najbliższej ściany budynku usługowego o wysokości 5,10 m od granicy działki nr [...] wynosi ok. 10 m, zaś budynek mieszkalny jednorodzinny o wysokości 8,66 m został zaprojektowany w odległości ok. 22 m od granicy działki nr [...]. Dwa zbiorniki o pojemności 10 m na szambo znajdują się w odległości ok. 12 m oraz 22 m od granicy działki skarżącej, zaś śmietniki - w odległości ok. 6 m i 22 m od tej granicy. Ponadto inwestycja obejmuje sześć miejsc parkingowych, zaprojektowanych w odległości ok. 9 m od granicy nieruchomości wnioskodawcym. Oczko wodne znajduje się zaś w odległości 7,5 m od tej granicy.
Mając na uwadze usytuowanie planowanych obiektów, jak również elementy takie jak wysokość, charakter inwestycji, organ odwoławczy stwierdził, że projektowana inwestycja nie ogranicza zagospodarowania ww. działki nr ew. [...].
W szczególności ewentualne ograniczenie nie wynika z przepisu § 12 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym jeżeli z innych przepisów określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy; § 13 ww. rozporządzenia dotyczącego zapewnienia naturalnego oświetlenia; § 19 ust. 2 pkt 2 ww. rozporządzenia, stanowiącego, że odległość wydzielonych miejsc postojowych lub otwartego garażu wielopoziomowego dla samochodów osobowych od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż 6 m - w przypadku 5-60 stanowisk włącznie; § 23 ust. 1 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe powinna wynosić co najmniej 10 m od okien i drzwi budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi oraz co najmniej 3 m od granicy z sąsiednia działką przy czym stosownie do ust. 3, w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej dopuszcza się zmniejszenie odległości określonych w ust. 1 od okien i drzwi do 3 m, od granicy działki do 2 m, a także sytuowanie zadaszonych osłon lub pomieszczeń na granicy działek, jeżeli stykają się one z podobnymi urządzeniami na działce sąsiedniej bądź też przy linii rozgraniczającej od strony ulicy, § 36 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia, stanowiącego, że odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe, dołów ustępów nieskanalizowanych o liczbie miejsc nie większej niż 4 i podobnych urządzeń sanitarno-gospodarczych
o pojemności do 10 m3 powinna wynosić w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej co najmniej: 1) od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi - 5 m, przy czym nie dotyczy to dołów ustępowych w zabudowie jednorodzinnej, 2) od granicy działki sąsiedniej, drogi (ulicy) lub ciągu pieszego - 2 m. Brak jest natomiast regulacji dotyczących sytuowania oczek wodnych (zbiorników wody deszczowej).
Organ II insatncji wskazał nadto, że sam fakt graniczenia nieruchomości
z działką inwestycyjną nie oznacza, że znajduje się ona w obszarze oddziaływania inwestycji, a tym samym jej właściciel posiada przymioty strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, jak również w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę. Tylko ograniczenie w zagospodarowaniu nieruchomości wynikające z konkretnego przepisu prawa daje podstawę do uczestniczenia w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym.
Powyższe, zdaniem organu owoławczego, prowadzi do stwierdzenia, że działka nr [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Tym samym brak podstaw do przyznania G.J. przymiotu strony w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2008 r., Nr [...].
Podsumowując, organ II instacji stwierdził, że wnioskodawczyni nie jest stroną wskazanego postępowania, a w konsekwencji powoduje to konieczność uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012 r., Nr [...], i umorzenia postępowania organu I instancji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła G. J., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie prawa i jej interesu prawnego oraz interesu społecznego, a nadto naruszenie przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi podała, że jako właścicielka nieruchomości (działki nr ew. [...] o urządzonej księdze wieczystej [...]), znajdującej się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji, jest stroną w postępowaniu dotyczącym decyzji Starosty [...] Nr [...]. Skarżąca wniosła o uznanie jej za stronę postępowania w rozumieniu art. 28 K.p.a. i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ w niniejszej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uznał, że działka nr ew. [...], położona we wsi [...], gmina [...], należąca do skarżącej, nie mieści się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji, która została zlokalizowana na działce sąsiedniej nr [...]. W tym zakresie organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylając decyzję organu I instancji i umarzając postępowanie administracyjne, z tego względu, że skarżąca nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2008 r., Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej inwestorowi – B.R. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, budynku usługowego oraz trzech szamb szczelnych na terenie działki nr ew. [...], z tej przyczyny, że realizacja przedmiotowej inwestycji nie ma wpływu na naruszenie interesu prawnego G. J. związanego z wykonywaniem przysługującego jej prawa własności do działki nr [...], w tym w sposobie jej zagospodarowania.
W tym miejscu należy zwrócić uwagę na kontekst sprawy, a mianowicie to, że mamy do czynienia z postępowaniem o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. A zatem przedmiotem ustaleń mogą być tylko konkretne rozwiązania projektowe zawarte w projekcie budowlanym, tzn. czy te przyjęte rozwiązania projektowe są gwarantem tego, że m.in. w budynku usługowym możliwe jest prowadzenie działalności usługowej nieuciążliwej oraz to, czy inne elementy zagospodarowania terenu na działce nr [...] nie powodują żadnych ograniczeń w prawach skarżącej do jej działki. Nie chodzi więc tu o to w jaki sposób faktycznie wykonywana jest ta działalności na działce inwestora, tylko to czy projekt budowlany w pełni gwarantuje nieuciążliwość wykonywanej w tym konkretnym budynku usługowym działalności gospodarczej oraz czy inne elementy zagospodarowania terenu nie przekraczają wszystkich maksymalnych wymogów w zakresie zachowania odpowiednich odległości, nasłonecznienia, immisji, warunków wodnych i innych. Przeprowadzenie takich ustaleń niewątpliwie wymagało wszczęcia postępowania nieważnościowego celem przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Ustalenia te miały posłużyć temu, czy z wnioskiem o stwierdzenie nieważności wystąpiła strona, która legitymuje się interesem prawnym, a co za tym idzie, czy możliwe jest rozpoznanie takiego wniosku pod względem merytorycznym, tj. rozważenia czy decyzja o pozwoleniu na budowę jest obarczona kwalifikowanymi wadami, o jakich mowa w art. 156 § 1 K.p.a. A zatem tak ukształtowany sposób przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego na obecnym etapie postępowania wynikał z tego, że przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę winien być analizowany na podstawie art. 28 K.p.a., w związku z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który wprowadza określone modyfikacje wobec ww. przepisu K.p.a. w zakresie sposobu ustalenia interesu prawnego konkretnego podmiotu. W przypadku ustalenia, że wnioskodawca nie jest stroną, organ nadzorczy winien umorzy postępowanie nieważnościowe, tak jak to uczynił w niniejszej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.
Zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W niniejszej sprawie z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, budynku usługowego oraz trzech szamb szczelnych na terenie działki nr ew. [...], wystąpiła G. J. - właścicielka sąsiedniej (bezpośrednio przyległej) działki nr ew. [...]. Jednak dla ustalenia interesu prawnego G. J. w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę nie wystarczy wskazanie, że jest ona właścicielką ww. działki (nawet jeżeli jest to działka bezpośrednio sąsiadująca), ponieważ zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, konieczne jest wykazanie, że działka ta znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji. W tym miejscu wskazania wymaga, że powyższe wykazanie winno polegać na wskazaniu przez wnioskodawcę naruszenia w tym zakresie jego interesu prawnego, co jest równoznaczne ze wskazaniem konkretnego przepisu prawa materialnego, którego naruszenie będzie związane z realizacją przedsięwzięcia objętego pozwoleniem na budowę. Nie chodzi tu więc o przepisy wyłącznie prawa administracyjnego (budowlanego), ponieważ powołać w tym zakresie można też przepisy innych gałęzi prawa, w tym np. prawa cywilnego - art. 140 K.c. Jest to jeden z poglądów jaki występuje w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym wypowiedziano stanowisko, że art. 140 K.c. może stanowić źródło dla uwzględnienia interesu prawnego wnioskodawcy. Nie chodzi tu więc o to czy w wyniku realizacji inwestycji dojdzie do powstawania takich uciążliwości jak: zwiększenie hałasu, ruchu samochodowego, zanieczyszczenia powietrza, ale czy powstanie tych uciążliwości związane będzie z naruszeniem konkretnych przepisów prawa. Ważne w tego rodzaju sprawach jest natomiast ustalenie stopnia uciążliwości obiektu budowlanego dla sąsiednich nieruchomości, co z kolei winno zdecydować o tym, czy działka skarżącej zalicza się do "obszaru oddziaływania obiektu", a więc terenu wyznaczonego w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu (por. art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego). W zależności od charakteru inwestycji może ona powodować z uwagi na jej usytuowanie, gabaryty, a także immisje ograniczenia w zagospodarowaniu sąsiedniego terenu. Ponadto w związku z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego istotne też były ustalenia stopnia uciążliwości wykonywanej działalności usługowej w projektowanym budynku usługowym. Taka powinność wynikała w niniejszej sprawie z dołączonych do akt sprawy zapisów wypisu z Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy [...], gdzie jednoznacznie wskazano na ochronę takich elementów środowiska jak gleba, wody powierzchniowe, powietrze, w tym w zakresie przekroczenia standardów jakości środowiska oraz to, że uciążliwość akustyczna winna zamykać się w granicach terenu inwestycji oraz nie powinna przekraczać norm dopuszczalnych w tym zakresie.
W trakcie trwającego postępowania nieważnościowego G. J. winna była zatem wykazać, że zaprojektowana w budynku usługowym działalność gospodarcza lub sposób zagospodarowania terenu na działce inwestora powodować będzie ww. naruszenia. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca w tym zakresie nie wskazała, że doszło do naruszenia konkretnych normy prawa materialnego, które miałyby nastąpić w związku z realizacją ww. inwestycji a mających wpływ na naruszenie jej interesu prawnego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo zatem wskazał, że w zasadzie realizacja każdej inwestycji niesie ze sobą powstanie jakichś uciążliwości dla działek sąsiednich. Nie oznacza to jednak, że w każdy przypadku mamy do czynienia z naruszeniem interesu prawnego właścicieli sąsiednich nieruchomości. Twierdzenia skarżącej w tym zakresie są w zasadzie gołosłowne. Z projektu budowlanego wynika bowiem, że w budynku usługowym będzie prowadzona działalność polegająca na sprzedaży elektronarzędzi oraz montażu kanałów i oprzyrządowania do instalacji wentylacji i klimatyzacji na 7 stanowiskach pracy - stołach montażowych oraz dokonywane będzie magazynowanie przygotowanych i uzbrojonych fragmentów przewodów wentylacyjnych. Skarżąca w trakcie trwającego postępowania nie wykazała, czy rzeczywiście prowadzenie takiej działalności na sąsiedniej nieruchomości będzie powodowało ponadnormatywne oddziaływanie na jej nieruchomość. Skarżąca nie wskazała w wyniku zastosowania jakiego procesu technologicznego przy ww. działalności miałyby powstawać ponadnormatywne uciążliwości dla terenu jej nieruchomości w zakresie hałasu, czy zanieczyszczenia powietrza. Z charakteru przewidzianej dla budynku usługowego działalności gospodarczej nie wynika, że w wyniku prowadzonej tam działalności miałoby odbywać się z zastosowaniem substancji mających wpływ na zanieczyszczenie powietrza. Jeżeli takowe są stosowane faktycznie to okoliczność ta nie ma wpływu na ocenę oddziaływania jakie zostało przewidziane w projekcie budowlanym, a tym samym na istnienie interesu prawnego po stronie skarżącej. Skarżąca winna mieć na względzie, że inwestor może prowadzić w obiekcie działalność zgodnie z tą i na warunkach jakie zostały przewidziane w projekcie budowlanym, a więc bez zastosowania substancji mających wpływ na zanieczyszczenie powietrza lub innych elementów środowiska. Ponadto z twierdzeń skarżącej nie wynika by w związku z możliwością prowadzenia ruchu samochodowego na terenie działki nr [...] powodowało przekroczenie norm w zakresie hałasu. W tym zakresie choć skarżąca przywoła treść § 11, § 309, § 323-326 ww. rozporządzenia to nie wykazała czy w ogóle dochodzi do przekroczenia dopuszczalnych norm (hałas, drgania). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo zatem w tym zakresie nie dopatrzył się żadnych nieprawidłowości, na których istnienie wskazywała skarżąca.
Z projektu budowlanego nie wynika by swoim zakresem obejmował jakiekolwiek podwyższenie terenu działki nr [...], które mogłoby powodować zmianę istniejącego obecnie nachylenia terenu, który jak przyznała sama skarżąca w trakcie postępowania jest ze spadkiem z jej działki w kierunku działki inwestora. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej z projektu budowlanego nie wynika by teren działki nr [...] miał zostać podwyższony o ok. 50-80 cm.
W tym miejscu należy wskazać, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo ocenił, że planowane zagospodarowanie terenu działki nr [...] nie ma żadnego wpływu na kwestię negatywnego oddziaływania na działkę skarżącej nr [...]. Z akt sprawy wynika, że w niniejszej sprawie nie może być mowy o jakimkolwiek niedochowaniu odpowiednich odległości względem granicy działki nr [...] oraz problematyki zacieniania, które to kwestie wynikają z przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, również w kontekście planowanej na działce nr [...] potencjalnej zabudowy. Projektowane usytuowanie takich elementów zagospodarowania działki nr [...] jak budynku usługowego, budynku jednorodzinnego, dwóch śmietników, dwóch szamb, parkingu sześciostanowiskowego, oczka wodnego, utwardzenia terenu (dróg dojazdowych do budynków) - nie powoduje przekroczenia normy w zakresie odległości przyjętych w odpowiednich przepisach ww. rozporządzenia, tj. § 12 ust. 1 pkt 1, § 23 ust.1, § 36 ust. 1 i 2, § 19 ust. 2 pkt 2 (w zakresie oczka wodnego brak regulacji). Organy administracyjne w tym zakresie dokonały prawidłowych ustaleń. W tym miejscu wskazania wymaga, że w niniejszej sprawie nie może mieć zastosowania § 36 ust. 3 ww. rozporządzenia, ponieważ w niniejszej sprawie projekt budowlany nie przewiduje realizacji jakiegokolwiek zbiornika na nieczystości ciekłe o pojemności powyżej 10 m3. Przedmiotem projektu są dwa zbiorniki o pojemności 10 m3 każdy, które zostały zaprojektowane od siebie w znacznej odległości z dwóch różnych stron działki nr [...], oddzielone od siebie projektowanym budynkiem usługowym. Z tomu I projektu budowlanego dotyczącego budynku jednorodzinnego wynika, że projekt ten przewiduje budowę jednego szamba na potrzeby odprowadzania nieczystości ciekłych z tego budynku. Z tomu II projektu budowlanego dotyczącego budynku usługowego wynika, że budynek ten będzie posiadał podłączenie do projektowanego szamba o pojemności 10 m3. Wbrew twierdzeniom skarżącej, okoliczności sprawy wykluczają zatem zastosowanie w niniejszej sprawie ust. 3 § 36 ww. rozporządzenia. Z akt sprawy nie wynika więc by inwestor w oparciu projekt budowlany mógł zrealizować trzecie szambo. Rozbieżności w tym zakresie pomiędzy decyzją o pozwoleniu na budowę (która mówi o trzech szambach) a projektem (który mówi o dwóch szambach) nie mają jednak wpływu na istnienie interesu prawnego skarżącej, ponieważ nawet jeżeliby przyjąć potencjalną możliwość budowy trzeciego szamba to i tak winno ono zostać zrealizowane zgodnie z § 36 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia. Projekt w tym zakresie nie przewiduje realizacji trzeciego szamba z naruszeniem § 36 ust. 1 i 2.
W zakresie dotyczącym odprowadzenia wód opadowych, z projektu budowlanego wynika, że planowania inwestycja posiada zaprojektowane odprowadzenie wód opadowych z budynków usługowego i jednorodzinnego za pomocą orynnowania wyłącznie na teren działki inwestora, a zaprojektowana kanalizacja deszczowa skierowana jest do projektowanego oczka wodnego, a nie na teren działki skarżącej. Ponadto projektowane utwardzenie terenu nie przewiduje spadku w stronę działki skarżącej. A więc z uwagi na przyjęte rozwiązania projektowe oraz istniejące pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] ze spadkiem w stronę działki nr [...] nie może być mowy o odprowadzaniu wód opadowych z poszczególnych elementów zagospodarowania terenu również z zaprojektowanego oczka wodnego na teren działki skarżącej. Nie może więc tu być mowy o takiej zmianie stosunków wodnych na gruncie, która miałaby wpływ na zalewanie wodami opadowymi działki skarżącej, ponieważ istniejący naturalny spadek terenu na działkach nr [...] i [...] takowe oddziaływanie wyklucza. Projekt budowlany nie narusza zatem w tym zakresie § 29 ww. rozporządzenia oraz zakazu jaki został sformułowany w § 3 ust. 1 pkt 5 i 6 rozporządzenia Nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2006 r. w sprawie B.-R. z [...] [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz.Urz.Woj. [...] z 2006 r. nr [...], poz. [...]); jak również nie doszło do naruszenia § 8 pkt 6 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, art. 29 ust. 1, art. 39 ust. 1 pkt 3 lit. a i b Prawa wodnego, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. d Prawa budowlanego, art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b Prawa budowlanego, art. 5 ust. 9 Prawa budowlanego, art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 23 ust. 1 i art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody.
W tym miejscu wskazania wymaga, że w ogóle trudno jest odnieść się Sądowi do zarzutu skarżącej dotyczącego naruszenia § 273 ust. 2 i 3 ww. rozporządzenia, ponieważ projekt budowlany dla budynku jednorodzinnego, jak i usługowego przewiduje ogrzewanie kotłem gazowym. Ww. przepisy dotyczą zachowania odległości zbiornika naziemnego na olej opałowy, którego realizacji rozwiązania projektowe nie przewidują.
Z powyższego wywodu wynika, że działka nr [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji, ponieważ projektowana inwestycja nie ogranicza prawa skarżącej do zagospodarowania jej działki o powierzchni prawie 3 ha w sposób zgodny z przepisami prawa. Natomiast jeżeli inwestor w niniejszej sprawie faktycznie dokonał odstępstw od projektu budowlanego lub prowadzi działalność gospodarczą niezgodną ze sposobem jej prowadzenia zawartym w projekcie to skarżąca winna wystąpić z wnioskami do właściwych organów administracji publicznej, tj. do właściwych: Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (w zakresie odstąpienia od projektu lub przewidzianego sposobu użytkowania), Inspektora Ochrony Środowiska (w zakresie naruszenia wymagań ochrony środowiska) i Starosty (naruszenie stosunków wodnych). Natomiast w zakresie ewentualnego fałszerstwa projektu budowlanego, skarżąca winna powiadomić właściwą prokuraturę.
Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.