I SA/Łd 1137/12
Wyrok
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
2013-02-05Nietezowane
Artykuły przypisane do orzeczenia
Do tego artykulu posiadamy jeszcze 13 orzeczeń.
Kup dostęp i zobacz, do jakich przepisów odnosi się orzeczenie. Znajdź inne potrzebne orzeczenia.
Skład sądu
Bożena Kasprzak
Ewa Cisowska-Sakrajda
Tomasz Adamczyk /przewodniczący sprawozdawca/Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Adamczyk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędzia WSA Ewa Cisowska – Sakrajda Protokolant: Szymon Chrostek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2013 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległego podatku od spadków i darowizn 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi E. J. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o kwotę podatku od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu.
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł B decyzją z dnia 21 sierpnia 2012 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł z dnia [...] odmawiającą M D umorzenia zaległego podatku od spadków i darowizn.
W uzasadnieniu tej decyzji organ drugiej instancji podniósł, że w dniu [...] wpłynął do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł wniosek M D o umorzenie zaległości w podatku od spadków i darowizn w kwocie 676,80 zł wraz z odsetkami za zwłokę. W piśmie tym podatniczka poinformowała, iż uzasadnienie do przedmiotowego wniosku o ulgę znajduje się w Jej piśmie z dnia [...] nadmieniając, iż jej sytuacja materialna pogorszyła się, gdyż musiała wydać 320 zł na leki dla dziecka. Z pisma strony z dnia [...] wynika, iż jest o osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, zarejestrowaną w Urzędzie Pracy w Ł. Ponadto sama wychowuje 6-letniego syna, który jest chory na astmę. Nie posiada żadnego majątku, poza odziedziczonym udziałem w nieruchomości po zmarłym dziadku - Z D ( ¼ części ).
W dniu [...] Podatniczka złożyła, wypełnione pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, oświadczenie majątkowe. W dniu [...] załączyła do akt sprawy kserokopię oświadczenia złożonego w Powiatowym Urzędzie Pracy Nr [...] w Ł z dnia 19 grudnia 2011 r., z którego wynika, iż Strona była osobą niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej i nie osiągnęła żadnego przychodu z innego tytułu w okresie od 20 lipca 2011 r. do 19 grudnia 2011 r. Wnioskująca nie pobierała także żadnych zasiłków i świadczeń.
Pismem z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł - B przekazał Urzędowi Miasta Ł Departamentowi Finansów Publicznych wniosek Strony o przyznanie ulgi podatkowej z dnia 8 lutego 2012 r., celem zajęcia stanowiska w przedmiotowej sprawie.
Prezydent Miasta Ł postanowieniem z dnia [...] odmówił zgody na udzielenie umorzenia w zakresie podatku od spadków i darowizn w kwocie 668,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę, stwierdzając m.in. że co prawda sytuacja finansowa Podatniczki jest trudna (brak zatrudnienia), lecz możliwość umorzenia zaległości podatkowej istnieje w szczególności w przypadku rodzin wielodzietnych, znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej, osób niepełnosprawnych, nie posiadających źródeł utrzymania czy majątku.
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł - B decyzją z dnia [...] odmówił umorzenia zaległego podatku od spadków i darowizn w kwocie 668,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę. Organ pierwszej instancji stwierdził w szczególności, że fakt, iż Strona aktualnie nie posiada źródła utrzymania nie oznacza, iż stan taki będzie trwał w przyszłości, wiek Podatniczki (rok ur. 1987r.) pozwala pozytywnie myśleć o realnych szansach na podjęcie zatrudnienia, a nadto Strona posiada majątek - udział w zabudowanej nieruchomości, co zasadniczo wyklucza przyznanie wnioskowanej ulgi podatkowej. Ponadto wskazał, że naczelnik urzędu skarbowego może udzielać ulg dotyczących podatków i opłat stanowiących w całości dochody jednostek samorządu terytorialnego jedynie po zapoznaniu się ze stanowiskiem przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego i nie może postąpić niezgodnie z nim.
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł, po rozpoznaniu odwołania strony, decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu, wskazując na treść art. 18 ust. 3 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (tekst jedn. Dz. U. z 2010r., Nr 80, poz.526 ze zm.), podniósł, że organ samorządu terytorialnego ma kompetencję wierzycielską w zakresie udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, której realizacja następuje w formie postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. Naczelnik urzędu skarbowego może udzielać ulg odnośnie podatków i opłat stanowiących w całości dochody jednostek samorządu terytorialnego, jedynie po zapoznaniu się ze stanowiskiem przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego i nie może postąpić niezgodnie z nim. Negatywne stanowisko organu wykonawczego gminy jest wiążące dla naczelnika urzędu skarbowego. Nie można jednak pominąć treści ustępu 1 ww. przepisu, który stanowi, że do udzielania ulg podatkowych, umarzania, rozkładania na raty i odraczania terminów płatności należności z tytułu podatków i opłat stanowiących dochody jednostek samorządu terytorialnego, a także zwalniania z obowiązku pobrania bądź ograniczania poboru tych należności mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, a więc w szczególności przepisy rozdziału 7a normującego przesłanki i zasady przyznawania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych.
Odnosząc się do sytuacji podatniczki organ odwoławczy stwierdził, że prowadzi ona samodzielne gospodarstwo domowe, mając na utrzymaniu 6-letniego syna. Zajmuje powierzchnię 18 m2 domu jednorodzinnego (będącego współwłasnością z osobami trzecimi) w Ł przy ul. B. Jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, źródłem utrzymania Podatniczki są "dobrowolne alimenty od teściów" w wysokości 200 zł miesięcznie. Ponadto Strona jest utrzymywana przez rodziców konkubenta. Nie ponosi wydatków mieszkaniowych, gdyż nie ma dochodu. Podatniczka nie posiada żadnego majątku oprócz 1/4 części zabudowanej nieruchomości, położonej w Ł przy ul. A 12, (w której mieszka od urodzenia), odziedziczonej w drodze spadku po zmarłym dziadku - Z D. W zakresie zobowiązań, posiada zaległość w podatku od spadków i darowizn w kwocie 668 zł (plus odsetki za zwłokę). Syn podatniczki cierpi na astmę oskrzelową.
Uwzględniając powyższe organ wskazał, że w niniejszej sprawie nie występuje przesłanka ważnego interesu podatnika. Analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie wskazuje, iż w sprawie wystąpiły nadzwyczajne trudności o charakterze losowym, które są niezależne od działania podatnika, a tym samym uzasadniają przyznanie wnioskowanej ulgi podatkowej. Fakt przyjęcia spadku przez spadkobiercę (bez względu na wielkość udziału) pociąga za sobą obowiązek uiszczenia podatku od nabycia praw majątkowych. Zobowiązanie podatkowe jest zatem następstwem prawnym powstałego obowiązku podatkowego, co oznacza, że jest to zdarzenie, które daje się przewidzieć i powstaje wskutek złożenia stosownego oświadczenia woli o przyjęciu spadku, a więc stanowi wynik świadomego działania. Organ zgodził się przy tym z twierdzeniem Podatniczki, że Strona jako spadkobierca z I grupy podatkowej winna być zwolniona z obowiązku uiszczenia podatku od spadku. Stałoby się tak gdyby został spełniony warunek – zawiadomionoby organ podatkowy o nabyciu spadku w terminie określonym ustawą. Próba wytłumaczenia własnego uchybienia niewłaściwym działaniem osób trzecich (Strona udzieliła pełnomocnictwa swojej babci do występowania w Jej imieniu), nie znalazła akceptacji organów podatkowych i nie miała znaczenia w przedmiotowej sprawie.
Dyrektor Izby Skarbowej wskazał ponadto, że sama trudna sytuacja materialna - aktualnie brak udokumentowanego dochodu, a więc okoliczność, na którą powołuje się Strona, nie może stanowić podstawy do domagania się umorzenia przedmiotowej zaległości wraz z odsetkami za zwłokę, a więc ewentualnego przyznania najbardziej radykalnej ulgi podatkowej - co dla budżetu oznacza bezpowrotną rezygnację z egzekwowania należnej kwoty. Organ odwoławczy zgodził się z Naczelnikiem [...] Urzędu Skarbowego Ł - B, iż fakt, że aktualnie Strona nie posiada udokumentowanego źródła dochodu (będąc na utrzymaniu teściów i rodziców konkubenta) - jak twierdzi Strona ze względu na chorobę syna (astma oskrzelowa) - nie oznacza, że stan taki będzie trwał w przyszłości. Stan taki jest jedynie przejściowy i istnieje realna szansa poprawy sytuacji materialnej i uregulowania przedmiotowej zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę. Zarówno młody wiek (25 lat) Strony oraz brak przeciwwskazań zdrowotnych, pozwalają pozytywnie myśleć o realnych szansach na podjęcie zatrudnienia.
Dalej organ wskazał, że Strona mimo, iż nie osiąga żadnych dochodów, odprowadza - jak sama twierdzi w odwołaniu - podatek od odziedziczonej części nieruchomości, w której mieszka, jak i ponosi wydatki na leki dla syna (w styczniu w kwocie 320 zł). Powyższe, zdaniem organu odwoławczego, pozwala sądzić, iż M D dysponuje środkami finansowymi, które umożliwiają zapłatę zarówno podatku od nieruchomości jak i leków dla dziecka, co oznacza że Wnioskująca o ulgę nie wskazała wszystkich okoliczności mających wpływ na Jej zdolność płatniczą. Podniesiono ponadto, że występowanie różnego rodzaju chorób i schorzeń u podatników i ich rodzin jest zjawiskiem powszechnym i jako takie nie może stanowić samo w sobie podstawy do zwolnienia z zapłaty zobowiązań wobec budżetu państwa.
Zdaniem organu, w rozpoznawanej sprawie za umorzeniem zaległości podatkowej nie przemawia również interes publiczny. W jego ocenie, przez interes publiczny w przedmiotowej sprawie należy rozumieć sytuację, gdy zapłata zaległości podatkowej spowoduje konieczność sięgania przez Podatniczkę do środków pomocy państwa, gdyż nie będzie w stanie zaspokajać swoich potrzeb materialnych, a tak nie dzieje się w przypadku M D. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż Podatniczka mimo braku udokumentowanego dochodu i konieczności ponoszenia wydatków choćby na leczenie dziecka, nie korzysta z pomocy społecznej (korzysta z pomocy osób trzecich), co potwierdza oświadczenie o sytuacji finansowej i osobistej z dnia [...] jak i treść odwołania Strony z dnia [...]
Podsumowując, organ odwoławczy stwierdził, że o sposobie załatwienia rozpatrywanej sprawy zadecydował zarówno brak spełnienia przesłanek z art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowa, jak i stanowisko Prezydenta Miasta Ł zawarte w postanowieniu z dnia [...] (zaległości z tytułu podatku od spadków i darowizn stanowią dochód organu opiniującego). W przedmiotowej sprawie tylko Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł - B (wbrew temu co sądzi Strona), na podstawie art. 18 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego posiada uprawnienie do umarzania, odraczania terminu zapłaty lub rozkładania na raty należności oraz zwalniania płatnika z obowiązku pobrania bądź ograniczania poboru należności i może udzielić wnioskowanej ulgi po zapoznaniu się ze stanowiskiem Prezydenta Miasta Ł. Jednakże negatywne stanowisko organu współdecydującego jest wiążące dla naczelnika urzędu skarbowego. W związku z powyższym, w ocenie organu odwoławczego, organ I instancji wydając przedmiotową decyzję nie naruszył obowiązującego prawa.
W skardze na powyższą decyzję M D podniosła, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł nastąpiło z pominięciem aktualnych dowodów i faktów, a jego podstawą były domysły i przypuszczenia, które są niezasadne i bezprawne. Poinformowała, że obecnie nie będzie ustosunkowała się do "nierzetelnego i śmiesznego uzasadnienia owej decyzji", którą zaskarża a uczyni to po otrzymaniu sygn. akt oraz wtedy powoła odpowiednich świadków.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
W pierwszym rzędzie należy podnieść, że przewidziana w art. 67a § 1 ordynacji podatkowej instytucja umarzania zaległości podatkowych opiera się na tzw. uznaniu administracyjnym, co jednak nie oznacza, że ustawodawca pozostawił organom zupełną swobodę w jej stosowaniu. Przepis ten pozostawia do uznania organu podatkowego istnienie lub nieistnienie w konkretnej sprawie szczególnych okoliczności, uzasadniających umorzenie zaległości lub odsetek, lecz decyzja w przedmiocie ulgi musi zawierać uzasadnienie stanowiska organu. Stanowisko to musi zaś być oparte na zebranym i należycie ocenionym materiale dowodowym. Rola sądu administracyjnego sprowadza się natomiast do badania prawidłowości poczynionych przez organy ustaleń faktycznych, oceny zgromadzonego materiału dowodowego i wysnutych wniosków. W przypadku, gdy przedstawione wyżej działania organów są właściwe i odpowiadają prawu to niezależnie od tego czy rozstrzygnięcie zapadające na ich podstawie w ramach owego uznania administracyjnego jest korzystne dla strony czy nie, sąd nie jest uprawniony do eliminowania go z obrotu prawnego. Sąd administracyjny bada bowiem wyłącznie zgodność z prawem decyzji organów administracyjnych, w tym także decyzji uznaniowych. Skoro zaś istotą owego uznania jest uprawnienie do rozstrzygania spraw także na niekorzyść podatnika, nawet w przypadku zaistnienia przesłanek zastosowania ulgi podatkowej (art. 67a §1 ordynacji podatkowej) to sąd w ramach przyznanych mu uprawnień bada jedynie zgodność z prawem przeprowadzonego postępowania podatkowego, ustaleń faktycznych poczynionych przez organy podatkowe oraz rozważań dotyczących odmowy zastosowania ulgi. Sąd nie jest władny nakazać organowi podjęcie rozstrzygnięcia o określonej treści. Wskazane uznanie jest ograniczone jedynie dyrektywami wyboru – interesem publicznym oraz ważnym interesem podatnika . O tym czy zachodzi ważny interes podatnika decydują obiektywne kryteria i nie można go utożsamiać z subiektywnym odczuciem zainteresowanego , iż jego sytuacja życiowa i materialna uzasadnia zastosowanie ulgi. W tym zakresie ustawodawca pozostawił organom swobodę podejmowania decyzji , pod warunkiem jednak , że w toku postępowania dokonają szczegółowej analizy prowadzonej sprawy pod katem wskazanych w przepisie art. 67a §1 Op. dyrektyw wyboru oraz prowadzenia postępowania godnie z art. 120 Op., a więc na podstawie obowiązujących przepisów prawa.
Z takim właśnie uznaniem mamy do czynienia w okolicznościach sprawy.
Oprócz opisanych wyżej dyrektyw wyboru w odniesieniu do stosowania ulg w podatku od spadków i darowizn pojawia się kolejna przesłanka materialnoprawna a mianowicie zgoda przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego wyrażana w formie postanowienia , na które nie przysługuje zażalenie ( wspomniana wcześniej ustawa z 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego – dalej w skrócie "j.s.t." ).
Stosownie do art. 18 ust 2 i 3 tej ustawy w przypadku podatków i opłat stanowiących dochody jednostek samorządu terytorialnego , naczelnik urzędu skarbowego może m.in. umarzać także występujące zaległości podatkowe wyłącznie za zgodą przewodniczącego takiej jednostki. Ze sformułowania tego przepisu wynika ,że kompetencja naczelnika urzędu skarbowego w zakresie umorzenia związana jest zgodą właściwego organu reprezentującego jednostkę samorządu terytorialnego . Z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 kwietnia 2003 r. r. sygn. III SA 3530/01 wynika, że niewyrażenie zgody przez przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego skutkuje niemożnością wydania przez organ podatkowy decyzji pozytywnej dla podatnika ( płatnika) z uwagi na brak jednej z przesłanek udzielenia ulgi ( identycznie jak w przypadku braku ważnego interesu podatnika czy interesu publicznego). Podobnie wypowiedział się NSA w wyroku z 15 marca 2012 r. sygn. akt II FSK 1713/10 . Sąd rozpoznający sprawę poglądy te podziela. Przy czym przyjmuje się, że zgoda przewodniczącego jednostki samorządowej nie obliguje organu podatkowego do pozytywnego załatwienia wniosku , gdyż organ podatkowy rozstrzyga ostatecznie w drodze decyzji o wniosku podatnika i może odmówić jego uwzględnienia w ramach przysługującego mu prawa do wybory konsekwencji prawnych . Wyrażenie zgody przez przewodniczącego nie rozstrzyga ostatecznie o uprawnieniach podatnika gdyż do tych uprawnień odnosi się jedynie decyzja naczelnika urzędu skarbowego ( por. uchwałę NSA z 1 marca 2003 r. sygn. II FPS 9/09.). Ponadto, NSA w tej uchwale stwierdził, że gwarancją zasadności podjęcia tego stanowiska z prawem , wobec braku zaskarżalności rzeczonego postanowienia także do sądu administracyjnego , jest dla podatnika badanie jego legalności, w trakcie rozpoznawania skargi na decyzję dyrektora izby skarbowej w przedmiocie zastosowania umorzenia , rozłożenia na raty , odroczenia terminu zapłaty , zwolnienia podatnika z obowiązku pobrania bądź ograniczenia poboru należności podatków i opłat , o których mowa w art. 18 ust 2 ustawy o dochodach j.s.t. , stosownie do art. 134 § 1 i 135 p.p.s.a. .
W ocenie sądu uznać należy ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny za wystarczający do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia mając na uwadze przywołane uregulowania prawne oraz ich znaczenie , zastosowane w sprawie przez administrację podatkową, które wyznaczają kierunek gromadzenia dowodów.
Z poczynionych ustaleń wynika ,że strona nie osiąga żadnych dochodów w wyniku podejmowania działalności zarobkowej , pozostając zarejestrowaną w urzędzie pracy , bez prawa do otrzymania zasiłku. Jest osoba młodą , ma 25 lat .Otrzymuje dobrowolne alimenty na rzecz 6 letniego syna , który cierpi na astmę oskrzelową, w wysokości 200 zł miesięcznie ,a nadto jest na utrzymaniu rodziców konkubenta. Z uwagi na odziedziczenie udziału (1/4 części ) w nieruchomości zabudowanej zajmuje lokal o pow. 18 m² nie ponosząc żadnych wydatków mieszkaniowych, gdyż jak twierdzi nie ma dochodu. Jedynym zobowiązaniem wobec budżetu jest zaległość z tytułu podatku od spadków i darowizn , objęta niniejszą sprawą wynosząca 668 ,- zł. Jak twierdzi strona we własnym zakresie odprowadza podatek od nieruchomości za zajmowaną część ( uzasadnienie odwołania) .W styczniu 2012 r. poniosła koszt leków dla syna w kwocie 320,- zł. Uważa , że będąc w I grupie podatkowej – powinna być zwolniona z podatku od spadku a wszelkie formalności z tym związane miała dokonać jej babcia , której udzieliła w tym względzie pełnomocnictwa.
Ustalenia te pozostają bezsporne . Wskazują one ,że sytuacja strony jest trudna. Jednakże stosowanie do utrwalonego w judykaturze stanowiska brak dochodów dostatecznych do zapłacenia zaległości nie stanowi sam w sobie wystarczającej przesłanki do umorzenia zaległości. Pogląd ten najpełniej wyraża wyrok NSA z dnia 4 marca 1998 r. sygn. akt I SA/Lu 142/97.
Rację przyznać należy organowi, który podniósł, że wbrew stanowisku skarżącej, do powstania zaległości nie doszło na skutek, szczególnych okoliczności, niezależnych od woli lub jej świadomości . Trudno zdaniem sądu dopatrzyć się w okolicznościach rozpoznawanej sprawy ważnego interesu podatnika , skoro przyczyna powstania zaległości podatkowej nie była niemożność jej zapłacenia , ale opóźnienie bądź zaniechanie zgłoszenia nabycia spadku , warunkującego zwolnienie od podatku od spadków i darowizn. O tej okoliczności wspominała strona w składanym odwołaniu od decyzji organu I instancji. Skarżąca miała pełne prawo do zwolnienia z opodatkowania nabytego majątku , a to , że do tego nie doszło z przyczyn od niej niezależnych ( zaniechanie podjęcia określonych czynności przez jej babcię , której udzieliła pełnomocnictwa ) nie może usprawiedliwiać jej wniosku jako jednej z przesłanek ubiegania się o ulgę. Ogólna dostępność do informacji pochodzących od organów podatkowych ( telefon , Internet ) z łatwością pozwalały na uzyskanie stosownej informacji o zasadach uzyskania zwolnienia. Strona z tej możliwości nie skorzystała . Trudno zatem przerzucać na Skarb Państwa odpowiedzialność za nieudane decyzje podejmowane przez podatnika.
Bacząc na tą istotną okolicznością przemawiającą przeciwko udzieleniu umorzenia strona poza oświadczeniem o chorobie dziecka nie wskazuje na okoliczności uniemożliwiające podjęcie pracy zarobkowej. Posiadanie teściów , którzy łożą na dziecko a także utrzymujących skarżącą rodziców konkubenta, pozwala zakładać w oparciu o doświadczenie życiowe ,że są to osoby , które mogą zając się dzieckiem na kilka godzin dziennie , umożliwiając stronie podjęcie pracy zarobkowej , przynajmniej w niepełnym wymiarze. O sytuacji materialnej, nie opisując jej przy zastosowaniu jakiegokolwiek kwalifikatora , zaświadcza także i to ,że dysponuje środkami , które pozwalają jej na regulowanie podatku od nieruchomości, jak również i to ,że nie korzysta z żadnej pomocy państwa – pomocy społecznej.
Za umorzeniem jak słusznie wskazały organy nie przemawia także interes publiczny albowiem skoro strona nie korzysta z pomocy państwa oznacza to ,że dysponuje dochodami pozwalającymi na zaspokojenia zaległości. A contrario, nie do zaakceptowania byłaby sytuacja gdyby podatnik na skutek zobowiązania go do uregulowania należności budżetowej zmuszony byłby do ubiegania się o pomoc państwa , pośrednio podatników regulujących swoje zobowiązania terminowo i w należnej od nich wysokości.
Tym samym nie została jak słusznie wywiodły organy podatkowe spełniona przesłanka ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego. Trafnie zauważył organ odwoławczy, że udzielenie ulgi w takiej sytuacji stanowiłoby naruszenia zasady powszechności opodatkowania i mogło być potraktowane jako swoista nagroda za naruszanie przepisów prawa podatkowego.
Ponadto , nawet gdyby w sprawie dopatrzono się występowania przesłanek w postaci ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego , organy podatkowe i tak nie mogłyby udzielić żądanej ulgi w sytuacji , gdy podatek mający podlegać umorzeniu stanowi dochód jednostki samorządu terytorialnego a organ tej jednostki Prezydent Miasta Ł postanowieniem z dnia [...] znak [...] na umorzenie zgody nie udzielił ( por. wyrok NSA z 15.03.2012 r. sygn. akt II FSK 1713/10 op. cit.).
Jak wcześniej wskazano , zgodnie z art. 18 ust.2 cytowanej ustawy o dochodach j.s.t. w przypadku podatków stanowiących w całości dochód jednostek samorządu terytorialnego organ podatkowy może umarzać zaległości podatkowe wyłącznie za zgodą przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego. Skoro zaś prezydent jako właściwy przewodnicząc jednostki samorządu terytorialnego a więc uprawniony, zgody takiej nie wyraził, a jego stanowisko ma charakter wiążący, organ podatkowy rozpatrujący sprawę nie mógł, bez złamania zakazu wynikającego z cytowanego przepisu, uwzględnić wniosku.
Wypada w tym miejscu zauważyć, że ocena legalności postanowienia Prezydenta miasta Ł, do której jest zobowiązany sąd w trybie art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami) wskazuje, że akt ten nie narusza prawa ( por. uchwała NSA II FPS 9/09 op. cit. ). W szczególności wyrażona w nim ocena nie ma charakteru dowolnego lub arbitralnego, lecz jest wynikiem należytej oceny zebranego materiału dowodowego. Przed wydaniem postanowienia zebrano dane wystarczające do ustalenia sytuacji zdrowotnej, rodzinnej i majątkowej skarżącego oraz przyczyn powstania zaległości. Powyższe dane oceniono pod kątem istnienia ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. W tej sytuacji stwierdzenie organu, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki uznania istnienia ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego jest uprawnione i nie wykracza poza granice uznania administracyjnego.
Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji .
AKe
Nietezowane
Artykuły przypisane do orzeczenia
Kup dostęp i zobacz, do jakich przepisów odnosi się orzeczenie. Znajdź inne potrzebne orzeczenia.
Skład sądu
Bożena KasprzakEwa Cisowska-Sakrajda
Tomasz Adamczyk /przewodniczący sprawozdawca/
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Adamczyk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędzia WSA Ewa Cisowska – Sakrajda Protokolant: Szymon Chrostek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2013 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległego podatku od spadków i darowizn 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi E. J. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o kwotę podatku od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu.
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł B decyzją z dnia 21 sierpnia 2012 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł z dnia [...] odmawiającą M D umorzenia zaległego podatku od spadków i darowizn.
W uzasadnieniu tej decyzji organ drugiej instancji podniósł, że w dniu [...] wpłynął do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł wniosek M D o umorzenie zaległości w podatku od spadków i darowizn w kwocie 676,80 zł wraz z odsetkami za zwłokę. W piśmie tym podatniczka poinformowała, iż uzasadnienie do przedmiotowego wniosku o ulgę znajduje się w Jej piśmie z dnia [...] nadmieniając, iż jej sytuacja materialna pogorszyła się, gdyż musiała wydać 320 zł na leki dla dziecka. Z pisma strony z dnia [...] wynika, iż jest o osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, zarejestrowaną w Urzędzie Pracy w Ł. Ponadto sama wychowuje 6-letniego syna, który jest chory na astmę. Nie posiada żadnego majątku, poza odziedziczonym udziałem w nieruchomości po zmarłym dziadku - Z D ( ¼ części ).
W dniu [...] Podatniczka złożyła, wypełnione pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, oświadczenie majątkowe. W dniu [...] załączyła do akt sprawy kserokopię oświadczenia złożonego w Powiatowym Urzędzie Pracy Nr [...] w Ł z dnia 19 grudnia 2011 r., z którego wynika, iż Strona była osobą niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej i nie osiągnęła żadnego przychodu z innego tytułu w okresie od 20 lipca 2011 r. do 19 grudnia 2011 r. Wnioskująca nie pobierała także żadnych zasiłków i świadczeń.
Pismem z dnia [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł - B przekazał Urzędowi Miasta Ł Departamentowi Finansów Publicznych wniosek Strony o przyznanie ulgi podatkowej z dnia 8 lutego 2012 r., celem zajęcia stanowiska w przedmiotowej sprawie.
Prezydent Miasta Ł postanowieniem z dnia [...] odmówił zgody na udzielenie umorzenia w zakresie podatku od spadków i darowizn w kwocie 668,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę, stwierdzając m.in. że co prawda sytuacja finansowa Podatniczki jest trudna (brak zatrudnienia), lecz możliwość umorzenia zaległości podatkowej istnieje w szczególności w przypadku rodzin wielodzietnych, znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej, osób niepełnosprawnych, nie posiadających źródeł utrzymania czy majątku.
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł - B decyzją z dnia [...] odmówił umorzenia zaległego podatku od spadków i darowizn w kwocie 668,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę. Organ pierwszej instancji stwierdził w szczególności, że fakt, iż Strona aktualnie nie posiada źródła utrzymania nie oznacza, iż stan taki będzie trwał w przyszłości, wiek Podatniczki (rok ur. 1987r.) pozwala pozytywnie myśleć o realnych szansach na podjęcie zatrudnienia, a nadto Strona posiada majątek - udział w zabudowanej nieruchomości, co zasadniczo wyklucza przyznanie wnioskowanej ulgi podatkowej. Ponadto wskazał, że naczelnik urzędu skarbowego może udzielać ulg dotyczących podatków i opłat stanowiących w całości dochody jednostek samorządu terytorialnego jedynie po zapoznaniu się ze stanowiskiem przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego i nie może postąpić niezgodnie z nim.
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł, po rozpoznaniu odwołania strony, decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu, wskazując na treść art. 18 ust. 3 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (tekst jedn. Dz. U. z 2010r., Nr 80, poz.526 ze zm.), podniósł, że organ samorządu terytorialnego ma kompetencję wierzycielską w zakresie udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, której realizacja następuje w formie postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. Naczelnik urzędu skarbowego może udzielać ulg odnośnie podatków i opłat stanowiących w całości dochody jednostek samorządu terytorialnego, jedynie po zapoznaniu się ze stanowiskiem przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego i nie może postąpić niezgodnie z nim. Negatywne stanowisko organu wykonawczego gminy jest wiążące dla naczelnika urzędu skarbowego. Nie można jednak pominąć treści ustępu 1 ww. przepisu, który stanowi, że do udzielania ulg podatkowych, umarzania, rozkładania na raty i odraczania terminów płatności należności z tytułu podatków i opłat stanowiących dochody jednostek samorządu terytorialnego, a także zwalniania z obowiązku pobrania bądź ograniczania poboru tych należności mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, a więc w szczególności przepisy rozdziału 7a normującego przesłanki i zasady przyznawania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych.
Odnosząc się do sytuacji podatniczki organ odwoławczy stwierdził, że prowadzi ona samodzielne gospodarstwo domowe, mając na utrzymaniu 6-letniego syna. Zajmuje powierzchnię 18 m2 domu jednorodzinnego (będącego współwłasnością z osobami trzecimi) w Ł przy ul. B. Jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, źródłem utrzymania Podatniczki są "dobrowolne alimenty od teściów" w wysokości 200 zł miesięcznie. Ponadto Strona jest utrzymywana przez rodziców konkubenta. Nie ponosi wydatków mieszkaniowych, gdyż nie ma dochodu. Podatniczka nie posiada żadnego majątku oprócz 1/4 części zabudowanej nieruchomości, położonej w Ł przy ul. A 12, (w której mieszka od urodzenia), odziedziczonej w drodze spadku po zmarłym dziadku - Z D. W zakresie zobowiązań, posiada zaległość w podatku od spadków i darowizn w kwocie 668 zł (plus odsetki za zwłokę). Syn podatniczki cierpi na astmę oskrzelową.
Uwzględniając powyższe organ wskazał, że w niniejszej sprawie nie występuje przesłanka ważnego interesu podatnika. Analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie wskazuje, iż w sprawie wystąpiły nadzwyczajne trudności o charakterze losowym, które są niezależne od działania podatnika, a tym samym uzasadniają przyznanie wnioskowanej ulgi podatkowej. Fakt przyjęcia spadku przez spadkobiercę (bez względu na wielkość udziału) pociąga za sobą obowiązek uiszczenia podatku od nabycia praw majątkowych. Zobowiązanie podatkowe jest zatem następstwem prawnym powstałego obowiązku podatkowego, co oznacza, że jest to zdarzenie, które daje się przewidzieć i powstaje wskutek złożenia stosownego oświadczenia woli o przyjęciu spadku, a więc stanowi wynik świadomego działania. Organ zgodził się przy tym z twierdzeniem Podatniczki, że Strona jako spadkobierca z I grupy podatkowej winna być zwolniona z obowiązku uiszczenia podatku od spadku. Stałoby się tak gdyby został spełniony warunek – zawiadomionoby organ podatkowy o nabyciu spadku w terminie określonym ustawą. Próba wytłumaczenia własnego uchybienia niewłaściwym działaniem osób trzecich (Strona udzieliła pełnomocnictwa swojej babci do występowania w Jej imieniu), nie znalazła akceptacji organów podatkowych i nie miała znaczenia w przedmiotowej sprawie.
Dyrektor Izby Skarbowej wskazał ponadto, że sama trudna sytuacja materialna - aktualnie brak udokumentowanego dochodu, a więc okoliczność, na którą powołuje się Strona, nie może stanowić podstawy do domagania się umorzenia przedmiotowej zaległości wraz z odsetkami za zwłokę, a więc ewentualnego przyznania najbardziej radykalnej ulgi podatkowej - co dla budżetu oznacza bezpowrotną rezygnację z egzekwowania należnej kwoty. Organ odwoławczy zgodził się z Naczelnikiem [...] Urzędu Skarbowego Ł - B, iż fakt, że aktualnie Strona nie posiada udokumentowanego źródła dochodu (będąc na utrzymaniu teściów i rodziców konkubenta) - jak twierdzi Strona ze względu na chorobę syna (astma oskrzelowa) - nie oznacza, że stan taki będzie trwał w przyszłości. Stan taki jest jedynie przejściowy i istnieje realna szansa poprawy sytuacji materialnej i uregulowania przedmiotowej zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę. Zarówno młody wiek (25 lat) Strony oraz brak przeciwwskazań zdrowotnych, pozwalają pozytywnie myśleć o realnych szansach na podjęcie zatrudnienia.
Dalej organ wskazał, że Strona mimo, iż nie osiąga żadnych dochodów, odprowadza - jak sama twierdzi w odwołaniu - podatek od odziedziczonej części nieruchomości, w której mieszka, jak i ponosi wydatki na leki dla syna (w styczniu w kwocie 320 zł). Powyższe, zdaniem organu odwoławczego, pozwala sądzić, iż M D dysponuje środkami finansowymi, które umożliwiają zapłatę zarówno podatku od nieruchomości jak i leków dla dziecka, co oznacza że Wnioskująca o ulgę nie wskazała wszystkich okoliczności mających wpływ na Jej zdolność płatniczą. Podniesiono ponadto, że występowanie różnego rodzaju chorób i schorzeń u podatników i ich rodzin jest zjawiskiem powszechnym i jako takie nie może stanowić samo w sobie podstawy do zwolnienia z zapłaty zobowiązań wobec budżetu państwa.
Zdaniem organu, w rozpoznawanej sprawie za umorzeniem zaległości podatkowej nie przemawia również interes publiczny. W jego ocenie, przez interes publiczny w przedmiotowej sprawie należy rozumieć sytuację, gdy zapłata zaległości podatkowej spowoduje konieczność sięgania przez Podatniczkę do środków pomocy państwa, gdyż nie będzie w stanie zaspokajać swoich potrzeb materialnych, a tak nie dzieje się w przypadku M D. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż Podatniczka mimo braku udokumentowanego dochodu i konieczności ponoszenia wydatków choćby na leczenie dziecka, nie korzysta z pomocy społecznej (korzysta z pomocy osób trzecich), co potwierdza oświadczenie o sytuacji finansowej i osobistej z dnia [...] jak i treść odwołania Strony z dnia [...]
Podsumowując, organ odwoławczy stwierdził, że o sposobie załatwienia rozpatrywanej sprawy zadecydował zarówno brak spełnienia przesłanek z art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowa, jak i stanowisko Prezydenta Miasta Ł zawarte w postanowieniu z dnia [...] (zaległości z tytułu podatku od spadków i darowizn stanowią dochód organu opiniującego). W przedmiotowej sprawie tylko Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł - B (wbrew temu co sądzi Strona), na podstawie art. 18 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego posiada uprawnienie do umarzania, odraczania terminu zapłaty lub rozkładania na raty należności oraz zwalniania płatnika z obowiązku pobrania bądź ograniczania poboru należności i może udzielić wnioskowanej ulgi po zapoznaniu się ze stanowiskiem Prezydenta Miasta Ł. Jednakże negatywne stanowisko organu współdecydującego jest wiążące dla naczelnika urzędu skarbowego. W związku z powyższym, w ocenie organu odwoławczego, organ I instancji wydając przedmiotową decyzję nie naruszył obowiązującego prawa.
W skardze na powyższą decyzję M D podniosła, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł nastąpiło z pominięciem aktualnych dowodów i faktów, a jego podstawą były domysły i przypuszczenia, które są niezasadne i bezprawne. Poinformowała, że obecnie nie będzie ustosunkowała się do "nierzetelnego i śmiesznego uzasadnienia owej decyzji", którą zaskarża a uczyni to po otrzymaniu sygn. akt oraz wtedy powoła odpowiednich świadków.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
W pierwszym rzędzie należy podnieść, że przewidziana w art. 67a § 1 ordynacji podatkowej instytucja umarzania zaległości podatkowych opiera się na tzw. uznaniu administracyjnym, co jednak nie oznacza, że ustawodawca pozostawił organom zupełną swobodę w jej stosowaniu. Przepis ten pozostawia do uznania organu podatkowego istnienie lub nieistnienie w konkretnej sprawie szczególnych okoliczności, uzasadniających umorzenie zaległości lub odsetek, lecz decyzja w przedmiocie ulgi musi zawierać uzasadnienie stanowiska organu. Stanowisko to musi zaś być oparte na zebranym i należycie ocenionym materiale dowodowym. Rola sądu administracyjnego sprowadza się natomiast do badania prawidłowości poczynionych przez organy ustaleń faktycznych, oceny zgromadzonego materiału dowodowego i wysnutych wniosków. W przypadku, gdy przedstawione wyżej działania organów są właściwe i odpowiadają prawu to niezależnie od tego czy rozstrzygnięcie zapadające na ich podstawie w ramach owego uznania administracyjnego jest korzystne dla strony czy nie, sąd nie jest uprawniony do eliminowania go z obrotu prawnego. Sąd administracyjny bada bowiem wyłącznie zgodność z prawem decyzji organów administracyjnych, w tym także decyzji uznaniowych. Skoro zaś istotą owego uznania jest uprawnienie do rozstrzygania spraw także na niekorzyść podatnika, nawet w przypadku zaistnienia przesłanek zastosowania ulgi podatkowej (art. 67a §1 ordynacji podatkowej) to sąd w ramach przyznanych mu uprawnień bada jedynie zgodność z prawem przeprowadzonego postępowania podatkowego, ustaleń faktycznych poczynionych przez organy podatkowe oraz rozważań dotyczących odmowy zastosowania ulgi. Sąd nie jest władny nakazać organowi podjęcie rozstrzygnięcia o określonej treści. Wskazane uznanie jest ograniczone jedynie dyrektywami wyboru – interesem publicznym oraz ważnym interesem podatnika . O tym czy zachodzi ważny interes podatnika decydują obiektywne kryteria i nie można go utożsamiać z subiektywnym odczuciem zainteresowanego , iż jego sytuacja życiowa i materialna uzasadnia zastosowanie ulgi. W tym zakresie ustawodawca pozostawił organom swobodę podejmowania decyzji , pod warunkiem jednak , że w toku postępowania dokonają szczegółowej analizy prowadzonej sprawy pod katem wskazanych w przepisie art. 67a §1 Op. dyrektyw wyboru oraz prowadzenia postępowania godnie z art. 120 Op., a więc na podstawie obowiązujących przepisów prawa.
Z takim właśnie uznaniem mamy do czynienia w okolicznościach sprawy.
Oprócz opisanych wyżej dyrektyw wyboru w odniesieniu do stosowania ulg w podatku od spadków i darowizn pojawia się kolejna przesłanka materialnoprawna a mianowicie zgoda przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego wyrażana w formie postanowienia , na które nie przysługuje zażalenie ( wspomniana wcześniej ustawa z 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego – dalej w skrócie "j.s.t." ).
Stosownie do art. 18 ust 2 i 3 tej ustawy w przypadku podatków i opłat stanowiących dochody jednostek samorządu terytorialnego , naczelnik urzędu skarbowego może m.in. umarzać także występujące zaległości podatkowe wyłącznie za zgodą przewodniczącego takiej jednostki. Ze sformułowania tego przepisu wynika ,że kompetencja naczelnika urzędu skarbowego w zakresie umorzenia związana jest zgodą właściwego organu reprezentującego jednostkę samorządu terytorialnego . Z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 kwietnia 2003 r. r. sygn. III SA 3530/01 wynika, że niewyrażenie zgody przez przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego skutkuje niemożnością wydania przez organ podatkowy decyzji pozytywnej dla podatnika ( płatnika) z uwagi na brak jednej z przesłanek udzielenia ulgi ( identycznie jak w przypadku braku ważnego interesu podatnika czy interesu publicznego). Podobnie wypowiedział się NSA w wyroku z 15 marca 2012 r. sygn. akt II FSK 1713/10 . Sąd rozpoznający sprawę poglądy te podziela. Przy czym przyjmuje się, że zgoda przewodniczącego jednostki samorządowej nie obliguje organu podatkowego do pozytywnego załatwienia wniosku , gdyż organ podatkowy rozstrzyga ostatecznie w drodze decyzji o wniosku podatnika i może odmówić jego uwzględnienia w ramach przysługującego mu prawa do wybory konsekwencji prawnych . Wyrażenie zgody przez przewodniczącego nie rozstrzyga ostatecznie o uprawnieniach podatnika gdyż do tych uprawnień odnosi się jedynie decyzja naczelnika urzędu skarbowego ( por. uchwałę NSA z 1 marca 2003 r. sygn. II FPS 9/09.). Ponadto, NSA w tej uchwale stwierdził, że gwarancją zasadności podjęcia tego stanowiska z prawem , wobec braku zaskarżalności rzeczonego postanowienia także do sądu administracyjnego , jest dla podatnika badanie jego legalności, w trakcie rozpoznawania skargi na decyzję dyrektora izby skarbowej w przedmiocie zastosowania umorzenia , rozłożenia na raty , odroczenia terminu zapłaty , zwolnienia podatnika z obowiązku pobrania bądź ograniczenia poboru należności podatków i opłat , o których mowa w art. 18 ust 2 ustawy o dochodach j.s.t. , stosownie do art. 134 § 1 i 135 p.p.s.a. .
W ocenie sądu uznać należy ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny za wystarczający do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia mając na uwadze przywołane uregulowania prawne oraz ich znaczenie , zastosowane w sprawie przez administrację podatkową, które wyznaczają kierunek gromadzenia dowodów.
Z poczynionych ustaleń wynika ,że strona nie osiąga żadnych dochodów w wyniku podejmowania działalności zarobkowej , pozostając zarejestrowaną w urzędzie pracy , bez prawa do otrzymania zasiłku. Jest osoba młodą , ma 25 lat .Otrzymuje dobrowolne alimenty na rzecz 6 letniego syna , który cierpi na astmę oskrzelową, w wysokości 200 zł miesięcznie ,a nadto jest na utrzymaniu rodziców konkubenta. Z uwagi na odziedziczenie udziału (1/4 części ) w nieruchomości zabudowanej zajmuje lokal o pow. 18 m² nie ponosząc żadnych wydatków mieszkaniowych, gdyż jak twierdzi nie ma dochodu. Jedynym zobowiązaniem wobec budżetu jest zaległość z tytułu podatku od spadków i darowizn , objęta niniejszą sprawą wynosząca 668 ,- zł. Jak twierdzi strona we własnym zakresie odprowadza podatek od nieruchomości za zajmowaną część ( uzasadnienie odwołania) .W styczniu 2012 r. poniosła koszt leków dla syna w kwocie 320,- zł. Uważa , że będąc w I grupie podatkowej – powinna być zwolniona z podatku od spadku a wszelkie formalności z tym związane miała dokonać jej babcia , której udzieliła w tym względzie pełnomocnictwa.
Ustalenia te pozostają bezsporne . Wskazują one ,że sytuacja strony jest trudna. Jednakże stosowanie do utrwalonego w judykaturze stanowiska brak dochodów dostatecznych do zapłacenia zaległości nie stanowi sam w sobie wystarczającej przesłanki do umorzenia zaległości. Pogląd ten najpełniej wyraża wyrok NSA z dnia 4 marca 1998 r. sygn. akt I SA/Lu 142/97.
Rację przyznać należy organowi, który podniósł, że wbrew stanowisku skarżącej, do powstania zaległości nie doszło na skutek, szczególnych okoliczności, niezależnych od woli lub jej świadomości . Trudno zdaniem sądu dopatrzyć się w okolicznościach rozpoznawanej sprawy ważnego interesu podatnika , skoro przyczyna powstania zaległości podatkowej nie była niemożność jej zapłacenia , ale opóźnienie bądź zaniechanie zgłoszenia nabycia spadku , warunkującego zwolnienie od podatku od spadków i darowizn. O tej okoliczności wspominała strona w składanym odwołaniu od decyzji organu I instancji. Skarżąca miała pełne prawo do zwolnienia z opodatkowania nabytego majątku , a to , że do tego nie doszło z przyczyn od niej niezależnych ( zaniechanie podjęcia określonych czynności przez jej babcię , której udzieliła pełnomocnictwa ) nie może usprawiedliwiać jej wniosku jako jednej z przesłanek ubiegania się o ulgę. Ogólna dostępność do informacji pochodzących od organów podatkowych ( telefon , Internet ) z łatwością pozwalały na uzyskanie stosownej informacji o zasadach uzyskania zwolnienia. Strona z tej możliwości nie skorzystała . Trudno zatem przerzucać na Skarb Państwa odpowiedzialność za nieudane decyzje podejmowane przez podatnika.
Bacząc na tą istotną okolicznością przemawiającą przeciwko udzieleniu umorzenia strona poza oświadczeniem o chorobie dziecka nie wskazuje na okoliczności uniemożliwiające podjęcie pracy zarobkowej. Posiadanie teściów , którzy łożą na dziecko a także utrzymujących skarżącą rodziców konkubenta, pozwala zakładać w oparciu o doświadczenie życiowe ,że są to osoby , które mogą zając się dzieckiem na kilka godzin dziennie , umożliwiając stronie podjęcie pracy zarobkowej , przynajmniej w niepełnym wymiarze. O sytuacji materialnej, nie opisując jej przy zastosowaniu jakiegokolwiek kwalifikatora , zaświadcza także i to ,że dysponuje środkami , które pozwalają jej na regulowanie podatku od nieruchomości, jak również i to ,że nie korzysta z żadnej pomocy państwa – pomocy społecznej.
Za umorzeniem jak słusznie wskazały organy nie przemawia także interes publiczny albowiem skoro strona nie korzysta z pomocy państwa oznacza to ,że dysponuje dochodami pozwalającymi na zaspokojenia zaległości. A contrario, nie do zaakceptowania byłaby sytuacja gdyby podatnik na skutek zobowiązania go do uregulowania należności budżetowej zmuszony byłby do ubiegania się o pomoc państwa , pośrednio podatników regulujących swoje zobowiązania terminowo i w należnej od nich wysokości.
Tym samym nie została jak słusznie wywiodły organy podatkowe spełniona przesłanka ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego. Trafnie zauważył organ odwoławczy, że udzielenie ulgi w takiej sytuacji stanowiłoby naruszenia zasady powszechności opodatkowania i mogło być potraktowane jako swoista nagroda za naruszanie przepisów prawa podatkowego.
Ponadto , nawet gdyby w sprawie dopatrzono się występowania przesłanek w postaci ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego , organy podatkowe i tak nie mogłyby udzielić żądanej ulgi w sytuacji , gdy podatek mający podlegać umorzeniu stanowi dochód jednostki samorządu terytorialnego a organ tej jednostki Prezydent Miasta Ł postanowieniem z dnia [...] znak [...] na umorzenie zgody nie udzielił ( por. wyrok NSA z 15.03.2012 r. sygn. akt II FSK 1713/10 op. cit.).
Jak wcześniej wskazano , zgodnie z art. 18 ust.2 cytowanej ustawy o dochodach j.s.t. w przypadku podatków stanowiących w całości dochód jednostek samorządu terytorialnego organ podatkowy może umarzać zaległości podatkowe wyłącznie za zgodą przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego. Skoro zaś prezydent jako właściwy przewodnicząc jednostki samorządu terytorialnego a więc uprawniony, zgody takiej nie wyraził, a jego stanowisko ma charakter wiążący, organ podatkowy rozpatrujący sprawę nie mógł, bez złamania zakazu wynikającego z cytowanego przepisu, uwzględnić wniosku.
Wypada w tym miejscu zauważyć, że ocena legalności postanowienia Prezydenta miasta Ł, do której jest zobowiązany sąd w trybie art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami) wskazuje, że akt ten nie narusza prawa ( por. uchwała NSA II FPS 9/09 op. cit. ). W szczególności wyrażona w nim ocena nie ma charakteru dowolnego lub arbitralnego, lecz jest wynikiem należytej oceny zebranego materiału dowodowego. Przed wydaniem postanowienia zebrano dane wystarczające do ustalenia sytuacji zdrowotnej, rodzinnej i majątkowej skarżącego oraz przyczyn powstania zaległości. Powyższe dane oceniono pod kątem istnienia ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. W tej sytuacji stwierdzenie organu, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki uznania istnienia ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego jest uprawnione i nie wykracza poza granice uznania administracyjnego.
Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji .
AKe