II SA/Ol 407/14

Uzasadnienie

W dniu 31 marca 2014 r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym) pełnomocnik M.S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą A złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie (za pośrednictwem Głównego Inspektora Transportu Drogowego) skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...], którą utrzymano w mocy decyzje Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 500 zł na M.S. z uwagi na naruszenie warunków określonych w zezwoleniu.

W skardze tej zawarto również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu tego wniosku wskazano, że skarżona decyzja obarczona jest istotnymi wadami lecz posiada walor ostateczności, przez co zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skutkiem takiej decyzji jest bowiem obowiązek zapłaty kary pieniężnej. Podniesiono, że w obecnej sytuacji ekonomicznej strony jest to znacząca kwota, zaplata której może negatywnie wpłynąć na płynność finansową przedsiębiorstwa. Nadto skarżąca decyzja może spowodować cofnięcie licencji przejazdowej, a to z kolei może doprowadzić do upadłości przedsiębiorstwa i utratę pracy przez pracowników oraz właściciela. Powołując się na orzeczenie NSA z dnia 19 stycznia 2012 r. sygn. I GSK 1473/11 wskazano, że sytuacją wypełniającą art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi będzie wykonanie decyzji skutkującej zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej, a w konsekwencji utrata przez stronę jedynego źródła utrzymania dla niej i rodziny.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podniósł, że skarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu rozstrzygnięcia postępowania sądowoadministracyjnego, co wprost wynika z art. 93 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym, wobec czego wniosek strony należy uznać za bezprzedmiotowy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:

Stosownie do art. 61 § 3 zd. 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.), zwanej dalej: ustawą ppsa., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu.

Z brzmienia tego przepisu wynika, iż do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony wnoszącej o taką tymczasową ochronę. Uzasadnienie takiego wniosku powinno bowiem odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.

Sąd podejmując rozstrzygnięcie w tym zakresie musi bezwzględnie ocenić, która z przesłanek zachodzi w przedmiotowej sprawie oraz dlaczego dokonał oceny, że zachodzi bądź też nie określona przesłanka do wstrzymania, bądź odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2004 r. sygn. akt OZ 383/04, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sadów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Nadto nie budzi wątpliwości okoliczność, że przedmiotem takiej ochrony tymczasowej mogą być jedynie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por. postanowienie NSA z dnia 18 sierpnia 2009 r. sygn. II OZ 665/09, dostępny CBOSA). Przy czym przez "wykonanie aktu administracyjnego" należy rozumieć spowodowanie w sposób dowolny stanu rzeczy lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy bowiem akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie, nie każdy wymaga wykonania (por. J.P. Tarno, Komentarz do ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2012, str. 224 i nst.)

Słusznie w rozpoznawanej sprawie wskazał organ odwoławczy, że na mocy art. 93 ust. 2 zd. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tj. Dz. z 2013 r. poz. 1414, ze zm) w przypadku wniesienia skargi decyzja , o której mowa w ust. 1, staje się wykonalna z chwilą: 1) odrzucenia skargi, 2) cofnięcia skargi, lub 3) wydania przez sąd prawomocnego orzeczenia o oddaleniu skargi. Generalnie bowiem decyzja ostateczna, o której mowa w ust. 1, staje się wykonalna po upływie 30 dni od jej doręczenia, jeżeli strona nie wniosła skargi na decyzję do właściwego sądu administracyjnego. Ponieważ w niniejszej sprawie została wniesiona skarga do sądu administracyjnego, decyzja organu odwoławczego nie jest wykonalna z mocy samego przepisu ustawy o transporcie drogowym. Reasumując, skoro decyzja w tej sprawie nie może być wykonana nie dotyczy jej regulacja wynikająca z art.61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wstrzymanie wykonania dotyczy sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. Nie budzi natomiast wątpliwości Sądu okoliczność, iż takich skutków materialnoprawnych nie wywołuje skarżona decyzja, która na mocy art. 93 ust. 2 zd. 2 ustawy o transporcie drogowym staje się wykonalna dopiero z chwilą: odrzucenia skargi, cofnięcia skargi, lub wydania przez sąd prawomocnego orzeczenia o oddaleniu skargi.

W tym stanie rzeczy Sąd nie dopatrzył się okoliczności uzasadniających uwzględnienie wniosku skarżącego i dlatego na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.