II OSK 2924/12
Wyrok
Naczelny Sąd Administracyjny
2014-05-08Nietezowane
Artykuły przypisane do orzeczenia
Do tego artykulu posiadamy jeszcze 13 orzeczeń.
Kup dostęp i zobacz, do jakich przepisów odnosi się orzeczenie. Znajdź inne potrzebne orzeczenia.
Skład sądu
Barbara Adamiak /sprawozdawca/
Grzegorz Czerwiński
Paweł Miładowski /przewodniczący/Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie: Sędzia NSA Barbara Adamiak /spr./ Sędzia WSA del. Grzegorz Czerwiński Protokolant: Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej W. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt II SA/Kr 1702/11 w sprawie ze skargi W. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Decyzją nr [...] z [...] marca 2011 r. znak: [...] Prezydent Miasta Krakowa po ponownym rozpatrzeniu wniosku H. i J. S. – odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej wydaniem decyzji nr [...] z [...] sierpnia 2009 r. ustalającej warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego pn. "Budowa dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej z garażem oraz zjazdami z al. [...] i linią nn na działkach [...] i [...] obr. 9 K. w K.". W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że sprawa jest przedmiotem ponownego rozpoznania, a to na skutek uchylenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze uprzednio wydanej decyzji Prezydenta Miasta Krakowa o odmowie wznowienia postępowania. Organ II instancji wskazał, iż wydanie decyzji nastąpiło bez zbadania, czy wnioskodawcy zachowali miesięczny termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie. Ponadto Kolegium udzieliło wskazań co do ustalenia kręgu stron w postępowaniu. Rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji wskazał, że w dniu [...] sierpnia 2009 r. wydana została decyzja ustalająca warunki zabudowy dla opisanego powyżej zamierzenia inwestycyjnego. W dniu 9 marca 2010 r. wpłynął wniosek H. i J. S. o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją. We wniosku podniesiono, że wnioskodawcy nie brali udziału w postępowaniu pomimo tego, że stanowiąca ich własność nieruchomość znajduje się w najbliższym otoczeniu terenu, na którym ma być zrealizowana projektowana inwestycja. Organ omówił wznowienia postępowania wskazując, że w sytuacji gdy po przeprowadzeniu wstępnego postępowania wyjaśniającego ustali, iż wniosek nie pochodzi od strony postępowania, nie może wszcząć postępowania w przedmiocie wznowienia, gdyż naruszałoby to normę prawną określoną w art. 147 k.p.a., który dopuszcza możliwość wznowienia postępowania wyłącznie na wniosek strony, która nie brała udziału w postępowaniu (o ile nie zachodzi przesłanka wznowienia z urzędu). Właściwe określenie kręgu stron w postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy wymaga badania, czy istnieje związek interesu prawnego danego podmiotu z postępowaniem w danej sprawie na gruncie każdego indywidualnego przypadku. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok NSA z 6 lipca 2007 r., sygn. II OSK 1016/06 oraz wyrok NSA z 10 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 316/08) organ wskazał, że nie ma podstaw do tego, aby twierdzić, że stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy są tylko i wyłącznie właściciele lub użytkownicy wieczyści działek bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji. Nie ma również podstaw do tego, aby twierdzić, że wszyscy właściciele lub użytkownicy wieczyści działek bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji są stronami postępowania. (...) w każdym takim przypadku należy przeprowadzić stosowną analizę, czy dana osoba ma interes prawny, aby uczestniczyć w takim postępowaniu. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, co do okoliczności zachowania w sprawie terminu przez wnioskodawców, organ uznał, iż zachowali oni miesięczny termin, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a. Okoliczności dowiedzenia się o decyzji wskazane przez wnioskodawców w świetle przedłożonych do akt sprawy dowodów nie budzą wątpliwości, ani nie dają podstaw do przyjęcia stanowiska odmiennego. Twierdzenia wnioskodawców o terminie powzięcia informacji o wydaniu decyzji korespondują również z faktem rozpoczęcia robót budowlanych na terenie działki nr [...]. Jednakże wznowienie postępowania nie jest zasadne, gdyż wnioskodawcy nie legitymują się interesem prawnym, który uzasadniałby ich udział w postępowaniu, którego wznowienia żądają. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ biorąc pod uwagę wskazania zawarte w orzeczeniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wyjaśnił, iż dokonując oceny przymiotu strony nie kierował się odległością usytuowanej zabudowy, ale uprawnieniami wynikającymi z tytułu własności nieruchomości gruntowej znajdujących się w granicy z działką przeznaczoną pod inwestycję. Dokonując oceny planowanego zamierzenia inwestycyjnego na nieruchomości sąsiedniej, w kontekście nieuciążliwego charakteru zabudowy jednorodzinnej, organ ustalił, iż zasięg tego wpływu ogranicza się co najwyżej do przygranicznego pasa nieruchomości i z tego względu za strony postępowania uznano właścicieli nieruchomości bezpośrednio usytuowanych przy działce będącej terenem inwestycji. W ocenie organu l instancji o przymiocie strony decydowało nie usytuowanie najbliższych obiektów budowlanych, ale prognozowane oddziaływanie nowej zabudowy na teren sąsiednich działek w pasie przygranicznym. W opinii organu zabudowa jednorodzinna charakteryzuje się znikomym negatywnym oddziaływaniem na nieruchomości sąsiednie i z tego względu uznani za stronę zostali jedynie bezpośredni sąsiedzi. W przedmiotowej sprawie nie zachodziły żadne okoliczności szczególne, które determinowałyby odmienne ustalenie zasięgu oddziaływania inwestycji tego rodzaju. Przewidywane uciążliwości oddziaływania planowanej inwestycji, na które powołują się wnioskodawcy w istocie ograniczają się do negatywnego wpływu na działkę drogową nr [...] stanowiącą własność Gminy Miejskiej Kraków, z której faktycznie korzystają Państwo S. jako dojazd do własnej nieruchomości. Ochrona przed utrudnieniem korzystania z działki drogowej stanowi o istnieniu interesu faktycznego po stronie wnioskujących, bowiem źródłem ich uprawnień jest wprost stosunek prawny (umowa) łączący ich z właścicielem nieruchomości – nie ma bowiem normy prawa materialnego, która wprost – niezależnie od łączącego ich stosunku zobowiązaniowego z właścicielem drogi – dawałaby im uprawnienie do tego gruntu. Mając na uwadze powyższe organ stwierdził, że właścicielom działki nr [...] przysługuje jedynie interes faktyczny w sprawie, bowiem są oni niewątpliwie zainteresowani wynikiem postępowania, jednakże potencjalne zagrożenie pogorszenia jakości nawierzchni drogi niebędącej ich własnością nie stanowi prawnie umocowanego interesu.
Decyzją z [...] września 2011 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie działając na podstawie art. 149 § 1 i 2 k.p.a. w związku. z art. 28 k.p.a., art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz na zasadzie art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że wykładnia przepisów regulujących przesłanki i tryb postępowania w sprawie o wznowienie postępowania prowadzi do wniosku, iż sytuacja żądania wznowienia postępowania z odwołaniem się do przesłanki wskazanej w przepisie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., stanowi jedyny przypadek, w którym ustalenie istnienia podmiotowej przesłanki dopuszczalności wznowienia postępowania łączy się z ustaleniem istnienia podstawy wznowienia, a ta kwestia podlega badaniu po wznowieniu postępowania, w drugiej fazie postępowania wznowieniowego. Bezspornym jest, iż wnioskujący o wznowienie postępowania, jako osoby fizyczne, są podmiotami, którym przysługuje prawo do ochrony interesu prawnego w postępowaniach indywidualnych z zakresu administracji publicznej w tym znaczeniu, iż mają zdolność bycia stroną (art. 29 k.p.a.). Dokonując wykładni obowiązujących przepisów postępowania, Kolegium nie podzieliło stanowiska zaprezentowanego w uzasadnieniu decyzji I instancji, zgodnie z którym podstawę odmowy wznowienia postępowania w rozpatrywanej sprawie – wobec ujawnionego statusu wnioskodawców – może stanowić kwestia braku interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. Stanowiska tego nie można przyjąć z tych względów, iż po pierwsze wnioskodawcy mają zdolność bycia stroną. Po drugie w podaniu o wznowienie wskazują wprost, iż ostateczna decyzja administracyjna wydana w postępowaniu, którego wznowienia żądają, narusza przysługujące im prawa oraz przepisy materialnoprawne, stanowiące podstawę jej wydania. Po trzecie, wobec powyższych ustaleń, zachodzi konieczność prowadzenia wnikliwej i drobiazgowej analizy i oceny tego, czy wnioskodawcy legitymują się interesem prawnym. Tymczasem na wstępnym etapie postępowania wznowieniowego, opartego o przesłankę z przepisu art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. działania tego rodzaju ocenić należy jako oczywiście niedopuszczalne. Analiza uzasadnienia decyzji organu I instancji pozwala przyjąć, iż wydano ją z naruszeniem przepisów regulujących procesową instytucję wznowienia postępowania oraz z pominięciem istotnych niuansów, które towarzyszyć muszą rozstrzygnięciom w nim wydawanym. Mając powyższe na względzie Kolegium stwierdziło, iż decyzja organu I instancji jest wadliwa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie, gdyż przed wszczęciem postępowania w sprawie dokonano niedopuszczalnej oceny i weryfikacji tego, czy wnioskodawcy legitymują się interesem prawnym do udziału w postępowaniu i w konsekwencji czy mogli być stroną postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z [...] sierpnia 2009 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 21 czerwca 2012 . sygn. akt II SA/Kr 1702/11, po rozpoznaniu sprawy ze skargi W. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania, oddalił skargę. W uzasadnieniu Sąd przytoczył zasadę trwałości decyzji (art. 16 § 1 k.p.a.) oraz podstawy wznowienia wyliczone w art. 145 § 1 k.p.a. Wskazał też na rodzaje wydawanych decyzji, po zakończeniu postępowania (art. 151 § 1 k.p.a.). Dalej wywodził o regulacji trybu postępowania w sprawie wznowienia postępowania. Podkreślił, że zasada, iż organ na wstępnym etapie postępowania wznowieniowego, bada czy podmiot wnioskujący wznowienie ma przymiot strony a negatywna weryfikacja tej okoliczności skutkuje odmową wznowienia postępowania, doznaje jednak ograniczeń, jeżeli wnioskodawca jako podstawę wznowienia podaje przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. wskazując, iż jako strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Swój status strony danego postępowania administracyjnego, w którym bez własnej winy nie brała udziału, osoba taka wskazuje jako przesłankę wznowieniową a okoliczność ta – co do zasady powinna być badana w pełnowymiarowym postępowaniu administracyjnym po wznowieniu postępowania a nie na wstępnym jego etapie, które wręcz zdaniem części doktryny oraz orzecznictwa nie jest podejmowane w ramach postępowania administracyjnego ale ma charakter czynności wewnętrznych. Organ ma podstawy wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania, negatywnie oceniając przymiot strony przez wnoszącego o wznowienie postępowania, jeżeli okoliczność ta nie budzi żadnych wątpliwości, tj. wnoszący podanie o wznowienie postępowania nie powołuje się na własny interes prawny a wręcz wskazuje na okoliczności przesądzające, że interesu prawnego w rozstrzygnięciu sprawy nie posiada. Weryfikacja tej okoliczności nie może jednak nastąpić na podstawie polemicznej oceny prawnej organu ale na podstawie okoliczności obiektywnych, tj. gdy wnioskujący o wznowienie postępowania powołuje się jedynie na potrzebę ochrony praworządności, interes społeczny lub niezadowolenie z działalności administracji publicznej, co do sposobu załatwienia określonej sprawy lub gdy z samych stwierdzeń zawartych w podaniu o wznowienie wynika, iż wnioskodawca nie legitymuje się interesem prawnym w zakończonym postępowaniu.
W przeciwnym razie, tj. gdy strona żąda wznowienia postępowania wskazując na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. powołując się na konieczność ochrony własnego interesu prawnego, organ powinien wznowić postępowania a po ewentualnej negatywnej weryfikacji okoliczności wskazywanych przez wnioskodawcę, zakończyć postępowanie stosownie do wskazań zawartych w art. 151 § 1 k.p.a.
Podobny pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 stycznia 2011 r. sygn. akt II OSK 95/10, LEX nr 953098 wskazując, iż "gdy wnioskodawca powołuje się na interes prawny, lecz z samej treści wniosku wynika w sposób oczywisty, że wnoszący podanie takiego interesu prawnego we wszczęciu postępowania wznowieniowego nie ma np. podanie o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę składa osoba, która niewątpliwie nie jest i w czasie, gdy toczyło się postępowanie, o którego wznowienie wnosi nie była właścicielem, użytkownikiem wieczystym, ani zarządcą nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego. Może mieć miejsce również taka sytuacja, gdy prawdopodobne jest, że komuś przysługiwał przymiot strony postępowania zakończonego decyzją ostateczną np. postępowania w sprawie pozwolenia na budowę w związku z tym, że był on właścicielem nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego, lecz osoba ta w dacie złożenia podania o wznowienie postępowania nie posiada już interesu prawnego, którego istnienie uzasadniałoby uznanie jej za stronę postępowania wznowieniowego (np. w związku ze zbyciem nieruchomości). Oczywisty i niebudzący wątpliwości brak interesu prawnego podmiotu składającego wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. daje więc podstawę do odmowy wznowienia postępowania". Także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 22 czerwca 2010 r. sygn. akt II OSK 1286/09 wskazał, iż jeśli istnieją wątpliwości, co do legitymacji podmiotu składającego wniosek o wznowienie postępowania, gdy zachodzi potrzeba badania tej legitymacji na gruncie akt sprawy, to wydanie decyzji winno być poprzedzone postanowieniem, o jakim mowa w art. 149 § 1 k.p.a., a to z uwagi na konieczność przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania, co do przyczyn wznowienia, a więc realizacji dyspozycji art. 149 § 2 k.p.a. Poglądy w wyżej przytoczonych orzeczeniach, sąd w pełni podzielił.
Słuszne jest zatem stanowisko organu odwoławczego, iż rozstrzygnięcie czy osoby wnoszące o wznowienie postępowania posiadają przymiot strony w zakończonym postępowaniu, powinno nastąpić po wznowieniu postępowania. Wskazywali oni bowiem (wnioskodawcy) na ochronę własnego interesu prawnego wynikającego z bardzo bliskiego sąsiedztwa zamierzenia inwestycyjnego będącej przedmiotem decyzji o warunkach zabudowy. A zatem organ I instancji rozpoznając wniosek H. i J. S. domagających się wznowienia postępowania z powodów wskazanych w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., zobowiązany był wznowić postępowanie (wydając postanowienie o jakim mowa w art. 149 § 2 k.p.a.) i dopiero w ramach tego postępowania dokonać analizy istnienia lub braku istnienia interesu prawnego wnioskodawców. Analiza taka nie została także dokonana w sposób wystarczający do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania. Organ bowiem jedynie bardzo ogólnikowo wskazywał na małą uciążliwość oddziaływania przyszłej inwestycji na nieruchomość wnioskodawców nie przeprowadzając jakiejkolwiek analizy jej możliwego nią oddziaływania.
W postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy określenie kręgu stron postępowania następuje w oparciu o art. 28 k.p.a. W myśl tego przepisu przymiot strony postępowania administracyjnego przysługuje każdemu, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo temu, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawną, a sytuacją konkretnego podmiotu prawa w zakresie prawa materialnego. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym stroną postępowania w sprawie warunków zabudowy może być nie tylko właściciel (użytkownik wieczysty) działki bezpośrednio graniczącej z działką, której dotyczy postępowanie w sprawie warunków zabudowy, ale również innej działki znajdującej się w granicach obszaru analizowanego w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 lipca 2011 r., sygn. II OSK 172/11, z 12 grudnia 2009 r., II OSK 1880/08, z 19 maja 2010 r., II OSK 917/09). A zatem stronami postępowania są właściciele tych nieruchomości, na które planowana inwestycja będzie miała oddziaływanie, przy czym oddziaływanie planowanej inwestycji może rozciągać się nie tylko na nieruchomości sąsiednie lecz również na te dalej położone, nie graniczące bezpośrednio z terenem inwestycyjnym. Wyznaczenie obszaru oddziaływania powinno nastąpić biorąc pod uwagę funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji – w szczególności działki wnioskodawców oraz związane z realizacją przyszłej inwestycji ograniczenia w zagospodarowaniu tej działki i możliwe do wystąpienia na niej uciążliwości i ograniczenia.
Zdaniem sądu organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzje organu I instancji do ponownego rozpatrzenia. Zgodnie bowiem z art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Ustawa zatem nadaje wyraźnie kompetencje do wydania postanowienia w przedmiocie wznowienia postępowania jedynie organowi który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji a nie organowi wyższego stopnia. W tej sytuacji, gdy decyzja o warunkach zabudowy organu I instancji uzyskała przymiot ostateczności na skutek jej nie zaskarżenia, wydanie rozstrzygnięcia reformacyjnego przez organ odwoławczy było wykluczone.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oddalił skargę.
W. N. wniósł od wyroku skargę kasacyjną, zaskarżając wyrok w całości. Skargę kasacyjną oparł na zarzutach:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego polegające na błędnym zastosowaniu przepisu art. 1 ust. 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych poprzez pominięcie w ocenie prawnej okoliczności, iż organ pierwszej instancji dokonał oceny interesu prawnego wnioskodawców po wznowieniu postępowania na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. oraz iż we wniosku o wznowienie postępowania wnioskodawcy nie wykazali żadnego prawnie chronionego interesu prawnego we wznowieniu postępowania,
2) naruszenie przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj.
– art. 133 § 1 cyt. ustawy poprzez pominięcie przez Sąd w ustaleniach faktycznych oraz ocenie prawnej istotnych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy,
– art. 134 § 1 cyt. ustawy poprzez oparcie rozstrzygnięcia na ocenie innego aktu administracyjnego niż objęty skargą,
– art. 141 § 4 cyt. ustawy poprzez ocenę w uzasadnieniu zarzutów skargi w odniesieniu do decyzji, która nie była objęta zaskarżeniem w skutek czego uzasadnienie nie zawiera wyjaśnienia rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji,
– art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ tej ustawy poprzez nieuwzględnienie skargi mimo naruszenia przez organ przepisów postępowania, a to przepisów art. 149 § 1 k.p.a. oraz art. 28 k.p.a. a także art. 7 i 8 k.p.a.
Na tych podstawach wnosił o:
1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie,
2) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
K. D., H. S. i J. S. wnieśli o oddalenie skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Zarzut naruszenia art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 149 § 1 k.p.a. nie jest zasadny. W zaskarżonym wyroku Sąd w pełni prawidłowo wywiódł, że ustalenie interesu prawnego jednostki powołującej się na pozbawienie udziału w postępowaniu administracyjnym, którego przedmiotem jest sprawa dotycząca jej interesu prawnego może nastąpić w toku czynności postępowania wyjaśniającego, a nie w stadium wszczęcia postępowania. Wydanie zatem decyzji o odmowie wznowienia postępowania (forma obowiązująca do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) w stadium wszczęcia postępowania bez podjęcia ustalenia w sprawie interesu prawnego jednostki żądającej wznowienia postępowania jest niezgodne z przepisami prawa, naruszając prawo jednostki do ochrony prawnej na drodze regulowanej przepisami prawa. Tym samym nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 149 § 1 oraz art. 28 i art. 7 i 8 k.p.a. Z okoliczności faktycznych przedstawionych w uzasadnieniu decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z [...] marca 2011 r. znak [...] wynika, że ocena interesu prawnego występujących z podaniem o wznowienie postępowania nie została oparta na ustaleniach faktycznych, które dały podstawę do odmowy przyznania statusu strony postępowania.
Nie są zasadne zarzuty naruszenia przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi: art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/. Przedmiotem kontroli Sądu była zgodność z prawem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z [...] sierpnia 2009 r. nr [...]. Z uzasadnienia tej decyzji, przytoczonej w uzasadnieniu wyroku wynika, że sprawa dotyczy decyzji Prezydenta Miasta z [...] sierpnia 2009 r. Omyłkowe wskazanie daty decyzji w uzasadnieniu nie daje podstaw do kwalifikowania jako naruszenia art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tym samym nie jest zasadny zarzut rozpoznania sprawy nieobjętej skargą i zarzut naruszenia art. 141 § 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Uzasadnienie wyroku jest prawidłowe i odnosi się do zaskarżonej do sądu decyzji.
W tym stanie rzeczy, skoro skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionej podstawie, na mocy art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Nietezowane
Artykuły przypisane do orzeczenia
Kup dostęp i zobacz, do jakich przepisów odnosi się orzeczenie. Znajdź inne potrzebne orzeczenia.
Skład sądu
Barbara Adamiak /sprawozdawca/Grzegorz Czerwiński
Paweł Miładowski /przewodniczący/
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie: Sędzia NSA Barbara Adamiak /spr./ Sędzia WSA del. Grzegorz Czerwiński Protokolant: Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej W. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt II SA/Kr 1702/11 w sprawie ze skargi W. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Decyzją nr [...] z [...] marca 2011 r. znak: [...] Prezydent Miasta Krakowa po ponownym rozpatrzeniu wniosku H. i J. S. – odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej wydaniem decyzji nr [...] z [...] sierpnia 2009 r. ustalającej warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego pn. "Budowa dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej z garażem oraz zjazdami z al. [...] i linią nn na działkach [...] i [...] obr. 9 K. w K.". W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że sprawa jest przedmiotem ponownego rozpoznania, a to na skutek uchylenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze uprzednio wydanej decyzji Prezydenta Miasta Krakowa o odmowie wznowienia postępowania. Organ II instancji wskazał, iż wydanie decyzji nastąpiło bez zbadania, czy wnioskodawcy zachowali miesięczny termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie. Ponadto Kolegium udzieliło wskazań co do ustalenia kręgu stron w postępowaniu. Rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji wskazał, że w dniu [...] sierpnia 2009 r. wydana została decyzja ustalająca warunki zabudowy dla opisanego powyżej zamierzenia inwestycyjnego. W dniu 9 marca 2010 r. wpłynął wniosek H. i J. S. o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją. We wniosku podniesiono, że wnioskodawcy nie brali udziału w postępowaniu pomimo tego, że stanowiąca ich własność nieruchomość znajduje się w najbliższym otoczeniu terenu, na którym ma być zrealizowana projektowana inwestycja. Organ omówił wznowienia postępowania wskazując, że w sytuacji gdy po przeprowadzeniu wstępnego postępowania wyjaśniającego ustali, iż wniosek nie pochodzi od strony postępowania, nie może wszcząć postępowania w przedmiocie wznowienia, gdyż naruszałoby to normę prawną określoną w art. 147 k.p.a., który dopuszcza możliwość wznowienia postępowania wyłącznie na wniosek strony, która nie brała udziału w postępowaniu (o ile nie zachodzi przesłanka wznowienia z urzędu). Właściwe określenie kręgu stron w postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy wymaga badania, czy istnieje związek interesu prawnego danego podmiotu z postępowaniem w danej sprawie na gruncie każdego indywidualnego przypadku. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok NSA z 6 lipca 2007 r., sygn. II OSK 1016/06 oraz wyrok NSA z 10 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 316/08) organ wskazał, że nie ma podstaw do tego, aby twierdzić, że stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy są tylko i wyłącznie właściciele lub użytkownicy wieczyści działek bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji. Nie ma również podstaw do tego, aby twierdzić, że wszyscy właściciele lub użytkownicy wieczyści działek bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji są stronami postępowania. (...) w każdym takim przypadku należy przeprowadzić stosowną analizę, czy dana osoba ma interes prawny, aby uczestniczyć w takim postępowaniu. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, co do okoliczności zachowania w sprawie terminu przez wnioskodawców, organ uznał, iż zachowali oni miesięczny termin, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a. Okoliczności dowiedzenia się o decyzji wskazane przez wnioskodawców w świetle przedłożonych do akt sprawy dowodów nie budzą wątpliwości, ani nie dają podstaw do przyjęcia stanowiska odmiennego. Twierdzenia wnioskodawców o terminie powzięcia informacji o wydaniu decyzji korespondują również z faktem rozpoczęcia robót budowlanych na terenie działki nr [...]. Jednakże wznowienie postępowania nie jest zasadne, gdyż wnioskodawcy nie legitymują się interesem prawnym, który uzasadniałby ich udział w postępowaniu, którego wznowienia żądają. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ biorąc pod uwagę wskazania zawarte w orzeczeniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wyjaśnił, iż dokonując oceny przymiotu strony nie kierował się odległością usytuowanej zabudowy, ale uprawnieniami wynikającymi z tytułu własności nieruchomości gruntowej znajdujących się w granicy z działką przeznaczoną pod inwestycję. Dokonując oceny planowanego zamierzenia inwestycyjnego na nieruchomości sąsiedniej, w kontekście nieuciążliwego charakteru zabudowy jednorodzinnej, organ ustalił, iż zasięg tego wpływu ogranicza się co najwyżej do przygranicznego pasa nieruchomości i z tego względu za strony postępowania uznano właścicieli nieruchomości bezpośrednio usytuowanych przy działce będącej terenem inwestycji. W ocenie organu l instancji o przymiocie strony decydowało nie usytuowanie najbliższych obiektów budowlanych, ale prognozowane oddziaływanie nowej zabudowy na teren sąsiednich działek w pasie przygranicznym. W opinii organu zabudowa jednorodzinna charakteryzuje się znikomym negatywnym oddziaływaniem na nieruchomości sąsiednie i z tego względu uznani za stronę zostali jedynie bezpośredni sąsiedzi. W przedmiotowej sprawie nie zachodziły żadne okoliczności szczególne, które determinowałyby odmienne ustalenie zasięgu oddziaływania inwestycji tego rodzaju. Przewidywane uciążliwości oddziaływania planowanej inwestycji, na które powołują się wnioskodawcy w istocie ograniczają się do negatywnego wpływu na działkę drogową nr [...] stanowiącą własność Gminy Miejskiej Kraków, z której faktycznie korzystają Państwo S. jako dojazd do własnej nieruchomości. Ochrona przed utrudnieniem korzystania z działki drogowej stanowi o istnieniu interesu faktycznego po stronie wnioskujących, bowiem źródłem ich uprawnień jest wprost stosunek prawny (umowa) łączący ich z właścicielem nieruchomości – nie ma bowiem normy prawa materialnego, która wprost – niezależnie od łączącego ich stosunku zobowiązaniowego z właścicielem drogi – dawałaby im uprawnienie do tego gruntu. Mając na uwadze powyższe organ stwierdził, że właścicielom działki nr [...] przysługuje jedynie interes faktyczny w sprawie, bowiem są oni niewątpliwie zainteresowani wynikiem postępowania, jednakże potencjalne zagrożenie pogorszenia jakości nawierzchni drogi niebędącej ich własnością nie stanowi prawnie umocowanego interesu.
Decyzją z [...] września 2011 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie działając na podstawie art. 149 § 1 i 2 k.p.a. w związku. z art. 28 k.p.a., art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz na zasadzie art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że wykładnia przepisów regulujących przesłanki i tryb postępowania w sprawie o wznowienie postępowania prowadzi do wniosku, iż sytuacja żądania wznowienia postępowania z odwołaniem się do przesłanki wskazanej w przepisie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., stanowi jedyny przypadek, w którym ustalenie istnienia podmiotowej przesłanki dopuszczalności wznowienia postępowania łączy się z ustaleniem istnienia podstawy wznowienia, a ta kwestia podlega badaniu po wznowieniu postępowania, w drugiej fazie postępowania wznowieniowego. Bezspornym jest, iż wnioskujący o wznowienie postępowania, jako osoby fizyczne, są podmiotami, którym przysługuje prawo do ochrony interesu prawnego w postępowaniach indywidualnych z zakresu administracji publicznej w tym znaczeniu, iż mają zdolność bycia stroną (art. 29 k.p.a.). Dokonując wykładni obowiązujących przepisów postępowania, Kolegium nie podzieliło stanowiska zaprezentowanego w uzasadnieniu decyzji I instancji, zgodnie z którym podstawę odmowy wznowienia postępowania w rozpatrywanej sprawie – wobec ujawnionego statusu wnioskodawców – może stanowić kwestia braku interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. Stanowiska tego nie można przyjąć z tych względów, iż po pierwsze wnioskodawcy mają zdolność bycia stroną. Po drugie w podaniu o wznowienie wskazują wprost, iż ostateczna decyzja administracyjna wydana w postępowaniu, którego wznowienia żądają, narusza przysługujące im prawa oraz przepisy materialnoprawne, stanowiące podstawę jej wydania. Po trzecie, wobec powyższych ustaleń, zachodzi konieczność prowadzenia wnikliwej i drobiazgowej analizy i oceny tego, czy wnioskodawcy legitymują się interesem prawnym. Tymczasem na wstępnym etapie postępowania wznowieniowego, opartego o przesłankę z przepisu art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. działania tego rodzaju ocenić należy jako oczywiście niedopuszczalne. Analiza uzasadnienia decyzji organu I instancji pozwala przyjąć, iż wydano ją z naruszeniem przepisów regulujących procesową instytucję wznowienia postępowania oraz z pominięciem istotnych niuansów, które towarzyszyć muszą rozstrzygnięciom w nim wydawanym. Mając powyższe na względzie Kolegium stwierdziło, iż decyzja organu I instancji jest wadliwa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie, gdyż przed wszczęciem postępowania w sprawie dokonano niedopuszczalnej oceny i weryfikacji tego, czy wnioskodawcy legitymują się interesem prawnym do udziału w postępowaniu i w konsekwencji czy mogli być stroną postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z [...] sierpnia 2009 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 21 czerwca 2012 . sygn. akt II SA/Kr 1702/11, po rozpoznaniu sprawy ze skargi W. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania, oddalił skargę. W uzasadnieniu Sąd przytoczył zasadę trwałości decyzji (art. 16 § 1 k.p.a.) oraz podstawy wznowienia wyliczone w art. 145 § 1 k.p.a. Wskazał też na rodzaje wydawanych decyzji, po zakończeniu postępowania (art. 151 § 1 k.p.a.). Dalej wywodził o regulacji trybu postępowania w sprawie wznowienia postępowania. Podkreślił, że zasada, iż organ na wstępnym etapie postępowania wznowieniowego, bada czy podmiot wnioskujący wznowienie ma przymiot strony a negatywna weryfikacja tej okoliczności skutkuje odmową wznowienia postępowania, doznaje jednak ograniczeń, jeżeli wnioskodawca jako podstawę wznowienia podaje przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. wskazując, iż jako strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Swój status strony danego postępowania administracyjnego, w którym bez własnej winy nie brała udziału, osoba taka wskazuje jako przesłankę wznowieniową a okoliczność ta – co do zasady powinna być badana w pełnowymiarowym postępowaniu administracyjnym po wznowieniu postępowania a nie na wstępnym jego etapie, które wręcz zdaniem części doktryny oraz orzecznictwa nie jest podejmowane w ramach postępowania administracyjnego ale ma charakter czynności wewnętrznych. Organ ma podstawy wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania, negatywnie oceniając przymiot strony przez wnoszącego o wznowienie postępowania, jeżeli okoliczność ta nie budzi żadnych wątpliwości, tj. wnoszący podanie o wznowienie postępowania nie powołuje się na własny interes prawny a wręcz wskazuje na okoliczności przesądzające, że interesu prawnego w rozstrzygnięciu sprawy nie posiada. Weryfikacja tej okoliczności nie może jednak nastąpić na podstawie polemicznej oceny prawnej organu ale na podstawie okoliczności obiektywnych, tj. gdy wnioskujący o wznowienie postępowania powołuje się jedynie na potrzebę ochrony praworządności, interes społeczny lub niezadowolenie z działalności administracji publicznej, co do sposobu załatwienia określonej sprawy lub gdy z samych stwierdzeń zawartych w podaniu o wznowienie wynika, iż wnioskodawca nie legitymuje się interesem prawnym w zakończonym postępowaniu.
W przeciwnym razie, tj. gdy strona żąda wznowienia postępowania wskazując na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. powołując się na konieczność ochrony własnego interesu prawnego, organ powinien wznowić postępowania a po ewentualnej negatywnej weryfikacji okoliczności wskazywanych przez wnioskodawcę, zakończyć postępowanie stosownie do wskazań zawartych w art. 151 § 1 k.p.a.
Podobny pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 stycznia 2011 r. sygn. akt II OSK 95/10, LEX nr 953098 wskazując, iż "gdy wnioskodawca powołuje się na interes prawny, lecz z samej treści wniosku wynika w sposób oczywisty, że wnoszący podanie takiego interesu prawnego we wszczęciu postępowania wznowieniowego nie ma np. podanie o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę składa osoba, która niewątpliwie nie jest i w czasie, gdy toczyło się postępowanie, o którego wznowienie wnosi nie była właścicielem, użytkownikiem wieczystym, ani zarządcą nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego. Może mieć miejsce również taka sytuacja, gdy prawdopodobne jest, że komuś przysługiwał przymiot strony postępowania zakończonego decyzją ostateczną np. postępowania w sprawie pozwolenia na budowę w związku z tym, że był on właścicielem nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego, lecz osoba ta w dacie złożenia podania o wznowienie postępowania nie posiada już interesu prawnego, którego istnienie uzasadniałoby uznanie jej za stronę postępowania wznowieniowego (np. w związku ze zbyciem nieruchomości). Oczywisty i niebudzący wątpliwości brak interesu prawnego podmiotu składającego wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. daje więc podstawę do odmowy wznowienia postępowania". Także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 22 czerwca 2010 r. sygn. akt II OSK 1286/09 wskazał, iż jeśli istnieją wątpliwości, co do legitymacji podmiotu składającego wniosek o wznowienie postępowania, gdy zachodzi potrzeba badania tej legitymacji na gruncie akt sprawy, to wydanie decyzji winno być poprzedzone postanowieniem, o jakim mowa w art. 149 § 1 k.p.a., a to z uwagi na konieczność przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania, co do przyczyn wznowienia, a więc realizacji dyspozycji art. 149 § 2 k.p.a. Poglądy w wyżej przytoczonych orzeczeniach, sąd w pełni podzielił.
Słuszne jest zatem stanowisko organu odwoławczego, iż rozstrzygnięcie czy osoby wnoszące o wznowienie postępowania posiadają przymiot strony w zakończonym postępowaniu, powinno nastąpić po wznowieniu postępowania. Wskazywali oni bowiem (wnioskodawcy) na ochronę własnego interesu prawnego wynikającego z bardzo bliskiego sąsiedztwa zamierzenia inwestycyjnego będącej przedmiotem decyzji o warunkach zabudowy. A zatem organ I instancji rozpoznając wniosek H. i J. S. domagających się wznowienia postępowania z powodów wskazanych w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., zobowiązany był wznowić postępowanie (wydając postanowienie o jakim mowa w art. 149 § 2 k.p.a.) i dopiero w ramach tego postępowania dokonać analizy istnienia lub braku istnienia interesu prawnego wnioskodawców. Analiza taka nie została także dokonana w sposób wystarczający do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania. Organ bowiem jedynie bardzo ogólnikowo wskazywał na małą uciążliwość oddziaływania przyszłej inwestycji na nieruchomość wnioskodawców nie przeprowadzając jakiejkolwiek analizy jej możliwego nią oddziaływania.
W postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy określenie kręgu stron postępowania następuje w oparciu o art. 28 k.p.a. W myśl tego przepisu przymiot strony postępowania administracyjnego przysługuje każdemu, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo temu, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawną, a sytuacją konkretnego podmiotu prawa w zakresie prawa materialnego. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym stroną postępowania w sprawie warunków zabudowy może być nie tylko właściciel (użytkownik wieczysty) działki bezpośrednio graniczącej z działką, której dotyczy postępowanie w sprawie warunków zabudowy, ale również innej działki znajdującej się w granicach obszaru analizowanego w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 lipca 2011 r., sygn. II OSK 172/11, z 12 grudnia 2009 r., II OSK 1880/08, z 19 maja 2010 r., II OSK 917/09). A zatem stronami postępowania są właściciele tych nieruchomości, na które planowana inwestycja będzie miała oddziaływanie, przy czym oddziaływanie planowanej inwestycji może rozciągać się nie tylko na nieruchomości sąsiednie lecz również na te dalej położone, nie graniczące bezpośrednio z terenem inwestycyjnym. Wyznaczenie obszaru oddziaływania powinno nastąpić biorąc pod uwagę funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji – w szczególności działki wnioskodawców oraz związane z realizacją przyszłej inwestycji ograniczenia w zagospodarowaniu tej działki i możliwe do wystąpienia na niej uciążliwości i ograniczenia.
Zdaniem sądu organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzje organu I instancji do ponownego rozpatrzenia. Zgodnie bowiem z art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Ustawa zatem nadaje wyraźnie kompetencje do wydania postanowienia w przedmiocie wznowienia postępowania jedynie organowi który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji a nie organowi wyższego stopnia. W tej sytuacji, gdy decyzja o warunkach zabudowy organu I instancji uzyskała przymiot ostateczności na skutek jej nie zaskarżenia, wydanie rozstrzygnięcia reformacyjnego przez organ odwoławczy było wykluczone.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oddalił skargę.
W. N. wniósł od wyroku skargę kasacyjną, zaskarżając wyrok w całości. Skargę kasacyjną oparł na zarzutach:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego polegające na błędnym zastosowaniu przepisu art. 1 ust. 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych poprzez pominięcie w ocenie prawnej okoliczności, iż organ pierwszej instancji dokonał oceny interesu prawnego wnioskodawców po wznowieniu postępowania na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. oraz iż we wniosku o wznowienie postępowania wnioskodawcy nie wykazali żadnego prawnie chronionego interesu prawnego we wznowieniu postępowania,
2) naruszenie przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj.
– art. 133 § 1 cyt. ustawy poprzez pominięcie przez Sąd w ustaleniach faktycznych oraz ocenie prawnej istotnych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy,
– art. 134 § 1 cyt. ustawy poprzez oparcie rozstrzygnięcia na ocenie innego aktu administracyjnego niż objęty skargą,
– art. 141 § 4 cyt. ustawy poprzez ocenę w uzasadnieniu zarzutów skargi w odniesieniu do decyzji, która nie była objęta zaskarżeniem w skutek czego uzasadnienie nie zawiera wyjaśnienia rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji,
– art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ tej ustawy poprzez nieuwzględnienie skargi mimo naruszenia przez organ przepisów postępowania, a to przepisów art. 149 § 1 k.p.a. oraz art. 28 k.p.a. a także art. 7 i 8 k.p.a.
Na tych podstawach wnosił o:
1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie,
2) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
K. D., H. S. i J. S. wnieśli o oddalenie skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Zarzut naruszenia art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 149 § 1 k.p.a. nie jest zasadny. W zaskarżonym wyroku Sąd w pełni prawidłowo wywiódł, że ustalenie interesu prawnego jednostki powołującej się na pozbawienie udziału w postępowaniu administracyjnym, którego przedmiotem jest sprawa dotycząca jej interesu prawnego może nastąpić w toku czynności postępowania wyjaśniającego, a nie w stadium wszczęcia postępowania. Wydanie zatem decyzji o odmowie wznowienia postępowania (forma obowiązująca do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) w stadium wszczęcia postępowania bez podjęcia ustalenia w sprawie interesu prawnego jednostki żądającej wznowienia postępowania jest niezgodne z przepisami prawa, naruszając prawo jednostki do ochrony prawnej na drodze regulowanej przepisami prawa. Tym samym nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 149 § 1 oraz art. 28 i art. 7 i 8 k.p.a. Z okoliczności faktycznych przedstawionych w uzasadnieniu decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z [...] marca 2011 r. znak [...] wynika, że ocena interesu prawnego występujących z podaniem o wznowienie postępowania nie została oparta na ustaleniach faktycznych, które dały podstawę do odmowy przyznania statusu strony postępowania.
Nie są zasadne zarzuty naruszenia przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi: art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/. Przedmiotem kontroli Sądu była zgodność z prawem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z [...] sierpnia 2009 r. nr [...]. Z uzasadnienia tej decyzji, przytoczonej w uzasadnieniu wyroku wynika, że sprawa dotyczy decyzji Prezydenta Miasta z [...] sierpnia 2009 r. Omyłkowe wskazanie daty decyzji w uzasadnieniu nie daje podstaw do kwalifikowania jako naruszenia art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tym samym nie jest zasadny zarzut rozpoznania sprawy nieobjętej skargą i zarzut naruszenia art. 141 § 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Uzasadnienie wyroku jest prawidłowe i odnosi się do zaskarżonej do sądu decyzji.
W tym stanie rzeczy, skoro skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionej podstawie, na mocy art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.