I SA/Ol 76/14

Uzasadnienie

Pismem z dnia 29 kwietnia 2013 r. J. W. wystąpił do Rady Gminy ze skargą na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie niewydania, w trybie art. 306 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), zaświadczenia o wysokości zobowiązania podatkowego dotyczącego nieruchomości położonej w F. nr "[...]" oraz o istniejącym zadłużeniu i o osobach, które nie wywiązały się z obowiązku podatkowego.

Zaskarżoną uchwałą z dnia 25 września 2013 r., nr "[...]" Rada Gminy, działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2013r. poz. 594 ze zm.), dalej jako "u.s.g.", oraz art. 229 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 267), dalej jako "k.p.a.", stwierdziła, że ww. skarga jest bezzasadna.

W uzasadnieniu uchwały wskazano, że skarżący jest współwłaścicielem w 1/11 części działki gruntu położonej w F. o pow. 0,2694 ha, która została sklasyfikowana jako droga. Podniesiono, że skarżący pismami z dnia 27 grudnia 2010 r. oraz z dnia 23 stycznia 2012 r. kwestionował skierowanie do niego upomnienia dotyczącego zapłaty podatku od nieruchomości związanego z ww. nieruchomością, zaś pismem z dnia 11 lutego 2013 r. wniósł skargę na decyzję w przedmiocie podatku od nieruchomości, która została odrzucona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 8 kwietnia 2013 r. Ponadto w dniu 25 marca 2013 r. podatnik złożył skargę do Samorządowego Kolegium Odwoławczego na bezczynność organu I instancji. Postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2013 r. organ odwoławczy uznał ponaglenie za nieuzasadnione, informując jednocześnie stronę, że może ona wystąpić o wydanie zaświadczenia na podstawie art. 306 § 1 pkt 1 i § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej lub też złożyć skargę do rady gminy stosownie do art. 227 k.p.a.

W dniu 29 października 2013 r. (data nadania pisma w placówce pocztowej) J. W., powołując art. 101 u.s.g., wystąpił do Rady Gminy z wnioskiem o uchylenie powyższej uchwały z uwagi na naruszenie prawa polegające na niewydaniu zaświadczenia w trybie art. 306 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej.

Następnie w dniu 19 grudnia 2013 r. J. W. nadał skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na przedmiotową uchwałę, domagając się jej uchylenia oraz nakazania Urzędowi Gminy udzielenia żądanych informacji. Wskazał, że posiada interes prawny, aby uzyskać informację o wysokości zobowiązania podatkowego, a ponadto o istniejącym zadłużeniu i o osobach, które nie wywiązały się z obowiązku podatkowego, gdyż zamierza podnieść wobec tych osób roszczenie regresowe. Podniósł, że odmowa wydania zaświadczenia powinna nastąpić w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie. Dodał, że skarga została wywiedziona w oparciu o art. 101 u.s.g.

Pismem z dnia 24 grudnia 2013 r. Sąd przekazał skargę Wójtowi Gminy jako wniesioną z pominięciem trybu przewidzianego w art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej jako p.p.s.a. Jak wynika z akt sprawy, skarga wpłynęła do organu w dniu 27 grudnia 2013 r.

W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej z uwagi na to, że uchwała podjęta została w trybie postępowania skargowego przewidzianego w dziale VIII k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie należy wskazać, że analiza treści skargi i akt administracyjnych wskazuje, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga J. W. została wywiedziona w oparciu o tryb uregulowany w art. 101 u.s.g., a jej przedmiotem jest uchwała Rady Gminy z dnia 25 września 2013 r., nr "[...]". Przedmiotową uchwałą, która została podjęta m.in. na podstawie art. 229 pkt 3 k.p.a., uznano skargę strony z dnia 29 kwietnia 2013 r. za bezzasadną.

Przypomnieć w związku z tym należy, że zgodnie z art. 101 ust. 1 u.s.g. każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.

W kontekście wniesionej w niniejszej sprawie skargi istotne jest również, na co trafnie wskazano w odpowiedzi na skargę, że kwestionowana uchwała nie należy do żadnej ze wskazanych w przepisie art. 101 ust. 1 u.s.g. form działalności administracji publicznej. Nie można jej bowiem kwalifikować, jako podjętej "w sprawie z zakresu administracji publicznej", w rozumieniu tego przepisu (p. W. Kisiel [w:] Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz pod red. P. Chmielnickiego, Warszawa 2010). Podjęta ona natomiast została dla załatwienia skargi w trybie postępowania skargowego, kończącego się, zgodnie z art. 238 § 1 k.p.a., niezaskarżalnym zawiadomieniem o sposobie załatwienie skargi. Stosownie do treści art. 227 k.p.a. przedmiotem tzw. skargi powszechnej może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Skarga tego rodzaju jest szczególnym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, zawierającym zarzut wadliwej działalności organu lub jego pracownika. W postępowaniu wszczętym na skutek tej skargi nie rozstrzyga się jednak konkretnej sprawy administracyjnej. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że stronie niezadowolonej z załatwienia skargi opartej na podstawie art. 227 k.p.a. nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania takich skarg, nawet jeżeli zawiadomienie o załatwieniu skargi ma formę uchwały rady gminy (miasta). Postępowanie skargowe nie kończy się władczym aktem podlegającym ocenie sądu administracyjnego z punktu widzenia legalności (postanowienia: NSA z dnia 25 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 241/09; WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 16 lipca 2008 r., sygn. akt II SA/Go 398/08; WSA w Poznaniu z dnia 25 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Po 30/10, WSA w Olsztynie z dnia 23 stycznia 2014r., sygn. akt II SA/Ol 47/14, opubl.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Istotę i charakter omawianego trybu skargowego przewidzianego w dziale VIII k.p.a. wyłożył NSA w postanowieniu z dnia 1 grudnia 1998 r., sygn. akt III SA 1636/97, wskazując, że zawiadomienie o sposobie załatwienia sprawy, o którym mowa w art. 237 § 3 i art. 238 k.p.a. jest czynnością materialno – techniczną, od której nie wnosi się ani środka odwoławczego, ani skargi do sądu administracyjnego. Postępowanie w sprawie tego typu skarg cechuje się bowiem tym, iż nie ma w nim stron postępowania, nie wydaje się rozstrzygnięć adresowanych do skarżącego, jedynie zawiadamia się go o czynnościach wewnętrznych zmierzających do wyjaśnienia okoliczności podniesionych w skardze. W konsekwencji, działania administracji publicznej będące przedmiotem tego typu skarg nie podlegają kontroli sądów administracyjnych z uwagi na to, iż nie mieszczą się w katalogu czynności i aktów poddawanych nadzorowi sądowemu określonemu w art. 3 § 2 p.p.s.a.

W konsekwencji powyższych rozważań Sąd nie mógł w niniejszej sprawie dokonać kontroli podniesionej w skardze kwestii bezczynności Wójta Gminy polegającej na niewydaniu zaświadczenia, gdyż nie był uprawniony do weryfikacji zarzutów strony w toku postępowania ze skargi na rozstrzygnięcie organu wydane w trybie skargowym przewidzianym w dziale VIII K.p.a. Nie wyklucza to natomiast możliwości podjęcia przez skarżącego odpowiednich działań w kierunku wszczęcia postępowania sądowego ze skargi na bezczynność organu. Skarga ta jednak musi być poprzedzona wezwaniem organu pozostającego w bezczynności do usunięcia naruszenia prawa.

Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z § 3 wymienionego artykułu sąd odrzuca skargę postanowieniem, a odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym.

Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.