VII SA/Wa 1561/13

Uzasadnienie

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją nr [...] z dnia [...]marca 2013 r. działając na podstawie art. 49 b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. nr 243 poz. 1623) nakazał E. i L. G. rozbiórkę budynku gospodarczego o wymiarach 6,50 m x 3,20 m usytuowanego na działce nr ewid. [...] położonej w [...] ul. [...] wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że postępowanie było poprzedzone postępowaniem organu prowadzonym w trybie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 2004 r. Prawo budowlane w sprawie budynku gospodarczego, w części wykorzystywanego, jako gołębnik usytuowanego przy granicy z działkami sąsiednimi o nr ewid. [...],[...],[...]i [...]o konstrukcji drewnianej, ze ścianami z desek od strony działki inwestorów, z drzwiami dwuskrzydłowymi i o dachu drewnianym jednospadowym krytym papą skierowanym na działkę własną inwestorów o wym. ok. 9,03 m x 3,14 m ustawionym na terenie utwardzony kostką brukową. Odległość budynku od granic działek sąsiednich wynosiła ok. 0,55m. W opisywanym obiekcie znajdowały się dwa wydzielone pomieszczenia, z których jedno o wym. ok.3,14 m x 4,40 m wykorzystywane było, jako gospodarcze do przechowywania m.in. opału, drugie o wym. ok. 4,55m x 3,14 m pełniło funkcję gołębnika. Postępowanie to zostało umorzone decyzją PINB nr [...] z dnia [...].10.2012 r., bowiem w dniu 25.09.2012 r. inwestorzy poinformowali organ nadzoru budowlanego, iż obiekt został całkowicie przebudowany i zmianie uległy jego wymiary. Powyższe potwierdzone zostało w dniu 23.10.2012r. w trakcie ponownych oględzin podczas których potwierdzono i ustalono, że obiekt zmienił charakterystyczne parametry techniczne, funkcje oraz lokalizację w stosunku do działek sąsiednich.

Budynek w dniu kontroli usytuowany był w narożniku z działkami o nr [...],[...] (obecnie [...]) oraz [...]jednokondygnacyjny, wykonany w konstrukcji drewnianej o dachu jednospadowym, krytym papą ze spadkiem skierowanym na działkę własną inwestorów o wymiarach ok. 6,50 m x 3,20 m, wysokości od 2,42 m od strony działki własnej, do 2,73 m od strony działki sąsiedniej, obecnie wykorzystywany jako gospodarczy. W stosunku do działek sąsiednich usytuowany jest odpowiednio: od ogrodzenia z działką [...]oraz [...] w odległości ok. 0,55 m, od ogrodzenia z działką 3423/31 ok. 3,00 m. W budynku wydzielone są trzy pomieszczenia o wym. ok. 1,80 m x 2,90 m; 1,40 m x 2,90 m oraz 2,80 x 2,90 m w ostatnim znajdowały się spoczniki (półki) dla gołębi, jednak w dniu kontroli obiekt wykorzystywany był w całości wyłącznie, jako gospodarczy.

Dwie ściany zewnętrzne obiektu, od strony działki inwestorów zostały przedłużone i pokrywają się z połacią dachu. Obiekt posadowiony jest na utwardzonym kostką brukową terenie posiada orynnowanie a wody opadowe są odprowadzone na teren działki inwestorów.

Wedłu oświadczenia L. G. ogrodzenie nie pokrywa się z linią granicy działki i znajduje się na działce inwestorów.

Na powyższą okoliczność sporządzono protokół szkic oraz dokumentację fotograficzną. W dniu kontroli uczestnicząca w niej sąsiadka A. G. oświadczyła, iż nie wyraża zgody na legalizację obiektu w obecnej lokalizacji i wnosi o odsunięcie go od swojej działki.

Oceniając możliwość legalizacji obiektu organ stwierdził, że jest on usytuowany obecnie w narożniku z działkami o nr [...],[...] (powstałej z podziału [...]) oraz [...]przy czym usytuowany jest od ogrodzenia z działką [...] oraz [...]w odległości ok. 0,55 m. Obiekt (zgodnie z załączoną do protokołu z dnia 23.10.2012 r. dokumentacja fotograficzną) posiada drzwi drewniane wejściowe usytuowane w ścianie oddalonej od ogrodzenia z działką [...]ok. 3,00 m.

Zgodnie z § 12 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż:

1) 4 m- w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy,

2) 3 m- w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.

Zachowanie odległości, o których mowa wyżej, tj. przestrzeganie § 12 ust. 1 rozporządzenia, ma zastosowanie również do budynków gospodarczych, które nie wymagają uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę.

Organ wskazał, że brak zachowania odległości wyżej wskazanych powoduje, że nie jest możliwa legalizacja budynku wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia i konieczne jest nakazanie jego rozbiórki.

Po rozpatrzeniu odwołania E. i L. G. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2013 r. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wskazując, że art. 49b Prawa budowlanego nie przewiduje możliwości nałożenia określonych robót budowlanych celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E. i L. G.wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej podnosząc, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] po przeprowadzeniu oględzin w dniu 17 stycznia 2012 r. wydał postanowienie nr [...], którym w trybie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego nałożył na nich obowiązki związane z legalizacją samowoli budowlanej, obowiązki te skarżący starali się wykonać m.in. uzyskali decyzję o warunkach zabudowy nr [...]z dnia [...] lipca 2012 r. i dokonali zmniejszenia obiektu w celu uniknięcia niedogodności związanych z jego istnieniem. W tej sytuacji uchylenie przez organ nadzoru budowlanego postanowieniem nr [...]z dnia [...] października 2012 r. poprzedniego postanowienia nakładającego obowiązki w trybie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, a następnie wydanie po kolejnych oględzinach decyzji nr [...]z dnia [...] kwietnia 2013 r. nakazującej rozbiórkę obiektu stanowi dla skarżących zaskoczenie i jest krzywdzące.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podnosząc, jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga została oddalona bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.

Przepis art. 49 b Prawa budowlanego przewiduje możliwość odstąpienia od nakazu rozbiórki obiektu budowlanego wzniesionego bez zgłoszenia, gdy zostanie przeprowadzone odpowiednie postępowanie legalizacyjne.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...]z dnia [...] maja 2013 r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...]z dnia [...] marca 2013 r. nakazująca E. i L. G. rozbiórkę budynku gospodarczego o wym. 6,50 na 3,20 usytuowanego na działce nr [...]położonej w [...] przy ul. [...]wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia.

Postępowanie prowadzone przez organ nadzoru budowlanego dotyczące ww. obiektu budowlanego zostało wszczęte z urzędu po uprzednim zakończeniu innego postępowania decyzją o umorzeniu z uwagi na bezprzedmiotowość tamtego postępowania prowadzonego w celu legalizacji obiektu, który przestał istnieć z uwagi na jego przebudowę.

Okoliczność przebudowy pierwotnego budynku w świetle zebranego materiału dowodowego jest bezsporna. Także skarżący przyznają, że przebudowali budynek gospodarczy z obiektu o wymiarach 9,03 m x 3,14 m na obiekt 6,50 m x 3,20 m.

W tym stanie rzeczy prowadzenie przez organ postępowania co do nowego obiektu o powierzchni 20,8 m2 na podstawie przepisów dotyczących zgłoszenia należy uznać za prawidłowe. Trafnie też organ wskazał, że zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego "Roboty budowlane można rozpocząć na podstawie pozwolenia na budowę z zastrzeżeniem art. 29- 31 Prawa budowlanego". W myśl art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego "pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii, ogrodów zimowych o powierzchni zabudowy do 25,0 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki". Zgodnie z art. 30 ust.1 pkt1 Prawa budowlanego budowa przedmiotowego budynku gospodarczego wymagała dokonania zgłoszenia właściwemu organowi.

Aby zgodnie z prawem wykonać przedmiotowy budynek gospodarczy inwestorzy powinni uprzednio dokonać zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno- budowlanej. Brak zgłoszenia stanowi samowolę budowlaną, polegającą na wybudowaniu obiektu bez wymaganego zgłoszenia. Organ właściwie wskazał, że sytuacja ww. typu samowoli budowlanej regulowana jest przez przepis art. 49 b Prawa budowlanego. Zgodnie z nim "właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ". Ust. 2 ww. przepisu stanowi, że "jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzenny, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albo w przypadku jego braku, ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno- budowlanych, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem- gdy budowa nie została zakończona prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia stosownych dokumentów w terminie 30 dni.

Organ prawidłowo wskazał, że zgodnie z brzmieniem powyższego przepisu w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej właściwy organ w pierwszej kolejności jest zobowiązany ocenić, czy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz czy nie narusza przepisów szczególnych ( w tym przepisów techniczno- budowlanych) . Jeżeli zachodzą powyższe okoliczności organ administracji jest zobowiązany wszcząć postępowanie zmierzające do legalizacji obiektu budowlanego lub jego części.

W przypadku niespełnienia jednej z ww. przesłanek, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje rozbiórkę obiektu (art. 49 b ust. 1 ww. ustawy), bez uprzedniego uruchamiania procedury legalizacyjnej, tj. wzywania inwestora do przedłożenia dokumentów w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 49 b ust. 2 ww. ustawy. Oran odwoławczy podzielił stanowisko PINB w [...], że omawiany budynek gospodarczy naruszał przepisy techniczno- budowlane w zakresie dopuszczalnej lokalizacji od granicy nieruchomości sąsiedniej.

Lokalizacja budynku gospodarczego na działce nr ewid. [...] naruszała więć przepisy techniczno- budowlane, tj. § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, który reguluje kwestię odległości budynków od granicy działki

w następujący sposób:

1. Jeżeli z przepisów § 13,60 i 271- 273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż:

1) 4 m- w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy,

2) 3 m- w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.

2. Sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniaterenu.

3. W zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w S 13, 60 i 271-273, dopuszcza się:

(...)

sytuowanie budynku gospodarczego i garażu o długości mniejszej niż 5,5 m i o wysokości mniejszej niż 3 m bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działka budowlaną lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych.

Z akt sprawy wynika, iż przedmiotowy budynek gospodarczy w stosunku do działek sąsiednich usytuowany jest odpowiednio: od ogrodzenia z działką o nr ewid. [...]oraz z nr ewid. [...]w odległości ok. 0,55 m. Ponadto ściana przedmiotowego budynku gospodarcze posiadająca drzwi drewniane wejściowe usytuowana jest w odległości 3,00 m od granicy z działką sąsiednią o nr ewid. [...]. Jak wynika z powyższego usytuowanie budynku pozostaje w sprzeczności z przepisami określonymi w ww. rozporządzeniu.

Wymagana przepisem art. 49 b Prawa budowlanego zgodność z przepisami dotyczy daty podejmowania zaskarżonej decyzji, dlatego też organ dokonywał oceny budynku, który został przez inwestora zmniejszony. Decyzje podejmowane na podstawie art. 49 b ust. 1 Prawo budowlane mają charakter związany. Oznacza to, że jeśli zostanie stwierdzona samowola budowlana i nie ma możliwości jej legalizacji to organ jest nie tylko uprawniony ale nadto zobligowany do wydania nakazu rozbiórki. W razie gdy budowa- tak jak w tym przypadku- narusza przepisy techniczno- budowlane dotyczące wymaganych odległości, legalizacja jest wykluczona, a więc orzeczenie przez organ nadzoru nakazu rozbiórki było zgodne z prawem.

Kwestie przebiegu granic i ewentualne postępowanie rozgraniczeniowe w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 49 b Prawa budowlanego nie mają znaczenia dla przebiegu tego postępowania. Nawet toczące się postępowania przed sądami powszechnymi nie mogłyby być traktowane, jako zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Z powyższych względów Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).