II SA/Sz 726/13

Uzasadnienie

W dniu [...] r. W. C., działając przez pełnomocnika, zgłosił w Starostwie zamiar budowy przyłączy wody i przyłączy kanalizacji sanitarnej do działek budowlanych nr [...] w obrębie ewidencyjnym [...].

Postanowieniem z dnia [...] r. (doręczonym stronie w dniu 1 lutego 2013 r.) Starosta nałożył na inwestora obowiązek uzupełninia zgłoszenia m. in. o złożenie prawidłowego oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, określenie terminu rozpoczęcia robót budowlanych, oraz o aktualne warunki przyłączenia do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej wydane przez właściwą jednostkę zgodnie z art. 2 pkt 4 oraz art. 16 i 17 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006 r. Nr 123 poz.858).

W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik skarżącego oświadczył, że inwestor przystąpi do wykonania przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych na działkach [...] niezwłocznie po uzyskaniu uprawnień w tym zakresie, gdy tylko warunki pogodowe pozwolą na wykonanie prac, tj. w okresie wiosenno-letnim 2013 r.

Odnośnie przedłożenia aktualnych warunków przyłączenia do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej, pełnomocnik inwestora wyjaśnił, że stosowne decyzje zostały już dołączone do akt sprawy tj. decyzja Wójta Gminy z dnia

[..] i decyzja tego organu z dnia [...]. Decyzje te określają warunki techniczne przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych na działkach nr [...] (powstałych po podziale działki [...]) i tych które w przyszłości powstaną w tym kompleksie nieruchomości. Decyzje te zostały wydane w czasie obowiązywania regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków z dnia 29 grudnia 2005 r. przyjętego uchwałą Nr XXXVI/184/05 Rady Gminy w Świeszynie (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2006 r. Nr 27 poz. 477 ze zm.), są prawomocne i podlegają wykonaniu. Na ich podstawie została wykonana cała sieć wodociągowa i kanalizacyjna na działce nr [...]. Z decyzji tych wynika obowiązek rozpoczęcia prac budowlanych w okresie dwóch lat od ich wydania. Prace budowlane na działce nr [...] zostały już przez W. C. wykonane, bowiem na działce nr [...] posadowiono sieć wodociągową i kanalizacyjną, prowadzono także dalsze prace związane z rozbudową sieci. Dopóki decyzje te pozostają w mocy nie ma możliwości uzyskania kolejnej decyzji administracyjnej regulującej ten zakres. Na podstawie tych decyzji pozwolenie na budowę i przyłączenie do sieci uzyskali właściciele działek sąsiednich, a Starosta nie domagał się przedłożenia kolejnych decyzji i nie stwarzał problemu przy wydawaniu pozwoleń na budowę. Ponadto W. C. uzyskał zapewnienie Gminy w zakresie doprowadzania wody i odbierania ścieków z nieruchomości oznaczonej [...], dlatego żądanie przedkładania kolejnych decyzji czy innych aktów prawnych pozbawione jest podstawy prawnej. W. C. jest właścicielem sieci kanalizacyjnej, wodociągowej, nieruchomości oznaczonych [...], uzyskał pozwolenie na budowę tej sieci i ją wybudował, po spełnieniu wszelkich wymogów i tym samym jest uprawniony do budowy przyłączy. Ponadto obowiązkiem właściciela nieruchomości jest przyłączenie jej do istniejącej sieci kanalizacyjnej, obowiązek taki wynika z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a obowiązkiem przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego jest przyłączenie nieruchomości do sieci, jeżeli są spełnione warunki określone w regulaminie. Ponieważ inwestor uzyskał decyzje administracyjne wydane na podstawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, spełnił warunki umożliwiające przyłączenie działek do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej znajdującej się na działce nr [..], która jest w pełni sprawna. W ocenie inwestora żądanie organu było od początku ukierunkowane na merytoryczne rozpoznanie sprawy, a takie działanie nie jest celem procedury zgłoszeniowej, która pozwala jedynie na żądanie usunięcia braków formalnych zgłoszenia. Powoływanie się przez organ na art. 29 i 30 Prawa budowlanego winno służyć jedynie usunięciu braków formalnych wynikających ze ściśle określonych przepisów i nie może zmierzać do merytorycznej oceny wniosku (zgłoszenia) oraz jego załączników, a tego rodzaju sytuacja miała miejsce w sprawie.

Starosta decyzją z dnia [...] powołując się na art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, wniósł sprzeciw do ww. zgłoszenia wskazując w uzasadnieniu decyzji, że jednym z żądań określonych w postanowieniu było przedłożenie aktualnych warunków przyłączenia nieruchomości do sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej. Zgodnie z zapisem zawartym w decyzjach przedłożonych przez inwestora wraz ze zgłoszeniem, warunki techniczne wydane na wykonanie przyłączy tracą ważność po upływie roku w przypadku nie przystąpienia do realizacji inwestycji. W ocenie organu nie można było tych warunków uznać za aktualne w dacie zgłoszenia zamiaru budowy przyłączy. Ponadto wnioskodawca nie określił dokładnego terminu rozpoczęcia robot budowlanych zgodnie z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane.

W odwołaniu od tej decyzji pełnomocnik skarżącego wniósł o jej uchylenie

i umorzenie postępowania w sprawie z uwagi na upływ 30 dniowego terminu przewidzianego na wydanie i doręczenie sprzeciwu, a tym samym nabycie uprawnienia do wykonania przyłączy objętych zgłoszeniem. Zdaniem pełnomocnika decyzja z dnia [...] r. zgłaszająca sprzeciw nie została doręczona inwestorowi w zawitym 30 dniowym terminie, a dopiero w dniu 25 marca 2013 r., czyli po upływie terminu na wniesienie sprzeciwu. Ponieważ ostatnim dniem terminu na doręczenie inwestorowi sprzeciwu był dzień 21 marca 2013 r., dlatego 22 marca 2013 r. nabył on uprawnienie do wykonania przyłączy. W tej sytuacji decyzja wydana w I instancji jest wadliwa i powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego.

Ponadto pogląd Starosty, że warunki techniczne na wykonanie przyłączy zawarte w decyzjach Wójta Gminy z dnia [...] r. utraciły moc jest całkowicie pozbawiony podstaw, ponieważ inwestycja została rozpoczęta przez W. C. w [..] r. i wykonał on wszystkie zalecenia dotyczące wymogów technicznych budowy sieci głównych oraz części przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych na nieruchomości oznaczonej nr [...] . Pozostało do wykonania jedynie kilka przyłączy zgodnie z załączonym projektem. Organ I instancji nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego na potwierdzenie, że nie przystąpiono do realizacji inwestycji. Nie jest też trafne stanowisko organu, że inwestor nie określił terminu rozpoczęcia prac budowlanych. Uzupełniając braki formalne zgłoszenia wskazał bowiem, że prace budowlane wykonane zostaną niezwłocznie po uzyskaniu uprawnień do ich rozpoczęcia.

Wojewoda decyzją z dnia [..] utrzymał w mocy decyzję Starosty.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, że stosownie do

art. 30 ust. 1 pkt 1a w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, budowa przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych, z zastrzeżeniem art. 29a, wymaga zgłoszenia. W zgłoszeniu należy określić rodzaj i zakres wykonania robót oraz termin ich rozpoczęcia, a także złożyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Pozostałe wymagania określone w art. 30 ust. 2 tej ustawy dotyczące odpowiednich szkiców, rysunków, uzgodnień i opinii uzależnione są od rodzaju przedsięwzięcia, a obowiązek ich dostarczenia wynika z obowiązujących przepisów prawa, w odniesieniu do zgłoszonej budowy. Do zgłoszenia budowy o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 20 należy ponadto dołączyć projekt zagospodarowania działki lub terenu wraz z opisem technicznym instalacji, wykonany przez projektanta posiadającego odpowiednie uprawnienia budowlane. W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia, właściwy organ nakłada, w drodze postanowienia, obowiązek uzupełnienia w określonym terminie brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia, wnosi sprzeciw w drodze decyzji (art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego). Stosownie do

art. 30 ust. 5 ww. ustawy, zgłoszenia należy dokonać przed terminem planowanego rozpoczęcia budowy, a do jej realizacji można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji. Upływ 30 dniowego terminu nie będzie upoważniał do rozpoczęcia robót, jeżeli przed jego upływem właściwy organ nałoży, w drodze postanowienia, obowiązek uzupełnienia zgłoszenia w granicach określonych art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. Wówczas 30 dniowy termin do zgłoszenia sprzeciwu liczony jest od dnia uzupełnienia zgłoszenia, a w przypadku jego nie uzupełnienia, od końcowego dnia terminu wyznaczonego postanowieniem.

Wniosek W. C. z dnia [..] r. w sprawie zamiaru zgłoszenia budowy przyłączy wpłynął do Starostwa Powiatowego w dniu [...] r. Postanowieniem z dnia [...] r. organ nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia stwierdzonych braków do dnia 20 lutego 2013r. W dniu 14 lutego 2014 r. inwestor przedłożył dodatkowe dokumenty. Zatem 30 dniowy termin na wysłanie przez organ I instancji decyzji zawierającej sprzeciw do przedmiotowego zgłoszenia upływał w dniu 16 marca 2013 r. Zgodnie z dołączonym do akt sprawy potwierdzeniem z pocztowej książki nadawczej Starosta Powiatowego, oraz wydrukiem strony Poczty Polskiej – Śledzenie przesyłek-Tracking wynika, że decyzja Starosty z dnia [...] r. wnosząca sprzeciw została nadana w placówce pocztowej w dniu 15 marca 2013 r., czyli przed upływem 30 dniowego terminu określonego w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego.

Oceniając merytorycznie materiał dowodowy organ odwoławczy wskazał, że zasady i warunki zbiorowego zaopatrzenia w wodę oraz zbiorowego odprowadzania ścieków reguluje ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. (Dz. U. z 2006 r. Nr 123 poz. 858 ze zm.) zgodnie z którą wykonanie przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych umożliwia korzystanie z usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne. Jest to możliwe, gdy będące w posiadaniu przedsiębiorstwa urządzenia wodociągowe i kanalizacyjne umożliwiają zapewnienie realizacji dostaw wody w wymaganej ilości i pod wymaganym ciśnieniem oraz odprowadzania ścieków w sposób niezawodny i ciągły, a także zapewnienie należytej jakości świadczonych usług. W przypadku możliwości przyłączenia nieruchomości do sieci przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne wydaje na wniosek inwestora, warunki techniczne przyłączenia określające parametry techniczne wykonania projektowanych robót, warunki odbioru przyłączy, oraz warunki zawarcia umowy. Warunki te stanowią podstawę do wykonania projektu przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych sporządzonego przez projektanta z uprawnieniami w specjalności instalacyjnej w odpowiednim zakresie. W rozpoznawanej sprawie inwestor dołączył do zgłoszenia projekt budowy przyłącza wody i kanalizacji dla działek nr [...] sporządzony w grudniu 2012 r. Projekt ten opracowano m. in. na podstawie warunków technicznych przyłączenia nieruchomości do sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej określonych w formie decyzji Wójta Gminy:

- z dnia [...] r. zezwalającej na wykonanie sieci i przyłączy wodociągowych oraz kanalizacyjnych do działek nr [...] i w przyszłości do działek powstałych z dz. [...],

- z dnia [...] r. zezwalającej na wykonanie przyłączy wodociągowych

i kanalizacyjnych do działek nr [...],

wydanych na podstawie art. 3 ust. 1 i art. 15 ust. 2 i 3 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz § 26 uchwały Nr XXXVI/184/05 Rady Gminy Świeszyno z dnia 29 grudnia 2005 r. w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków. W decyzjach tych w części "ustalenia dodatkowe" znajduje się zapis zgodnie z którym, warunki techniczne na wykonanie przyłączy/sieci i przyłączy tracą ważność po upływie jednego roku w przypadku nie przystąpienia do realizacji inwestycji. Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że inwestor korzystając z uprawnień wynikających z ww. warunków dotychczas uzyskał pozwolenie na budowę:

- dwóch odcinków sieci kanalizacji sanitarnej grawitacyjnej na dz. [...] oraz na dz. Nr [...], dla których warunki techniczne przyłączenia nieruchomości do sieci zostały określone decyzją Wójta Gminy z dnia [...] r.,

- sieci wodociągowej na działkach nr [...] oraz sieci kanalizacji sanitarnej na działkach nr [...], dla których warunki techniczne wykonania zostały określone w decyzji Wójta Gminy z dnia [...] r. Roboty określone w tych decyzjach wykonano i zakończono co potwierdzają zaświadczenia wydane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r.

Analiza dołączonego do zgłoszenia projektu budowlanego wykazała, że zawiera on m. in. opinię ZUDP nr [...] r. stosownie do treści której Zespół Uzgadniania Dokumentacji Projektowej Starostwa Powiatowego opiniuje pozytywnie budowę przyłączy wodociągowych do studzienek wodomierzowych i przyłączy kanalizacji sanitarnej do studzienek rewizyjnych dla lokalizacji [...] . Załącznikiem do tej opinii jest kopia protokołu nr [...] w którym w części dotyczącej uzgodnienia branży wodociągi i kanalizacja znajduje się zapis sporządzony przez uprawnionego przedstawiciela Urzędu Gminy – "uzgodniono, realizować zgodnie z warunkami z dnia [...] ", tzn. dla działek nr [...] i w przyszłości dla działek powstałych z dz. nr [...]. Żaden przepis prawa materialnego nie określa w jakiej formie powinny być wydawane warunki techniczne przyłączenia nieruchomości do sieci, w szczególności nie wymaga aby miały postać decyzji czy postanowienia. Zatem warunki techniczne określone decyzją decyzji Wójta Gminy z dnia

[...]r. są nadal aktualne w części dotyczącej przebiegu uzgadniania przyłączy. Natomiast, zdaniem Wojewody, utraciły moc warunki przyłączenia określone decyzją Wójta Gminy z dnia [...] r. w części dotyczącej robót, w stosunku do których inwestor nie wystąpił w okresie roku od ich wydania z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę lub przyjęcie zgłoszenia. Zatem inwestor posiada aktualne warunki na wykonanie przyłączy wodociągowych oraz kanalizacyjnych tylko dla części działek objętych zgłoszeniem tj. działek określonych w decyzji Wójta Gminy z dnia [...] r. Ponadto, do zgłoszenia inwestor dołączył projekt budowlany zawierający m. in. część rysunkową projektu zagospodarowania terenu oraz profile podłużne przyłączy wody i kanalizacji sanitarnej. Z rysunków tych wynika, że projektowane przyłącza zlokalizowane będą w części na działkach do których zaprojektowano doprowadzenie mediów, a w części na działce nr [...] w której usytuowane są istniejące sieci, wodociągowa i kanalizacyjna. Stosownie do art. 30

ust. 2 Prawa budowlanego warunkiem koniecznym przyjęcia zgłoszenia jest złożenie przez inwestora oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W dołączonym do zgłoszenia oświadczeniu inwestor nie objął działki nr [...] na której, zgodnie z dołączonym do zgłoszenia projektem, przewidywane jest wykonanie znacznej części robót objętych zgłoszeniem.

W tej sytuacji, ponieważ inwestor nie wywiązał się z obowiązku złożenia oświadczenia o prawie dysponowania wszystkimi działkami objętymi zgłoszeniem na cele budowalne i nie przedłożył aktualnych warunków przyłączenia wszystkich działek do sieci, organ I instancji zasadnie wniósł sprzeciw. Wprawdzie organ I instancji niezasadnie w podstawie prawnej decyzji wskazał art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, zamiast art. 30 ust. 2, jednak z uwagi na to że wniósł sprzeciw do zgłoszenia, decyzję tę należało utrzymać w mocy. Wojewoda wyjaśnił, że w przypadku zgłoszenia budowy przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych, sprawy związane z posiadaniem przez inwestora warunków technicznych przyłączenia nieruchomości do sieci wynikają wprost z art. 30 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, który wskazuje na konieczność dołączenia do zgłoszenia odpowiednich pozwoleń, uzgodnień, opinii o których mowa w odrębnych przepisach, co oznacza m. in. ustawę o zbiorowym dostarczaniu wody i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Ponadto, zgodnie z art.30 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, do zgłoszenia budowy przyłączy należy dołączyć projekt zagospodarowania działki lub terenu wraz z opisem technicznym instalacji, wykonany przez projektanta posiadającego odpowiednie uprawnienia budowlane. Nałożenie na inwestora powyższego obowiązku zobowiązuje organ do oceny przedłożonego opracowania, w tym pod kątem zgodności z warunkami przyłączenia do sieci.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na

ww. decyzję W. C. wniósł o jej uchylenie, wobec naruszenia art. 30 ust. 2, 5 i 6 ustawy Prawo budowlane oraz z uwagi na bezskuteczny upływu 30 dniowego terminu przewidzianego na wniesienie sprzeciwu, oraz naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez nie wydanie decyzji umarzającej postępowanie w sytuacji, gdy postępowanie dotyczące zgłoszenia budowy przyłączy było bezprzedmiotowe. Skarżący zarzucił organowi brak przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego, w szczególności nie zapoznanie się z aktami sprawy o symbolu [...] jaka toczyła się w Starostwie Powiatowym, mającej ten sam zakres przedmiotowy i podmiotowy co decyzja Starosty wnosząca sprzeciw.

W uzasadnieniu skargi W. C. wyjaśnił, że [...] r. wystąpił do Starostwa Powiatowego ze zgłoszeniem wykonania robót polegających na wykonaniu przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych na nieruchomości stanowiącej działkę nr [...]w miejscowości [...], której jest właścicielem, stanowiącej drogę wewnętrzną w trybie ustawy Prawo budowlane (sprawa o sygn. [...]). Wniosek ten dotyczył nieruchomości powstałych z podziału działki nr [...] w tym działek o numerach [...] i powstałych następnie działek budowlanych o nr [...] zgodnie z decyzjami Wójta Gminy określającymi warunki techniczne przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych z dnia [...] r. Wezwaniem z dnia 19 listopada 2010 r. Starosta wezwał go do uzupełnienia braków formalnych zgłoszenia, które uzupełnił. W dniu 23 listopada 2013 r. Starosta sporządził protokół nr [...] w którym pozytywnie zaakceptował budowę przyłączy wody i kanalizacji sanitarnej do ww. działek. W dniu [...] r. organ ten wydał pozytywną opinię co do budowy przyłączy. Ponieważ Starosta nie wniósł sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru budowy przyłączy z dnia 15 listopada 2012 r., z dniem 15 grudnia 2012 r. upłynął bezskutecznie termin do wniesienia sprzeciwu.

Mimo tego, jeden z pracowników Starostwa Powiatowego pouczył pełnomocnika skarżącego w postępowaniu administracyjnym, I. C., o potrzebie dokonania kolejnego zgłoszenia zamiaru budowy tych samych przyłączy. Dlatego w dniu 4 stycznia 2013 r. pełnomocnik skarżącego, sugerując się stanowiskiem pracownika organu i obawą przed ewentualną samowolą budowlaną, ponownie wystąpił ze zgłoszeniem zamiaru wykonania robót polegających na wykonaniu przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych do działek nr [...] w miejscowości [...]. Zgłoszenie zostało zarejestrowane pod sygnaturą [...] mimo tego, że sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta zgodnie z wnioskiem strony.

Starosta wezwał stronę do uzupełninia braków formalnych zgłoszenia z dnia 4 stycznia 2013 r. W dniu 14 lutego 2014 r. braki zostały uzupełnione. Mimo tego w dniu [...] r. Starosta wydał decyzję o sprzeciwie. W tej sytuacji ten sam organ w tej samej sprawie wydał dwie sprzeczne decyzje, najpierw pozytywnie zaopiniował budowę przyłączy, a w drugim postępowaniu wniósł sprzeciw. Oba postępowania dotyczyły tych samych działek i drogi wewnętrznej o nr [...]. Świadczy to o uznaniowości działania pracowników organu i braku znajomości przez nich przepisów prawa.

Termin do wniesienia sprzeciwu określony w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego jest terminem prawa materialnego i nie ma do niego zastosowania art. 57 § 5 K.p.a., zgodnie z którym termin uważa się za zachowany jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w placówce pocztowej operatora publicznego. Upływ 30 dniowego terminu do wniesienia sprzeciwu powoduje brak możliwości jego wniesienia. Wobec nie wniesienia sprzeciwu przez organ do dnia 15 grudnia 2012 r. W. C. nabył uprawnienie do wykonania wszystkich przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych o które wnioskował pismem z dnia 15 listopada 2013 r. Sprzeciw został wniesiony w innej sprawie i dopiero w dniu 13 marca 2013 r., zatem blisko cztery miesiące po zakreślonym ustawą terminie. Materialnoprawny charakter terminu do wniesienia sprzeciwu powoduje, że termin ten nie może być przywracany czy przedłużany, brak jest też możliwości zawieszenia postępowania. Błędne działanie organu I instancji przełożyło się na błędne działanie Wojewody, bowiem organ ten nie zapoznał się z całością materiału dowodowego w szczególności nie przeprowadził dowodu z akt wcześniejszego postępowania dotyczącego zgłoszenia budowy przyłączy, których to akt Starosta nie dołączył. W tej sytuacji zamiast uchylić decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, Wojewoda utrzymał w mocy decyzję wnoszącą sprzeciw.

Zdaniem skarżącego, organy obydwu instancji nie przeprowadziły prawidłowego postępowania dowodowego, co przełożyło się na wadliwość wydanych decyzji. Zaniechanie przez organ podjęcia czynności procesowych w sytuacji gdy strona powołuje się na określone i istotne w sprawie okoliczności, jest uchybieniem postępowania skutkującym wadliwością decyzji. Informacje o tym, że w sprawie budowy przedmiotowych przyłączy toczyło się przed Starostą postępowanie w trybie art. 30 Prawo budowlane były zawarte w aktach organu I instancji, w załączonym do zgłoszenia projekcie budowlanym i protokole nr [...], w którym organ ten pozytywnie zaopiniował budowę przyłączy. Mimo tego organ odwoławczy nie poczynił w tej sprawie żadnych samodzielnych ustaleń. Tymczasem podstawą wydania niewadliwej decyzji może być tylko ocena zgromadzonego, pełnego materiału dowodowego, pozwalającego na ustalenie zgodnego z rzeczywistością stanu faktycznego sprawy. W niniejszej sprawie organy nie zebrały i nie rozpatrzyły pełnego materiału dowodowego, czym naruszyły art. 7 i 77 K.p.a. Obowiązkiem organu administracji publicznej jest każdorazowo ustalenie stanu faktycznego sprawy i dopiero w oparciu o te ustalenia podjęcie decyzji co do dalszych czynności urzędowych. Tym samym późniejsze wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku i doręczenie decyzji Starosty z dnia [...] r. było bezskuteczne i nie wywołuje skutków określonych w art. 30 ust. 2 i 6 ustawy Prawo budowlane. Organ wydając decyzję wnoszącą sprzeciw przekroczył termin do jej wydania który powinien był być liczony od pierwszego zgłoszenia, tj. od 15 listopada 2012 r., a nie od 4 stycznia 2013 r. O tym, która z określonych w ustawie Prawo budowlane procedur zgłoszenia budowy przyłączy będzie miała zastosowanie, tj. zgłoszenie właściwemu organowi czy procedura określona w art. 29a Prawa budowlanego decyduje inwestor, który może dokonać zgłoszenia budowy przyłącza, lub może w danym przypadku skorzystać z procedury przewidzianej w art. 29a tej ustawy. W przedmiotowej sprawie zgłoszenie w trybie art. 30 ustawy Prawo budowlane zostało dokonane 15 listopada 2012r., co potwierdza załączone do skargi wezwanie organu wzywające do uzupełnienia braków tego zgłoszenia. Postanowienie Starosty z dnia [...] r. nakładające na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentacji nie mogło przerwać terminu do wniesienia sprzeciwu, który dawno upłynął. Tymczasem organy obu instancji nie przeanalizowały inwestycji pod kątem zasady zaufania do organów państwa oraz zasady praworządności, skupiły się natomiast na ocenie ważności decyzji Wójta Gminy ustalających warunki techniczne podłączenia nieruchomości do sieci, do czego nie były uprawnione.

Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewoda wyjaśnił, że dołączony do zgłoszenia projekt budowlany przyłącza wody

i kanalizacji sanitarnej został opracowany na podstawie wydanych inwestorowi warunków technicznych na podłączenie nieruchomości do sieci wodociągowej

i sanitarnej w drodze decyzji Wójta Gminy z dnia [...] r.

i [...] r. które utraciły ważność po upływie jednego roku od ich wydania. Jednak w aktach administracyjnych znajduje się opinia Zespołu Uzgadniania Dokumentacji Projektowej Starostwa Powiatowego nr [...] r. opiniująca pozytywnie budowę przyłączy wody i kanalizacji do działek [....] , a załącznikiem do tej opinii jest kopia protokołu nr [...] w którym w części dotyczącej uzgodnienia branży wodociągi i kanalizacja znajduje się sporządzony przez przedstawiciela Gminy zapis "Uzgodniono. Realizować zgodnie z warunkami z dnia [...] ". Zapis ten należało zakwalifikować jako stanowisko przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego potwierdzające możliwość przyłączenia do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej działek wymienionych w decyzji z dnia [...] r. Warunki techniczne przyłączenia nieruchomości do sieci mogą bowiem być ustalone w dowolnej formie. Natomiast warunki przyłączenia nieruchomości do sieci określone w decyzji wójta Gminy z dnia [...] r. utraciły moc w części dotyczącej tych robót, w stosunku do których inwestor nie wystąpił z wnioskiem o pozwolenie na budowę, w ciągu roku od wydania decyzji.

Niemniej jednak brak było podstaw do przyjęcia zgłoszenia także w stosunku do działek określonych w decyzji z dnia [...] ponieważ inwestor nie złożył oświadczenia o prawie do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane, na której zgodnie z projektem budowlanym, przewidziano usytuowanie znacznej części każdego z przyłączy.

Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu bezprzedmiotowości postępowania z uwagi na uprzednie rozstrzygniecie sprawy przyłączy, Wojewoda wyjaśnił, że przedmiotem jego kontroli było postępowanie wszczęte wnioskiem inwestora z dnia [...] r. i zakończone decyzją z dnia [...] r. wnoszącą sprzeciw. Natomiast przywołana przez skarżącego sprawa oznaczona [...] mimo tego, że także była prowadzona przez Starostę nie podlega przepisom ustawy Prawo budowlane, lecz jako dotycząca inwentaryzacji i ewidencji sieci uzbrojenia terenu, przepisom ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, nie mogła zatem być przedmiotem oceny organu odwoławczego bo nie należy do jego kompetencji. Ponadto, inwestor myli pojęcie zgłoszenia budowy przyłączy którego dokonał wnioskiem z dnia 2 stycznia 2013 r. z wnioskiem z dnia 15 listopada 2012 r. o uzgodnienie przez Zespół Uzgadniania Dokumentacji Projektowej dokumentacji projektowej przyłączy. Są to niezależne i odrębne sprawy rozstrzygane na podstawie odrębnych przepisów prawa. Ocenie Wojewody podlegała jedynie zamiar budowy przyłączy zgodnie z wnioskiem inwestora z dnia 2 stycznia 2013 r. Ponieważ W. C. nie przedłożył aktualnych warunków przyłączenia nieruchomości do sieci spełniających wymagania regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków przyjętego uchwałą Rady Gminy w Świeszynie Nr XXXVI/184/05 z dnia 29 grudnia 2005 r. nie mógł skorzystać z procedury określonej w art. 29a Prawa budowlanego. Organ odwoławczy ustalił, że projekt budowlany sporządzony w grudniu 2012 r. dołączony do zgłoszenia, nie był uzgadniany z Urzędem Gminy. W tej sytuacji brak było podstaw do uznania, że w sprawie budowy przyłączy inwestor przeprowadził procedurę określoną w art. 29a ustawy Prawo budowlane.

W dniu 17 grudnia 2013 r. skarżący przedłożył kserokopie dwóch decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] którymi organ ten stwierdził nieważność decyzji Wójta Gminy z dnia [...] i z dnia [...] zezwalających na wykonanie przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych do działek objętych zgłoszeniem, jako wydanych bez podstawy prawnej.

Na rozprawie w dniu 13 lutego 2014 r. pełnomocnik skarżącego oświadczył,

że popiera skargę i wyjaśnia, że wniosek W. C. zawierający zgłoszenie zamiaru budowy przyłączy został rozpoznany niezgodnie z intencją inwestora. Zgłoszenie zamiaru budowy przyłączy zostało złożone w Starostwie Powiatowym

pod koniec października 2012 r., a dowód na to znajduje się w projekcie budowlanym zawierającym oświadczenie inwestora o zamiarze wykonania przyłączy na nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] r.

W dokumentacji projektowej jest też zawarta opinia ZUDP z dnia [...] r.

co wskazuje, że zgłoszenie robót budowlanych nastąpiło przed tą datą. Pełnomocnik skarżącego oświadczył, że intencją inwestora była budowa przyłączy w trybie art. 29a ustawy Prawo budowlane. Zgłoszenie dokonane 4 stycznia 2013 r. związane było z tym, że pracownik Starostwa poinformował pełnomocnika inwestora, że takie zgłoszenie należy złożyć. Na dowód zgłoszenia wykonania robót w dniu 15 listopada 2012 r. pełnomocnik okazał wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku

o uzgodnienie dokumentacji projektowej złożonego w dniu 15 listopada 2012 r.

w Starostwie Powiatowym. Pełnomocnik wskazał, że sprawę braku oświadczenia o prawie do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane podniósł w swej decyzji dopiero Wojewoda, Starosta w tej sprawie się nie wypowiadał ponieważ kwestia własności tej działki, należącej do inwestora, nie budziła wątpliwości. Pełnomocnik wniósł o uchylenie decyzji obu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.

z 2012 r. poz. 270) - p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi, skutkujące wyeliminowaniem zaskarżonego aktu z obrotu prawnego, następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przez organ administracyjny przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, jak również, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Przedmiotem oceny sądu pod względem wskazanych wyżej zasad i kryteriów jest decyzja stanowiąca sprzeciw wobec zgłoszenia budowy przyłączy wodociągowych dokonanego przez skarżącego w dniu [...] r.

Uzasadniając decyzję o wniesieniu sprzeciwu Starosta wskazał na nie przedłożenie przez inwestora żądanych przez organ dokumentów, w tym aktualnych warunków przyłączenia do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej, wydanych przez właściwą jednostkę zgodnie z przepisami ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Złożone przez pełnomocnika inwestora dokumenty zawierające określenie tych warunków, tj. decyzje Wójta Gminy z dnia [...] r. oraz z dnia [...] r. organ uznał za nie spełniające warunku aktualności ze względu na zawarty w nich zapis, iż "warunki techniczne wydane na wykonanie przyłączy tracą ważność po upływie jednego roku w przypadku nie przystąpienia do realizacji inwestycji". Stwierdzono też, że wnioskodawca nie określił dokładnego terminu rozpoczęcia robót budowlanych zgodnie z art. 30 ust.5 ustawy Prawo budowlane.

Skarżący wskazuje zaś (m.in. w piśmie z dnia 12 lutego 2013 r.), iż na podstawie tych dokumentów część inwestycji została już zrealizowana.

Przedłożył też opinię Zespołu Uzgadniania Dokumentacji Projektowej Starostwa Powiatowego z dnia [...] r. dotyczącą dokumentacji projektowej budowy przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych, stwierdzającą, iż organ ten pozytywnie opiniuje ten projekt. W związku z powyższym należy w pierwszej kolejności zauważyć, iż obecnie przepisy prawa budowlanego przewidują dwa odrębne tryby realizacji budowy przyłączy wodociągowych oraz kanalizacyjnych.

Jeden z nich uregulowany jest w art. 30 ust. 1 pkt 1a w zw. z art. 29 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243 poz. 1623 ze zm.), zgodnie z którym budowa przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych wymaga zgłoszenia właściwemu organowi, w którym należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia.

Zgodnie z art. 30 ust. 2 tejże ustawy do zgłoszenia należy dołączyć oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 (o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane), oraz, w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia i opinie wymagane odrębnymi przepisami. W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia właściwy organ nakłada, w drodze postanowienia, na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia,

w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia - wnosi sprzeciw, w drodze decyzji). Do zgłoszenia budowy, o której mowa w art. 29

ust. 1 pkt 20, należy ponadto dołączyć projekt zagospodarowania działki lub terenu wraz z opisem technicznym instalacji, wykonany przez projektanta posiadającego odpowiednie uprawnienia budowlane (art. 30 ust. 2 tej ustawy).

Drugi tryb realizacji budowy przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych uregulowany został w art. 29a Prawa budowlanego. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu - budowa przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych w tym trybie wymaga sporządzenia planu sytuacyjnego na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Do budowy tej stosuje się przepisy prawa energetycznego albo o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Przepisów tych nie stosuje się, jeżeli inwestor wcześniej dokonał zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 (art. 29a ust. 3).

Ubocznie należy także stwierdzić, że budowa przyłączy może być realizowana na podstawie pozwolenia na budowę, jeżeli jest to sprzężone z budową obiektu budowlanego. Ten przypadek w niniejszej sprawie nie zachodzi.

W sprawie budowy przyłączy inwestor ma zatem prawo wyboru dwie alternatywne procedury związane z budową przyłączy; na podstawie zgłoszenia organowi administracji budowlane, albo bez dokonywania jakichkolwiek czynności przed organami administracji budowlanej. Spełniając przesłanki z art. 29a ust. 1 i 2, inwestor jest zwolniony z obowiązku dokonania zgłoszenia budowy przyłączy na podstawie art. 30 ust. 1a Prawa budowlanego. Zobowiązany jest wówczas spełnić wymóg sporządzenia planu sytuacyjnego przyłącza na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego

i kartograficznego oraz stosowania odpowiednich przepisów ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Do planu sytuacyjnego znajdują zastosowanie postanowienia ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. Nr 100 poz. 1086 ze zm.). Realizowana w tym trybie budowa przyłączy zwolniona jest od reglamentacji przepisami prawa budowlanego. Zgodnie z art. 2 pkt 7 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne pod pojęciem mapy zasadniczej należy rozumieć wieloskalowe opracowanie kartograficzne, zawierające aktualne informacje o przestrzennym rozmieszczeniu obiektów ogólnogeograficznych oraz elementach ewidencji gruntów i budynków, a także sieci uzbrojenia terenu: nadziemnych, naziemnych i podziemnych. Zakładanie mapy zasadniczej oraz jej aktualizacja należy do zadań starosty (art. 7d pkt 4 ww. ustawy).

W rozpoznawanej sprawie skarżący podnosi, iż dokonał zgłoszenia zamiaru budowy przyłączy, uregulowanego w art. 30 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego, na żądanie pracownika organu architektoniczno-budowlanego. Znajduje to potwierdzenie w aktach sprawy, z których wynika, że wcześniej realizacje budowy przedmiotowych przyłączy skarżący realizował bez takiego zgłoszenia co może wskazywać, iż budowa ta miała być realizowana w trybie uregulowanym w art. 29a Prawa budowlanego. Wskazuje na to w szczególności złożone przez inwestora do Starostwa Powiatowego "Oświadczenie o zamiarze wykonania przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych na nieruchomości oznaczonej, nr [...] (...) z dnia [...] r." oraz wydane mu w oparciu o przepisy ustawy z 7 czerwca 2001r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006r.Nr 123, poz. 858) wprawdzie w wadliwej formie prawnej – decyzje Wójta Gminy z dnia [...] r. określające warunki realizacji tych przyłączy.

Należy zauważyć, że Starostwo Powiatowe jest również organem geodezyjnym.

Wskazane "Oświadczenie" dołączone było do złożonego przez skarżącego

w Starostwie "Projektu budowlanego przyłącza wody i kanalizacji sanitarnej do działek nr [...] , zawierającego projekt zagospodarowania terenu oraz wskazane wyżej decyzje Wójta Gminy oraz "Oświadczenie o zamiarze wykonaniu przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych na nieruchomości nr [...] położonej w m. [...] ".

Do zgłoszenia z dnia [...] r. skarżący dołączył – co wynika z akt administracyjnych – opinię Nr [...] r. Starostwa Powiatowego, - zespołu uzgadniania Dokumentacji Projektowej dotyczącą dokumentacji projektowej obiektu: budowa przyłączy wodociągowych do studzienek wodomierzowych i przyłączy kanalizacji sanitarnej (...) z adnotacją Zespołu Uzgodnienia Dokumentacji Projektowej, iż pozytywnie opiniuje ww. obiekt.

Na powyższe okoliczności oraz posiadane uzgodnienia skarżący wskazywał również w piśmie do organu I instancji z dnia 12 lutego 2013 r., stanowiącym wykonanie postanowienia organu z dnia [...] r. o nałożeniu obowiązku uzupełnienia zgłoszenia, a także w odwołaniu od decyzji organu I instancji o wniesieniu sprzeciwu.

Powyższe dokumenty zdają się wskazywać, iż zamiarem skarżącego mogła być realizacja zamierzenia inwestycyjnego, polegającego na budowie przyłączy, w trybie określonym w art. 29a Prawa budowlanego, choć nie zdawał sobie sprawy

z uwarunkowań tego trybu.

Ze względu na zasadnicze różnice w obu trybach obowiązkiem organu przyjmującego zgłoszenie z dnia [...] r. wynikającym z art. 7, 8 i 9 K.p.a., było udzielenie inwestorowi odpowiednich pouczeń i uzyskanie jego jednoznacznego stanowiska - w jakim trybie zamierza realizować swe zamierzenie inwestycyjne.

Tymczasem z akt sprawy okoliczność ta nie wynika, a skarżący wręcz twierdzi, iż złożenia zgłoszenia w trybie art. 30 ust.1 pkt 1a w związku z art. 29 ust. 1 pkt 20 Prawa budowlanego, od niego wymagano.

Z akt administracyjnych ani z treści zaskarżonej decyzji nie wynikają przesłanki takiego działania organu architektoniczno-budowlanego, mimo, iż skarżący w odwołaniu od decyzji wnoszącej sprzeciw na powyższe niekonsekwencje i sprzeczności wskazywał.

Stanowi to uchybienie przez organy obu instancji przepisom art. 7, 8 i 9 kpa, które niewątpliwie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Organ I instancji zażądał bowiem od inwestora uzupełnienia zgłoszenia o aktualne warunki podłączenia nieruchomości do sieci, co jest uregulowane w ustawie z dnia 7 czerwca 2001r.

o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tj. Dz. U.

z 2006r. Nr 123 poz. 858), która stanowi samodzielną podstawę realizacji budowy przyłączy w trybie uregulowanym w art. 29a Prawa budowlanego. Dokumentów takich nie wymaga art. 30 ust. 2 ustawy, dlatego brak było podstawy do kierowania do inwestora, który dokonał zgłoszenia budowy w trybie tego przepisu żądania przedłożenia aktualnych warunków przyłączenia nieruchomości do sieci. Skoro ustawodawca przewidział dwie odrębne procedury postępowania, dając inwestorowi możliwość wyboru, z której z nich chce skorzystać i przewidział odmienność wymogów w zakresie stosowania każdej z nich, nie jest dopuszczalne "zmieszanie" obu tych form realizacji inwestycji, polegającej na budowie przyłączy. Brak jest podstaw do wybiórczego posługiwania się regulacjami, które dotyczą realizacji inwestycji bez zgłoszenia, uregulowanej w art. 29a Prawa budowlanego, do procedury zgłoszeniowej, uregulowanej w art. 30 ust. 2 tej ustawy. W tej sytuacji uznać należało, iż postanowienie organu I instancji z dnia [...] r., w zakresie nakładającym na inwestora obowiązek przedłożenia aktualnych warunków podłączenia nieruchomości do sieci, zostało wydane bez podstawy prawnej wobec czego nie mogło wywołać skutku w postaci przerwania terminu do wniesienia sprzeciwu. Uwzględniając zaś okoliczność, iż prawo skarżącego do dysponowania działką nr [...] nie było w zasadzie przez organ I instancji kwestionowane i wynikało z wcześniejszych postępowań (nadto oświadczenie w tej kwestii zawarte było w złożonym przez skarżącego w organie I instancji w dniu 14 lutego 2013 r. akcie notarialnym zawierającym pełnomocnictwo dla I. M. C.), a nadto wskazywał on w piśmie z dnia12 lutego 2013r., iż przystąpi do wykonania przyłączy niezwłocznie po uzyskaniu uprawnienia w tym zakresie, uznać należy, że wniesienie sprzeciwu decyzją organu I instancji z dnia [...] r. nie było dostatecznie uzasadnione.

W tej sytuacji Sąd uchylił zaskarżoną decyzją oraz decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c p.p.s.a. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku, zaś na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. orzekł o kosztach postępowania należnych skarżącemu od organu.